Με μία αιχμηρή ανακοίνωση, η κυβέρνηση της Ανατολικής Λιβύης κατήγγειλε υπουργούς της Ιταλίας, της Ελλάδας και της Μάλτας, καθώς και τον επίτροπο Μετανάστευσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Μάγκνους Μπρούνερ, για «κατάφωρη παραβίαση της λιβυκής κυριαρχίας και της διπλωματικής δεοντολογίας», ακυρώνοντας αιφνιδιαστικά την προγραμματισμένη επίσκεψή τους και κηρύσσοντας τους «ανεπιθύμητα πρόσωπα» (persona non grata).
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο στρατάρχης Χαφτάρ δεν ήθελε να συναντήσει τους Ευρωπαίους μόνος, αλλά παρουσία υπουργών της καλούμενης κυβέρνησης της Βεγγάζης την οποία όμως η ΕΕ επισήμως δεν αναγνωρίζει. Τα αεροσκάφη της ευρωπαϊκής αποστολής απογειώθηκαν, χωρίς να πραγματοποιηθεί η προγραμματισμένη επίσκεψη ούτε και οι συναντήσεις που είχαν σχεδιαστεί.
Ειδικότερα, η αντίδραση του Επιτρόπου Μπρούνερ στην απόφαση του Λίβυου στρατυάρχη ήταν να δηλώσει πως η εντολή του περιορίζεται αυστηρά σε συνάντηση με τον ίδιο τον Χαφτάρ και μόνο για θέματα μεταναστευτικής πολιτικής. Κι αυτό γιατί ούτε η ΕΕ ούτε ο ΟΗΕ αναγνωρίζουν την κυβέρνηση της Βεγγάζης – η μόνη αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Λιβύης είναι αυτή της Τρίπολης, υπό τον Αμπντουλχαμίντ Ντμπεϊμπά.
Η στάση του Μπρούνερ πυροδότησε την αντίδραση του Χαφτάρ, ο οποίος διαμήνυσε ότι χωρίς παρουσία των υπουργών του δεν πρόκειται να υπάρξει καμία συνάντηση. Η συνάντηση ναυάγησε επί τόπου, ενώ ακολούθησε ένα διπλωματικό μπαράζ από τη λιβυκή πλευρά: η κυβέρνηση της Βεγγάζης εξέδωσε ανακοίνωση χαρακτηρίζοντας τους Ευρωπαίους αξιωματούχους –συμπεριλαμβανομένου του Επιτρόπου– ως «ανεπιθύμητα πρόσωπα» (personae non gratae) και τους κάλεσε να αποχωρήσουν αμέσως από τη χώρα.
Ο Θάνος Πλεύρης επέστρεψε στην Ελλάδα λίγο μετά τις 19:00 και ενημέρωσε τηλεφωνικά τον πρωθυπουργό για όσα συνέβησαν. Αύριο το πρωί οι δύο άνδρες θα έχουν προγραμματισμένη συνάντηση στο Μέγαρο Μαξίμου. Εν τω μεταξύ, επίσημη αντίδραση αναμένεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθώς επρόκειτο για αποστολή της Κομισιόν με επικεφαλής τον Ευρωπαίο Επίτροπο Εσωτερικών Υποθέσεων και Μετανάστευσης Μάγκνους Μπρούνερ, τον οποίο συνόδευαν 3 υπουργοί κρατών -μελών της Ε.Ε.
Κατά την διάρκεια των διπλωματικών διεργασιών οι Λίβυοι αξιωματούχοι πρότειναν στον Μπρούνερ και το σενάριο να δει μόνο τους υπουργούς του Χαφτάρ κάτι το οποίο ο Ευρωπαίος Επίτροπος αρνήθηκε, οδηγώντας έτσι την κατάσταση σε ναυάγιο.
Κατά πληροφορίες, η αίσθηση της ελληνικής πλευράς είναι ότι η κίνηση Χαφτάρ ήταν «σκηνοθετημένη», πλην όμως τώρα η κυβέρνηση έχει ισχυρό επιχείρημα έναντι των Ευρωπαίων και για πιο σκληρή γραμμή στο ζήτημα του μεταναστευτικού, η οποία γραμμή θα συζητηθεί αύριο στο ραντεβού Μητσοτάκη-Πλεύρη.
