Με αιχμές κατά της Ευρώπης και μηνύματα προς τις χώρες μέλη της ΕΕ έγινε η ομιλία του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς στην κατάμεστη αίθουσα όπου πραγματοποείται η 61η Διάσκεψη για την Ασφάλεια στο Μόναχο.
Είναι χαρακτηριστικό το κλίμα στην αίθουσα που επικρατούσε σύμφωνα με το Reuters με δημοσιογράφο του πρακτορείου να αναφέρει: «Παρακολούθησα την ομιλία του Βανς σε μια κατάμεστη αίθουσα όπου ο κόσμος παρακολουθούσε με έκπληκτη σιωπή» και συνέχισε: «Πρόσωπα εδώ δύσπιστα, ανήσυχα, σκεπτικά».
«Η Ευρώπη πρέπει να κάνει περισσότερα για την άμυνά της. Η απειλή για την οποία ανησυχώ περισσότερο απέναντι στην Ευρώπη δεν είναι η Ρωσία, δεν είναι η Κίνα, δεν είναι κανένας άλλος εξωτερικός παράγοντας. Αυτό για το οποίο ανησυχώ είναι η απειλή από το εσωτερικό. Ανησυχώ για την υποχώρηση της Ευρώπης από ορισμένες από τις πιο θεμελιώδεις αξίες της, αξίες που μοιράζεται με τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Η κυβέρνηση Τραμπ ανησυχεί πολύ για την ευρωπαϊκή ασφάλεια και πιστεύει ότι μπορούμε να καταλήξουμε σε μια λογική διευθέτηση μεταξύ της Ρωσίας και της Ουκρανίας», δήλωσε ο αμερικανός αντιπρόεδρος.
«Πρέπει να κάνουμε περισσότερα από το να μιλάμε για δημοκρατικές αξίες. Πρέπει να τις ζήσουμε», είπε στη συνέχεια και πρόσθεσε πως «στη Βρετανία και σε όλη την Ευρώπη, η ελευθερία του λόγου, φοβάμαι ότι βρίσκεται σε υποχώρηση».
Συνέχισε λέγοντας πως «τυχαίνει να πιστεύω ότι οι δημοκρατίες σας είναι ουσιαστικά λιγότερο εύθραυστες από ό,τι πολλοί άνθρωποι προφανώς φοβούνται. Και πραγματικά πιστεύω ότι το να επιτρέψουμε στους πολίτες μας να λένε τη γνώμη τους θα τις κάνει ακόμα πιο ισχυρές».
«Δεν υπάρχει ασφάλεια αν φοβάστε τις φωνές, τις απόψεις και τη συνείδηση που καθοδηγούν τον ίδιο σας το λαό ... Αν τρέχετε φοβούμενοι τους ίδιους τους ψηφοφόρους σας, δεν υπάρχει τίποτα που μπορεί να κάνει η Αμερική για εσάς», συμπλήρωσε.
Για την ελευθερία του λόγου στην Ευρώπη
Παράλληλα, επέκρινε την Ευρώπη για περιορισμό της ελευθερίας του λόγου. «Πρέπει να κάνουμε περισσότερα από το να μιλάμε για δημοκρατικές αξίες. Πρέπει να τις ζήσουμε. Στη ζωντανή μνήμη πολλών από εσάς σε αυτή την αίθουσα, ο Ψυχρός Πόλεμος τοποθέτησε τους υπερασπιστές της δημοκρατίας απέναντι σε πολύ πιο τυραννικές δυνάμεις σε αυτή την ήπειρο. Και σκεφτείτε ποια πλευρά σε αυτόν τον αγώνα λογόκρινε τους αντιφρονούντες, έκλεισε τις εκκλησίες, ακύρωσε τις εκλογές. Ήταν οι καλοί; Σίγουρα όχι», είπε.
«Και δόξα τω Θεώ έχασαν τον Ψυχρό Πόλεμο. Έχασαν επειδή δεν εκτίμησαν ούτε σεβάστηκαν όλες τις εξαιρετικές ευλογίες της ελευθερίας, την ελευθερία να αιφνιδιάζεις, να κάνεις λάθη, να εφευρίσκεις, να χτίζεις. Όπως αποδεικνύεται, δεν μπορείς να επιβάλλεις την καινοτομία ή τη δημιουργικότητα, όπως δεν μπορείς να επιβάλλεις στους ανθρώπους τι να σκέφτονται, τι να αισθάνονται ή τι να πιστεύουν, και πιστεύουμε ότι αυτά τα πράγματα συνδέονται σίγουρα μεταξύ τους», σημείωσε.
