του Χάρη Τσιοκα *
Εδώ και καιρό έχει χτυπήσει το καμπανάκι ότι τα κόμματα οφείλουν να συνδεθούν ξανά με την κοινωνία και τις πραγματικές της ανάγκες. Η κοινωνία ζητά αλλαγή πολιτικής. Για να υπάρξει όμως αλλαγή, χρειάζονται συμπεριληπτικές πρωτοβουλίες συνάντησης προοδευτικών πολιτικών ρευμάτων και όχι συγκολλήσεις γραφειοκρατικών κομματικών ομάδων .
Μια νέα αρχή στον προοδευτικό χώρο, με σύγχρονες επεξεργασίες και δομές, με καθαρή προγραμματική πρόταση. Η κοινωνική αντιπολίτευση χωρίς πολιτική έκφραση
Σήμερα εντείνεται η ανάγκη να αντιστοιχηθεί η κοινωνική δυσαρέσκεια με μια ρεαλιστική και προοδευτική πολιτική πρόταση. Ωστόσο, υπάρχει αδυναμία αντιστοίχησης . Ο πολιτικός λόγος περιορίζεται σε μια γενική αντικυβερνητική κριτική, που εξυπηρετεί κυρίως εντυπωσιασμούς επικοινωνιακούς και όχι τις ανάγκες της κοινωνίας. Τα κόμματα αποκτούν ουσιαστικό ρόλο μόνο όταν μπορούν να μετασχηματίσουν τις κοινωνικές, εθνικές και παραγωγικές ανάγκες σε πρόγραμμα διακυβέρνησης με λύσεις για το παρόν και το μέλλον.
Οι μεγάλες αλλαγές της εποχής και η Ελλάδα
Η εποχή μας χαρακτηρίζεται από γεωπολιτικές ανακατατάξεις, τεχνολογική έκρηξη και την πρόκληση της πράσινης μετάβασης. Αυτές οι εξελίξεις αλλάζουν το παραγωγικό μοντέλο και δημιουργούν νέες κοινωνικές ανισότητες.
Στην Ελλάδα, οι επιπτώσεις είναι έντονες:
* Η εγχώρια παραγωγική βάση συρρικνώνεται και τα τοπικά πλεονεκτήματα εγκαταλείπονται.
* Τα μεσαία στρώματα ,και καινοτόμες εγχώριες δυνάμεις αποκλείονται από χρηματοδοτικά εργαλεία και αναπτυξιακά προγράμματα.
* Η περιφέρεια ερημώνει, ιδιαίτερα στον πρωτογενή τομέα.
* Το κράτος περιορίζεται σε κατασταλτικό ρόλο, ενώ η αυτοδιοίκηση υποχρηματοδοτείται.
* Η νεολαία μεταναστεύει.
* Η επισφαλής εργασία διογκώνεται χωρίς επαρκές θεσμικό πλαίσιο.
* Η χώρα χάνει τον ρόλο της ως γέφυρα ειρήνης και συνεργασίας στην περιοχή. Τα προηγούμενα αποτελούν ενδεικτικά παραδείγματα των συνεπειών των πολιτικών που εφαρμόζει η ΝΔ
* Το ιστορικό παράδειγμα του προοδευτικού χώρου
Σε προηγούμενες περιόδους κρίσης, οι δυνάμεις του Σοσιαλισμού, της Αριστεράς και της Οικολογίας λειτούργησαν ως καταλύτες αλλαγών, όταν τόλμησαν να εκφράσουν κοινωνικές συμμαχίες μέσα από ολοκληρωμένα προγράμματα εναλλακτικής διακυβέρνησης. Δεν επέλεξαν απλώς καλύτερη διαχείριση της κρίσης, αλλά πραγματική αλλαγή πορείας.
Η σημερινή κρίση προσανατολισμού
Σήμερα, αντί για προγραμματικό διάλογο, προβάλλονται κινήσεις εντυπωσιασμού και υπαρξιακές εκλογικές συγκολλήσεις. Ο λεγόμενος «κεντρώος χώρος» χρησιμοποιείται χωρίς σαφές περιεχόμενο, ενώ οι πραγματικές ανάγκες των μεσαίων στρωμάτων και της κοινωνίας μένουν αναπάντητες.
Το ζητούμενο: κοινωνική συμμαχία και πρόγραμμα
Η αλλαγή προϋποθέτει τη συγκρότηση μιας κοινωνικής συμμαχίας που θα διεκδικήσει νέο κοινωνικό και παραγωγικό μοντέλο, με πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική και ενεργό ρόλο της χώρας στην περιοχή. Τα κόμματα κερδίζουν κοινωνική απήχηση μόνο όταν προτείνουν λύσεις στα καθημερινά προβλήματα.
Η κοινωνία δείχνει ότι θέλει να συμμετέχει, όταν υπάρχει καθαρή πρόταση διακυβέρνησης για την εργασία, την παραγωγή, την αγροτική οικονομία και τη νεολαία. Με ένα άλλο ρόλο του κράτους
Ένας νέος δρόμος για την προοδευτική διακυβέρνηση
Απαιτείται μια πρωτοβουλία που θα αντικαταστήσει την μικροκομματική περιχαράκωση με μονομετωπο αγώνα πολιτικής αλλαγής και θα διαμορφώσει προγραμματική πρόταση με βασικούς στόχους:
* Αλλαγή του παραγωγικού και κοινωνικού μοντέλου.
* Επαναφορά μιας πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής.
* Πολιτική αλλαγή με τη Νέα Δημοκρατία στην αντιπολίτευση.
Οι άμεσες προτεραιότητες που μεταξύ των άλλων θα πρέπει να περιλαμβάνουν :
- στήριξη της παραγωγής,
- την αλλαγή του ρόλου του κράτους από κατασταλτικό μηχανισμό σε εγγυητή κανόνων δίκαιης πρόσβασης των πολιτών στα εργαλεία ανάπτυξης ,δικαιοσύνης , κοινωνικής συμμετοχής με ισχυρή τοπική αυτοδιοίκηση, -πρόγραμμα για τη νεολαία,
- προστασία των δημόσιων αγαθών και
- ανάταξη της περιφέρειας.
Η πρόταση
Η δημιουργία ομάδων πρωτοβουλίας σε όλη τη χώρα μπορεί να στηρίξει κοινωνικοπολιτικές συναντήσεις και να οικοδομήσει μια προγραμματική πλειοψηφία διακυβέρνησης. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι ποιος θα διαδεχθεί τον Μητσοτάκη, αλλά πώς θα διαμορφωθεί μια νέα προγραμματική ενότητα με πλειοψηφία διακυβέρνησης που θα απαντά στις ανάγκες του αύριο . Αλλαγή πολιτικής είναι το αίτημα και όχι καλύτερης διαχείρισης των πολιτικών που ασκεί η ΝΔ.
* O Χάρης Τσιόκας είναι πολιτικός στέλεχος και πρώην βουλευτής