Διαβάστε - Πρωτοφανής κίνηση Χαφτάρ: Έδιωξε Πλεύρη και ευρωπαϊκή αντιπροσωπεία για το μεταναστευτικό
Σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση της Βεγγάζης, η άφιξη των αξιωματούχων και των συνοδευτικών τους αποστολών στο διεθνές αεροδρόμιο Μπενίνα της Βεγγάζης παραβίασε τις προβλεπόμενες διαδικασίες εισόδου, μετακίνησης και παραμονής ξένου διπλωματικού προσωπικού, όπως αυτές έχουν κοινοποιηθεί με επίσημη εγκύκλιο. Οι λιβυκές αρχές επικαλούνται τόσο εσωτερική νομοθεσία όσο και διεθνείς συμβάσεις που διέπουν τις διπλωματικές επισκέψεις.
Η κυβέρνηση στη Βεγγάζη τόνισε ότι οι ενέργειες των Ευρωπαίων αξιωματούχων συνιστούν περιφρόνηση της εθνικής της κυριαρχίας και δήλωσε ότι οι επισκέπτες ενημερώθηκαν επιτόπου πως όφειλαν να εγκαταλείψουν αμέσως τη λιβυκή επικράτεια.
Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στην ανακοίνωση, «κηρύχθηκαν ανεπιθύμητοι χωρίς καθυστέρηση».
Ο πρωθυπουργός, Οσάμα Σαάντ Χαμάντ, κάλεσε εκ νέου όλα τα πρόσωπα του διπλωματικού κόσμου, τις διεθνείς αποστολές και τις ΜΚΟ «να τηρούν αυστηρά τη λιβυκή νομοθεσία και τις διεθνείς συμβάσεις που διέπουν τις διπλωματικές επαφές».
Τόνισε δε ότι η όποια συνεργασία θα πρέπει να γίνεται βάσει της αρχής της αμοιβαιότητας, όπως αυτή προβλέπεται στις διεθνείς συμφωνίες και στο διπλωματικό έθιμο.
Η επίσκεψη στην Τρίπολη
Νωρίτερα, ολοκληρώθηκαν οι επαφές της ευρωπαϊκής αποστολής στην Τρίπολη της Λιβύης με την κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας για τις μεταναστευτικές πιέσεις στην Κρήτη.
Κατά την πρώτη συνάντηση στην Τρίπολη με τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, μαζί με την αντιπροσωπεία της Ε.Ε. και τον επίτροπο Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων, Μάγκνους Μπρούνερ, έστειλαν σαφές μήνυμα, ότι θα βοηθήσουν τη Λιβύη να κρατήσει τους παράνομους μετανάστες, να αποτρέψει τις αναχωρήσεις προς την Ε.Ε. και παράλληλα να επιστρέψουν οι παράνομοι μετανάστες πίσω στην πατρίδα τους, αναφέρουν πηγές του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.
Η Κρήτη, όπως υπογραμμίστηκε, δέχεται τεράστια πίεση από την ανατολική Λιβύη κι αυτό είναι κάτι που πρέπει να σταματήσει, τόνισε τόσο η ευρωπαϊκή πλευρά όσο και ο κ. Πλεύρης στη δήλωσή του μετά την συνάντηση.
«Είμαστε εδώ, αντιπροσωπεία της Ε.Ε, με τον επίτροπο Μπρούνερ. Θέλουμε να δώσουμε ένα σαφές μήνυμα, ότι θα βοηθήσουμε τη Λιβύη να κρατήσει τους παράνομους μετανάστες, να αποτρέψει τις αναχωρήσεις προς την Ε.Ε. και παράλληλα να επιστρέψουν οι παράνομοι μετανάστες πίσω στην πατρίδα τους. Σε αυτή την κατεύθυνση θα συνεργαστούμε. Η Κρήτη δέχεται τεράστια πίεση από την ανατολική ακτή κι αυτό θέλουμε να το αποτρέψουμε», υπογράμμισε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου.