Ψηλά χόρτα, άγρια βλάστηση, κλαδιά, απορρίμματα και μπάζα μέσα σε οικόπεδα, που τα μετατρέπουν σε... νάρκες, μπαίνουν πλέον στο στόχαστρο, όπως και πέρσι, των αρχών, στο πλαίσιο των μέτρων πυροπροστασίας. Χιλιάδες ιδιοκτήτες και υπεύθυνοι οικοπέδων καλούνται να τα καθαρίσουν και να τα δηλώσουν στο Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας, με τους δήμους παράλληλα να ξεκινούν για άλλη μια χρονιά έναν αγώνα δρόμου για τους απαραίτητους ελέγχους και όχι μόνο.
Από αύριο, 1η Απριλίου, ανοίγει η πλατφόρμα στο https://akatharista.apps.gov.gr προκειμένου οι ιδιοκτήτες, αφού πρώτα καθαρίσουν τα οικόπεδά τους, στη συνέχεια να υποβάλλουν και τη σχετική δήλωση. Έχουν προθεσμία έως 30 Απριλίου προκειμένου να δηλώσουν την κατάσταση των ακινήτων τους, διαφορετικά θα έρθουν αντιμέτωποι με πρόστιμα, που ξεκινούν από 1.000 ευρώ και μπορεί να φτάσουν έως 54.000 ευρώ. Ωστόσο, ο καθαρισμός δεν θα γίνει μόνο μια φορά, καθώς είναι υποχρεωμένοι να συντηρούν καθαρά τα οικόπεδα καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, από 1η Μαΐου έως 31η Οκτωβρίου, για την αποτροπή κινδύνου πρόκλησης πυρκαγιάς ή ταχείας επέκτασής της. Τις προηγούμενες ημέρες ο αρμόδιος υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης απηύθυνε έκκληση προς τους πολίτες να καθαρίσουν τα οικόπεδά τους, σημειώνοντας πως «καθαρίζοντας ο καθένας το οικόπεδό του δεν προστατεύει μόνο τη δική του ζωή και τη δική του περιουσία, αλλά και τον γείτονά του».
Ανακοινώσεις και καμπάνιες από τους δήμους
Την ίδια ώρα οι δήμοι της Θεσσαλονίκης με ανακοινώσεις και ενημερωτικές καμπάνιες καλούν τους οικοπεδούχους να ξεκινήσουν τον καθαρισμό. Βάσει νόμου, σε περίπτωση που ένας πολίτης δεν το πράξει τότε οι δήμοι θα καθαρίζουν αυτεπάγγελτα αλλά... θα του στέλνουν τον λογαριασμό. Πάντως, μετά το περσινό αλαλούμ επί της διαδικασίας για τα ακαθάριστα οικόπεδα, οι δημοτικές υπηρεσίες φέτος είναι πιο προετοιμασμένες και για τους ελέγχους και για την απομάκρυνση των κομμένων χόρτων και κλαδιών, αν και δεν είναι μέσα στις υποχρεώσεις τους. Μεγαλύτερος είναι ο πονοκέφαλος για τους δήμους, που έχουν μεγάλες εκτάσεις αλλά και χωριά, εκεί όπου εκ των πραγμάτων είναι περισσότερα τα οικόπεδα. Στη Θεσσαλονίκη τέτοιοι δήμοι είναι του Ωραιοκάστρου, της Θέρμης, Χαλκηδόνας, Λαγκαδά, Πυλαίας Χορτιάτη, Βόλβης, Δέλτα.