«Και δυστυχώς, όταν κοιτάζω την Ευρώπη σήμερα, μερικές φορές δεν είναι τόσο σαφές τι συνέβη σε ορισμένους από τους νικητές του Ψυχρού Πολέμου, πρόσθεσε ο Βανς.
Ο ίδιος επέκρινε τον πρώην Επίτροπο Τιερί Μπρετόν, αν και δεν τον κατονόμασε, που όπως είπε «βγήκε πρόσφατα στην τηλεόραση και ακούστηκε ενθουσιασμένος που η ρουμανική κυβέρνηση μόλις ακύρωσε μια ολόκληρη εκλογική διαδικασία» και πρότεινε ότι «το ίδιο ακριβώς πράγμα θα μπορούσε να συμβεί και στη Γερμανία».
Ο Βανς έκανε λόγο για επιπόλαιες δηλώσεις που σοκάρουν τα αμερικανικά αυτιά. «Εδώ και χρόνια, μας λένε ότι όλα όσα χρηματοδοτούμε και υποστηρίζουμε είναι στο όνομα των κοινών δημοκρατικών αξιών μας, τα πάντα, από την πολιτική μας για την Ουκρανία μέχρι την ψηφιακή λογοκρισία, διαφημίζονται ως υπεράσπιση της δημοκρατίας», είπε.
«Αλλά όταν βλέπουμε ευρωπαϊκά δικαστήρια να ακυρώνουν εκλογές και ανώτερους αξιωματούχους να απειλούν να ακυρώσουν άλλες, οφείλουμε να αναρωτηθούμε αν κρατάμε τους εαυτούς μας σε κατάλληλα υψηλά στάνταρ», πρόσθεσε, σημειώνοντας πάντως ότι θεμελιωδώς οι δύο πλευρές είναι στην ίδια ομάδα.
«Μπορούμε να καταλήξουμε σε έναν λογικό διακανονισμό» με τη Ρωσία, είπε επίσης.
Βανς για Τραμπ: «Υπάρχει νέος σερίφης στην πόλη»
Ο Τζέι Ντι Βανς αναφέρθηκε και στην εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ. «Υπάρχει ένας νέος σερίφης στην πόλη», είπε.
Σύμφωνα με τον Βανς, τις επόμενες ημέρες θα συζητηθούν θέματα όπως οι αμυντικοί προϋπολογισμοί. Οι ΗΠΑ, ανέφερε, πιστεύουν ότι οι ευρωπαϊκές χώρες θα πρέπει να διαδραματίσουν «μεγαλύτερο ρόλο» στο μέλλον της ηπείρου.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος σημείωσε ότι γίνεται όλο και λιγότερο σαφές για ποιον λόγο η Ευρώπη αμύνεται.
«Ποιο είναι το θετικό όραμα που εμψυχώνει αυτό το σύμφωνο ασφαλείας», ρωτά. «Πιστεύω βαθιά ότι δεν υπάρχει ασφάλεια αν φοβάσαι τις φωνές και τις απόψεις που καθοδηγούν τον ίδιο σου τον λαό».
Για το μεταναστευτικό
Επικριτικός εμφανίστηκε ο Βανς και στη διαχείριση του μεταναστευτικού, ενώ αναφέρθηκε στον 24χρονο Αφγανό που φέρεται ως ύποπτος για τη χθεσινή επίθεση στο Μόναχο. «Πόσες φορές πρέπει να υποστούμε αυτές τις τρομακτικές αποτυχίες πριν αλλάξουμε πορεία και οδηγήσουμε τον κοινό μας πολιτισμό σε μια νέα κατεύθυνση;», είπε, ενώ αναφέρθηκε και στο Brexit όπου οι άνθρωποι ψήφισαν πολιτικούς ηγέτες που υποσχέθηκαν να βάλουν τέλος στην ανεξέλεγκτη μετανάστευση.
«Αν η αμερικανική δημοκρατία μπορεί να επιβιώσει 10 χρόνια από το κράξιμο της Γκρέτα Τούνμπεργκ, εσείς μπορείτε να επιβιώσετε μερικούς μήνες από τον Έλον Μασκ», είπε.
