Στο αγαθό της γονιμότητας είναι αφιερώμενη η πρώτη εβδομάδα του Νοεμβρίου σε όλη την Ευρώπη, η οποία μετράει πάνω από 25 εκ. πολίτες της οι οποίοι αντιμετωπίζουν ζητήματα υπογονιμότητας. Η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Γονιμότητας, που διαρκεί απο τις 2 έως τις 8 Νοεμβρίου και πραγματοποιείται από τον φορέα Fertility Europe, έχει στόχο να αναγνωρίσει το ζήτημα της υπογονιμότητας, να ενημερώσει και να εκπαιδεύσει γύρω από αυτό και τέλος να «αγωνιστεί» για ίση πρόσβαση όλων σε αντίστοιχες θεραπείες.
«Θέλουμε να τονίσουμε το αγαθό της γονιμότητας. Η υπογονιμότητα αναγνωρίζεται ως πάθηση από τον ΠΟΥ και άρα αναγνωρίζεται η υποχρεώση των κρατών να υποστηρίζουν ζευγάρια που πάσχουν από αυτή στην προσπάθεια διεκδίκηση της μητρότητας και της πατρότητας», τονίζει μιλώντας στη Voria.gr η Αλεξία Χατζηπαρασίδου, κλινική εμβρυολόγος, σύμβουλος κλινικής εμβρυολογίας, διευθύντρια της Εmbryolab Αcademy, υπογραμμίζοντας την ανάγκη ευαισθητοποίησης και της κρατικής μέριμνας.
Οι βασικοί άξονες που έχει θέσει το Fertility Europe είναι επτά: η διάθεση της πληροφόρησης, ο έλεγχος και η θεραπεία των ανδρών (το 40% των περιπττώσεων υπογονιμότητας οφείλεται στην ανδρική υπογονιμόητα), η ισότιμη αλλά και καθολική πρόσβαση σε θεραπείες, η ύπαρξη διαφορετικών θεραπειών, η παροχή ψυχολογικής βοήθειας και η κρατική χρηματοδότηση για ενέργειες υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.
Με επίκεντρο συνήθως τον πρώτο άξονα, η Embryolab συμμετέχει στην Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Γονιμότητας με εκδηλώσεις ενημερωτικές, οι οποίες φέτος λόγω κορωνοϊού θα γίνουν μέσω διαδικτύου. Όπως σημειώνει η κ. Χατζηπαρασίδου, μέσα από τις ενημερώσεις αυτές καλύπτεται ένα κενό ενημέρωσης που συχνά υπάρχει, δίνεται χώρος σε ανθρώπους να πουν την προσωπική τους μαρτυρία σε σχέση με την υπογονιμότητα αλλά και παρουσιάζονται νέες επιστημονικές μέθοδοι.
«Είμαστε εδώ για να προσφέρουμε στους ανθρώπους τις επιλογές τη επιστήμης, η οποία εξελίσσεται με έναν ραγδαίο τρόπο, μαγικό θα έλεγα. Δεν έχει ωριμάσει όμως τόσο ώστε να καλύπτει τα περισσότερα ζευγάρια και να λύνει όλα τα προβλήματα ή να δίνει όλες τις απαντήσεις. Συχνά είμαστε αναπερκείς», δηλώνει η κ. Χατζηπαρασίδου, η οποία όπως σε κάθε ασθένεια, υπογραμμίζει την ανάγκη της πρόληψης.
Η σημασία της πρόληψης
Πρώτον, όπως συμβουλεύει η ίδια, είναι βασικό το ζευγάρι που θέλει να απολαύσει τη γονεϊκότητα, να βάλει το ζήτημα αυτό ψηλά στη λίστα των προτεραιοτήτων του καθώς με την πάροδο του χρόνου η ποιότητα τόσο των ωαρίων όσο και των σπερματοζωαρίων μειώνεται με αποτέλεσμα να μειώνονται και οι πιθανότητες σύλληψης.
Δεύτερον, το νέο ζευγάρι που προετοιμάζεται ή βλέπει στο μέλλον τον γονεϊκό του ρόλο πρέπει να ακολουθεί ένα υγεινό τρόπο ζωής και διατροφής με σωστό έλεγχοέτοιμα του βάρους και αποφυγή κακών συνηθειών. Όπως περιγράφει η εμβρυολόγος, το εύζειν παίζει σημαντικό ρόλο στη γονιμότητα καθώς το 20-30% των υπογόνιμων ατόμων θα μπορούσαν να μην ήταν καθόλου υπογόνιμοι αν δεν έπιναν και κάπνιζαν.
Τρίτον, η κ. Χατζηπαρασίδου αναφέρθηκε στην επιλογή της κατάψυξης ωαρίων και σπέρματος για άτομα που δεν είναι έτοιμα σε νεαρή ηλικία να προχωρήσουν στο βήμα της εγκυμοσύνης και της απόκτησης παιδιών. Όπως σημειώνει, η επιλογή αυτή δημιουργήθηκε αρχικά από την πίεση που ασκήθηκε προς την επιστήμη για τη διατήρηση γονιμότητας γυναικών που πάσχουν από καρκίνο και λαμβάνουν χημειοθεραπείες που επηρεάζουν τον τομέα αυτό. Πλέον όμως είναι μια μέθοδος που χρησιμοποιούν αρκετές γυναίκες. «Μετά τα 36 έτη, υπάρχει ένας βαθμός υπογονιμότητας. Η προληπτική κίνηση για μια γυναίκα είναι να καταψύξει τα ωάρια της όσο αυτά είναι σε καλή ποιότητα ώστε να τς δώσουν μια βάση δεδομένων και αν χρειαστεί πιο μετά να κάνει μια εξωσωματική, να την κάνει με την πρόγνωση επιτυχίας των 35 ετών», αναφέρει η κ. Χατζηπαρασίδου. Για τη διαδικασία της κρυοσυντήρησης των ωαρίων απαιτείται μια εκτίμηση γονιμότητας, που γίνεται μέσω απλών αιματολογικών εξετάσεων, λήψη θεραπείας για 10 ημέρες, δύο υπέρηχοι και τέλος ακολουθεί η διαδικασία ωοληψίας που γίνεται με τη χορήγηση μέθης. Έχοντας δει πολλές γυναίκες να παίρνουν την απόφαση αυτή, η κ. Χατζηπαρασίου σημειώνει πως ανεξαρτήτως του αν χρειαστούν τελικά τα ωάρια αυτά, η γυναίκα νιώθει πιο ήρεμη. Το ίδιο ακριβώς μπορεί να γίνει και τους άνδρες, οι οποίοι επίσης μπορούν να προστατεύσουν τη γονιμότητά τους με τον τρόπο αυτό.
Αναφορικά για το πότε χρειάζεται ένας έλεγχος γονιμότητας ενός ζευγαριού, η κ. Χατζηπαρασίδου συστήνει σε ζευγάρια στα οποία η γυναίκα είναι εώς 38 ετών, να προχωρήσουν σε έλεγχο μετά από ένα χρόνο στον οποίο δεν έχει υπάρξει σύλληψη ενώ σε ζευγάρια με γυναίκα άνω των 38 ετών, μετά από έξι μήνες.