Όπως ανέφερε ο αντιδήμαρχος Υποδομών, Ευταξίας και Καθημερινότητας του Πολίτη στον δήμο Ωραιοκάστρου Δημήτρης Καρασαββίδης, μετά τις 31 Απριλίου πρέπει να τα έχουν όλα τακτοποιημένα οι οικοπεδούχοι, καθώς η αρμόδια υπηρεσία θα ξεκινήσει ελέγχους και όπου χρειάζεται θα επιβάλλονται πρόστιμα. «Έχουμε κάνει μια καταγραφή από πέρσι, ξέρουμε πού είναι τα περισσότερα οικόπεδα. Τα πιο δύσκολα είναι αυτά που είναι κενά. Έχουμε το αρχείο και θα το αξιοποιήσουμε», υπογράμμισε ο κ. Καρασαββίδης, σύμφωνα με τον οποίον πέρσι δηλώθηκαν στην πλατφόρμα 2.927 οικόπεδα στο Ωραιόκαστρο. Όλο το βάρος των ελέγχων θα κληθούν και φέτος να το σηκώσουν δύο δημοτικοί υπάλληλοι, με την υπηρεσία να καταβάλλει μεγάλη προσπάθεια.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στον δήμο Θέρμης, όπου το 2024 δηλώσεις στην πλατφόρμα 4.760 οικόπεδα. «Είχε ανταπόκριση από τους δημότες. Κάποια τα καθάριζαν από μόνοι τους. Εμείς σαν υπηρεσία όπου χρειαζόταν στέλναμε επιστολές ή ενημερώναμε τηλεφωνικά», τόνισε ο αντιδήμαρχος Πρασίνου Αργύρης Μωραΐτης. Σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχει σοβαρό ζήτημα με τα εγκαταλελειμμένα οικόπεδα που έχουν έρθει στην ιδιοκτησία τραπεζών και funds. «Κάποιες τράπεζες ανταποκρίνονται, ορισμένες όμως όχι. Υπάρχουν και εγκαταλελειμμένα εργοστάσια που προσπαθούμε να ενημερώσουμε για να τα καθαρίσουν. Ο αγώνας είναι μεγάλος, πέρσι βεβαιώσαμε και πρόστιμα», υπογράμμισε ο κ. Μωραΐτης. Στον δήμο Θέρμης κατά την περσινή διαδικασία είχαν υποβληθεί 67 καταγγελίες για ακαθάριστα οικόπεδα στην πλατφόρμα του gov.gr και στη σελίδα του δήμου πάνω από 200. Πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι σε 100 οικόπεδα από τις δηλώσεις που είχαν υποβληθεί, ώστε να εξεταστεί εάν όντως έγινε ο καθαρισμός ή ήταν ψευδής δήλωση. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια των ελέγχων εντοπίστηκαν οικόπεδα που είχαν καθαριστεί αλλά δεν είχαν δηλωθεί.
Και ο δήμος Χαλκηδόνος, όπως σημειώνει σε ανακοίνωσή του, προσβλέπει στην άμεση ανταπόκριση και συνεργασία των κατοίκων, ώστε να εξαλειφθούν οι κίνδυνοι πυρκαγιάς και να προστατευθεί η περιοχή από τις συνέπειες των πυρκαγιών. Θα διενεργήσει, δε, αυτοψίες και ελέγχους για την εφαρμογή της Πυροσβεστικής Διάταξης, προκειμένου να διασφαλιστεί η τήρηση των προβλεπόμενων μέτρων πυροπροστασίας.
Για την υποχρέωση καθαρισμού των οικοπέδων τους που πρέπει να ολοκληρωθεί έως και το τέλος Απριλίου ενημέρωσε τις προηγούμενες ημέρες και ο δήμος Νεάπολης Συκεών. Σύμφωνα με τον αντιδήμαρχο Πολιτικής Προστασίας, Πολιτικής Άμυνας, Δημοτικής Αστυνόμευσης Ιωάννη Ζαρίφη, στον δήμο έχουν καταγραφεί 580 ιδιωτικά οικόπεδα. «Πέρσι ήταν δύσκολη χρονιά, καθώς υπήρχαν οικόπεδα που δεν είχαν καθαριστεί ποτέ. Φέτος, εκτιμάται ότι θα είναι καλύτερη η κατάσταση», τόνισε.
Σε μία προσπάθεια να διευκολύνει τους υπόχρεους, ο δήμος Κορδελιού Ευόσμου αναλαμβάνει τον καθαρισμό των οικοπέδων αλλά με την αντίστοιχη χρέωση. «Γνωρίζουμε τους περισσότερους κατόχους των οικοπέδων και μας ζητούν να το αναλάβουμε εμείς. Στη συνέχεια ο δήμος, ανάλογα με την έκταση των οικοπέδων, χρεώνει το κόστος καθαρισμού», τόνισε ο αντιδήμαρχος Καθαριότητας και Ανακύκλωσης Γιώργος Μαξούρας. Σύμφωνα με τον ίδιο, και ο δήμος Κορδελιού Ευόσμου έχει μεγάλο αριθμό οικοπέδων με πολλά στρέμματα, κυρίως στην περιοχή άνωθεν της περιφερειακής.
Από την πλευρά του ο δήμος Καλαμαριάς με ανακοίνωσή του προ ημερών ενημέρωσε τους πολίτες – ιδιοκτήτες οικοπέδων και λοιπών ακάλυπτων χώρων, που βρίσκονται εντός των διοικητικών του ορίων, σχετικά με την υποχρέωσή τους να καθαρίσουν τους χώρους τους, εν μέσω της αντιπυρικής περιόδου (1 Μαΐου έως 31 Οκτωβρίου). Στην ανακοίνωση υπενθυμίζει και την υποχρέωσή τους να υποβάλουν υπεύθυνη δήλωσης καθαρισμού στο Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας.