Παράλληλα είπε ότι η γερμανική δημοκρατία, όπως και καμία δημοκρατία δεν θα επιβιώσει αν οι ηγέτες λένε σε εκατομμύρια ψηφοφόρους ότι οι σκέψεις και οι ανησυχίες τους, οι προσδοκίες τους, οι εκκλήσεις τους για ανακούφιση, είναι άκυρες ή ανάξιες ακόμη και να ληφθούν υπόψη.
Για την ακροδεξιά ανέφερε ότι «δεν υπάρχει χώρος για τείχη προστασίας».
Πυρά Βανς και για τις εκλογές στην Ρουμανία
«Μου έκανε εντύπωση που ένας πρώην Ευρωπαίος Επίτροπος βγήκε πρόσφατα στην τηλεόραση και ακούστηκε χαρούμενος που η ρουμανική κυβέρνηση μόλις ακύρωσε μια ολόκληρη εκλογική διαδικασία», δήλωσε ο Βανς, αναφερόμενος στις εκλογές στη Ρουμανία.
Έγγραφα που αποχαρακτηρίστηκαν από το ανώτατο συμβούλιο ασφαλείας της Ρουμανίας πριν από την ακύρωση των εκλογών ανέφεραν ότι η χώρα ήταν στόχος «επιθετικών υβριδικών ρωσικών επιθέσεων» σε μια περίοδο διαδοχικών εκλογών.
«Τώρα, όπως καταλαβαίνω, το επιχείρημα ήταν ότι η ρωσική παραπληροφόρηση είχε μολύνει τις ρουμανικές εκλογές, αλλά θα ζητούσα από τους Ευρωπαίους φίλους μου να έχουν κάποια προοπτική», δήλωσε ο Βανς.
«Μπορείτε να πιστεύετε ότι είναι λάθος για τη Ρωσία να αγοράζει διαφημίσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να επηρεάσει τις εκλογές σας. Εμείς σίγουρα το πιστεύουμε. Μπορείτε να το καταδικάσετε ακόμη και σε παγκόσμιο επίπεδο, αλλά αν η δημοκρατία σας μπορεί να καταστραφεί με μερικές ψηφιακές διαφημίσεις αξίας 100.000 δολαρίων από μια ξένη χώρα, τότε δεν ήταν πολύ ισχυρή εξ αρχής» πρόσθεσε.
Προειδοποίηση Βανς σε Ρωσία και νέο «άδειασμα» στην Ευρώπη
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς προειδοποίησε τη Ρωσία ότι η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να επιβάλλει στη Μόσχα κυρώσεις εάν δεν συμφωνήσει σε μια καλή ειρηνευτική συμφωνία με την Ουκρανία, ενώ προέτρεψε την Ευρώπη να ξοδέψει περισσότερα για την άμυνα καθώς έφτασε για τη Διάσκεψη για την Ασφάλεια του Μονάχου.
Η Ουκρανία και οι προοπτικές για ειρηνευτικές συνομιλίες απασχόλησαν πολλούς στο υψηλού προφίλ παγκόσμιο φόρουμ, αφού ο Ντόναλντ Τραμπ αιφνιδίασε τους συμμάχους των ΗΠΑ με την επικοινωνία του με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν και ανακοινώνοντας την έναρξη των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
«Θα μιλήσουμε, φυσικά, για τη σύγκρουση Ουκρανίας-Ρωσίας και πώς να την φέρουμε σε μια διευθέτηση μέσω διαπραγματεύσεων», είπε ο Βανς στους δημοσιογράφους πριν συναντηθεί με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε λίγο πριν την έναρξη της διάσκεψης.
Ο Βανς, ο οποίος πρόκειται να συναντηθεί με τον Ουκρανό Πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι αργότερα σήμερα, είπε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να πλήξουν τη Μόσχα με κυρώσεις και ακόμη και στρατιωτική δράση εάν ο Πούτιν αρνηθεί μια ειρηνευτική συμφωνία με την Ουκρανία που εγγυάται τη μακροπρόθεσμη ανεξαρτησία του Κιέβου.
«Υπάρχουν οικονομικά εργαλεία μόχλευσης, υπάρχουν φυσικά και στρατιωτικά εργαλεία μόχλευσης» που θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν οι ΗΠΑ εναντίον του Πούτιν, δήλωσε ο Βανς σε συνέντευξή του στη Wall Street Journal.
«Υπάρχουν πολλές διατυπώσεις, διαμορφώσεις, αλλά μας ενδιαφέρει η Ουκρανία να έχει κυριαρχική ανεξαρτησία».