Αύριο Τρίτη, 17 Μαΐου, στη Θεσσαλονίκη, ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας θα κάνει τα εγκαίνια της έναρξης κατασκευής του Διαδριατικού Αγωγού (Trans Adriatic Pipeline), του λεγόμενου ΤΑΡ, που θα μεταφέρει φυσικό αέριο από την περιοχή της Κασπίας στην Ευρώπη.
Στην εκδήλωση, στην οποία δίδεται πανηγυρικός χαρακτήρας, έχουν προσκληθεί να συμμετέχουν αντιπροσωπείες υψηλού επιπέδου, από τις χώρες που εμπλέκονται στο μεγάλο αυτό έργο, δηλαδή από την Αλβανία, την Ιταλία αλλά και από τα κράτη του Νοτίου Διαδρόμου, ήτοι από το Αζερμπαϊτζάν, τη Γεωργία και την Τουρκία, καθώς και από τη Βουλγαρία λόγω του διασυνδετήριου αγωγού, του IGB.
Σε επίπεδο αρχηγών κρατών, πάντως, παρότι έχουν προσκληθεί η μόνη επιβεβαιωμένη συμμετοχή μέχρι σήμερα είναι του Έλληνα πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα.
Ο αγωγός TAP θα μεταφέρει φυσικό αέριο από το κοίτασμα Shah Deniz II από το Αζερμπαϊτζάν και, μέσω Ελλάδας, Αλβανίας και Αδριατικής, θα καταλήγει στη Ν. Ιταλία και από εκεί στη Δυτική Ευρώπη.
Ο TAP θα διασυνδεθεί με τον αγωγό φυσικού αερίου Ανατολίας (TANAP) στα ελληνοτουρκικά σύνορα. Από τους Κήπους του Έβρου, το χερσαίο τμήμα του TAP θα διασχίσει όλη τη Βόρεια Ελλάδα –πρόκειται για το μεγαλύτερο τμήμα του αγωγού– και κατευθυνόμενο από τα ανατολικά προς τα δυτικά μέσω της Αλβανίας θα καταλήξει στις ακτές της Αδριατικής.
Το υποθαλάσσιο τμήμα του αγωγού θα ξεκινήσει κοντά στην αλβανική πόλη Fier και θα διασχίσει την Αδριατική για να συνδεθεί στο ιταλικό δίκτυο μεταφοράς φυσικού αερίου στη Νότια Ιταλία.
Η διαδρομή του TAP θα έχει μήκος 878 χλμ. (Ελλάδα 550 χλμ., Αλβανία 215 χλμ., Αδριατική Θάλασσα 105 χλμ., Ιταλία 8 χλμ.). Το μεγαλύτερο υψόμετρο από το οποίο θα περάσει ο TAP θα είναι τα 1.800 μέτρα στα αλβανικά όρη, ενώ το βαθύτερο σημείο που θα υποδεχθεί το υποθαλάσσιο τμήμα θα είναι τα 820 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Το έργο βρίσκεται στη φάση της υλοποίησης και έχουν αρχίσει οι προετοιμασίες για την κατασκευή του αγωγού, η οποία αναμένεται να ξεκινήσει στα μέσα το 2016 και να ολοκληρωθεί το 2020. Η μεταφορική του ικανότητα ανέρχεται σε 10-20 bcm το χρόνο.
Για την Ελλάδα ο ΤΑΡ αποτελεί τη μεγαλύτερη άμεση ξένη επένδυση εν μέσω κρίσης, ύψους 1,5-2 δισ. ευρώ, που προβλέπεται να δημιουργήσει πάνω από 8.000 θέσεις εργασίας. Συμμετοχή στο έργο έχουν διασφαλίσει ήδη περισσότερες από 150 ελληνικές εταιρείες από διάφορους κλάδους της οικονομίας (κατασκευές, υγεία και ασφάλεια, πληροφορική, συντήρηση, παροχή υπηρεσιών). Επιπλέον, η J&P AΒΑΞ Α.Ε., σε κοινοπραξία με την ιταλική Bonatti SpA, έχει αναλάβει την κατασκευή των δύο εκ των τριών χερσαίων τμημάτων της Βορείου Ελλάδος, που αφορούν σε περίπου 360 χλμ. του αγωγού, και τα Σωληνουργεία Κορίνθου τη σύμβαση προμήθειας σωλήνων διαμέτρου 48 ιντσών και μήκους περίπου 495 χλμ. Επίσης η ΤΕΡΝΑ ανέλαβε από κοινού με την ιταλική Rensco την κατασκευή των σταθμών συμπίεσης του έργου στην Ελλάδα και στην Αλβανία.
Επιπλέον η κατασκευή του ΤΑΡ αποτελεί σημαντικό βήμα για την ενεργειακή αναβάθμιση της Ελλάδας με την μετατροπή της σε ενεργειακό κόμβο, γεγονός που θα δημιουργήσει νέα δεδομένα για την ενεργειακή ασφάλεια στον τόπο μας.
Η ενεργειακή σημασία του ΤΑΡ έχει να κάνει με την ασφάλεια εφοδιασμού που προκύπτει για την Ελλάδα αλλά και με το σημαντικό γεγονός της απευθείας μεταφοράς αερίου από την Κασπία στην Ευρώπη.
Επιπρόσθετα, εάν ο TAP συνδυαστεί με τον ελληνοβουλγαρικό αγωγό IGB που με τη σειρά του μπορεί να σχηματίσει τον κάθετο διάδρομο φυσικού αερίου μέχρι και την Ρουμανία, αλλά και με τον πλωτό τερματικό σταθμό LNG (υγροποιημένο αέριο) στην Αλεξανδρούπολη, θα πολλαπλασιαστούν οι δυνατότητες μεταφοράς αερίου. Ήδη στη Ρεβυθούσα η υποδομή υποδοχής, αποθήκευσης και αεριοποίησης του LNG είναι εξαιρετική και επεκτείνεται. Έτσι, η χώρα μας θα μπορεί να δέχεται, αλλά και να προωθεί, υγροποιημένο αέριο από τις ΗΠΑ, μέχρι και το Ιράν, χωρίς να υπολογιστούν οι εξελίξεις στο ζήτημα της μεταφοράς φυσικού αερίου από Ισραήλ και Κύπρο.
Για την κατασκευή του έργου έχει συσταθεί η κοινοπραξία Trans-Adriatic Pipeline AG, στη μετοχική σύνθεση της οποίας μετέχουν οι BP - 20% (Η.Β.), SOCAR - 20% (Αζερμπαϊτζάν), Snam SpA. - 20% (Ιταλία), Fluxys - 19% (Βέλγιο), Enagas - 16% (Ισπανία) και Axpo - 5% (Ελβετία).
Σημειώνεται ότι για την επομένη των εγκαινίων της έναρξης κατασκευής, δηλαδή για τις 18 Μαΐου, έχει προγραμματιστεί να διεξαχθεί στη Θεσσαλονίκη η δεύτερη συνάντηση της Επιτροπής Υλοποίησης Έργου (Project Implementation Committee) που έχει συσταθεί στο πλαίσιο της Τριμερούς Συμφωνίας Ελλάδος, Αλβανίας και Ιταλίας για τον αγωγό TAP.