Πονοκέφαλος τα υπολείμματα
Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τους δήμους είναι η καύσιμη ύλη και κυρίως το γεγονός ότι οι ιδιοκτήτες οικοπέδων, αφού τα καθαρίσουν, πετούν τα υπολείμματα σε πεζοδρόμια και δρόμους. «Εκείνο που ζητάμε από την Πολιτεία είναι να φροντίσει για την καύσιμη ύλη», επισήμανε χαρακτηριστικά σε δηλώσεις του ο πρόεδρος της ΠΕΔΚΜ Ιγνάτιος Καϊτεζίδης, στο περιθώριο της τελευταίας συνεδρίασης του Οργάνου. Όπως σημείωσε, κατά την περσινή χρονιά ήταν έντονο το φαινόμενο με τους οικοπεδούχους που πετούσαν τα υπολείμματα σε δημόσιους χώρους. Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Ωραιοκάστρου εξήγησε ότι ο δήμος αδυνατεί από όλα τα οικόπεδα να μαζέψει την ύλη. «Ο κόσμος μπορεί να νοικιάσει έναν μεγάλο κάδο που κοστίζει περίπου 100 ευρώ από ιδιωτικές εταιρείες, οι οποίες στη συνέχεια τα πηγαίνουν σε ανακύκλωση. Δεν είναι μέσα στα ανταποδοτικά τέλη αυτή η ενέργεια», σημείωσε. Από την πλευρά του ο αντιδήμαρχος Νεάπολης Συκεών ανέφερε ότι σε λίγες περιπτώσεις οι ιδιοκτήτες οικοπέδων απομάκρυναν τα υπολείμματα που έβγαζαν από τους χώρους τους. Όπως σημείωσε ο κ. Ζαρίφης, το μεγαλύτερο βάρος είχε πέσει στην υπηρεσία Καθαριότητας και γι΄ αυτό όλοι οι δήμοι είχαν ζητήσει από την Πολιτεία οικονομική ενίσχυση.
Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε:
Σύμφωνα με την Πυροσβεστική Διάταξη οι ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές, μισθωτές και υπομισθωτές των οικοπεδικών και λοιπών ακάλυπτων χώρων, που βρίσκονται εντός εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων, εντός ορίων οικισμών, σε απόσταση μέχρι 100 μέτρων από τα όριά των οικισμών και σε εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, υποχρεούνται να προβαίνουν σε καθαρισμό των ανωτέρω χώρων κατά το χρονικό διάστημα από την 1η μέχρι την 30ή Απριλίου εκάστου έτους και να τους συντηρούν καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ήτοι από 1η Μαΐου έως 31η Οκτωβρίου για την αποτροπή κινδύνου πρόκλησης πυρκαγιάς ή ταχείας επέκτασής της.
Από την υποχρέωση αυτή εξαιρούνται οι διαμορφωμένοι, συντηρημένοι κήποι ή φυτεμένες επιφάνειες ακάλυπτων χώρων κτηρίων, πολυκατοικιών, κ.α. των περιοχών και εκτάσεων που αναφέρονται παραπάνω.
Ο απαιτούμενος καθαρισμός περιλαμβάνει:
- Υλοτομία και απομάκρυνση των ξερών και σπασμένων δέντρων και κλαδιών, καθώς και των κλαδιών που βρίσκονται σε άμεση επαφή με κτίσμα.
- Απομάκρυνση της καύσιμης φυτικής ύλης που βρίσκεται στην επιφάνεια του εδάφους όπως ενδεικτικά το φυλλόστρωμα, τα ξερά χόρτα και τα κατακείμενα ξερά κλαδιά.
- Αποκλάδωση της βάσης της κόμης των δέντρων και αύξηση του ύψους έναρξής της από την επιφάνεια του εδάφους, ανάλογα με την ηλικία και το είδος του δέντρου.
- Αραίωση της θαμνώδους βλάστησης ως προς την κάλυψη του εδάφους.
- Απομάκρυνση τυχόν άλλων εγκαταλελειμμένων καυστών, αναφλέξιμων, εκρήξιμων ή εύφλεκτων υλικών, αντικειμένων και απορριμμάτων.
- Ασφαλή συλλογή και μεταφορά όλων των υπολειμμάτων καθαρισμού.
Απαγορεύεται η εναπόθεσή των υπολειμμάτων καθαρισμού σε κοινόχρηστους χώρους ή ανάμειξή τους με οικιακά απόβλητα και πρέπει να μεταφέρονται σε κατάλληλα αδειοδοτημένο αποδέκτη.
Σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου του χώρου επιβάλλονται οι κυρώσεις.
Επισημαίνεται επίσης ότι:
α) στους υπόχρεους που αν και καθάρισαν το οικόπεδό τους δεν υποβάλλουν τη δήλωση καθαρισμού, επιβάλλεται πρόστιμο ύψους 1.000 ευρώ
β) στις περιπτώσεις υποβολής ψευδούς δήλωσης ως προς την τήρηση της σχετικής υποχρέωσης επιβάλλονται ή καταλογίζονται οι προβλεπόμενες κυρώσεις, φυλάκιση έως 2 έτη και πρόστιμο έως 54.000 ευρώ.