Μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη παραχώρησε στην ΕΡΤ, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, λίγα μόλις 24ωρα πριν από τη δεύτερη διακυβερνητική διάσκεψη Ελλάδας και Κύπρου στη Λευκωσία. Ο κ. Χριστοδουλίδης μίλησε για τις σχέσεις Ελλάδας – Κύπρου, αναφέρθηκε στο Κυπριακό αλλά και στην σύντομη συζήτηση που είχε με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Αρχικά, τόνισε τη σημασία της αμοιβαίας ειλικρίνειας στις σχέσεις Ελλάδας και Κύπρου αναφέροντας συγκεκριμένα: «Έχω ασχοληθεί και ιστορικά με τις σχέσεις της Αθήνας με τη Λευκωσία. Αυτός είναι και δικός μας στόχος. Και χαίρομαι που υπάρχει αυτή η ειλικρίνεια έτσι πρέπει να είναι οι σχέσεις της Ελλάδας και της Κύπρου».
Σημείωσε επίσης, ότι από την πρώτη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, συμφωνήθηκε η διεξαγωγή διακυβερνητικών διασκέψεων, οι οποίες φέρνουν αποτελέσματα.
«Εμείς πήραμε από την ελληνική κυβέρνηση, η οποία είναι σαφώς πιο μπροστά στα θέματα του ψηφιακού μετασχηματισμού», ανέφερε ο Κύπριος πρόεδρος, προσθέτοντας ότι οι δύο χώρες συνεργάζονται επίσης σε τομείς όπως η ναυτιλία και ο πολιτισμός.
Ενεργειακό Πρόγραμμα και Διασύνδεση Κύπρου – Ελλάδας
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης ενημέρωσε για τα επόμενα βήματα του ενεργειακού προγράμματος της Κύπρου, περιλαμβάνοντας νέες γεωτρήσεις από την ExxonMobil. Επίσης, αναφέρθηκε στην ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου-Ελλάδας, η οποία χρηματοδοτείται από την ΕΕ, και ανέφερε ότι η Κύπρος προτιμά να λάβει χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, αν και υπάρχουν εναλλακτικά σενάρια. «Η προτίμησή μας είναι να υπάρξει θετική απάντηση από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων».
Κυπριακό και Διπλωματία
Ο Χριστοδουλίδης μίλησε επίσης για την πρόοδο στο Κυπριακό, λέγοντας ότι ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ είναι δεσμευμένος στην επανέναρξη των συνομιλιών, και ότι υπάρχουν σχέδια για συναντήσεις με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη και διεθνείς παράγοντες.
Αναφορικά με την σύντομη συζήτηση που είχε με τον Ερντογάν, η οποία χαρακτηρίστηκε ως “χαριεντίσματα” από τον Αντώνη Σαμαρά, διευκρίνισε: «Να πω πρώτα κάτι για τα περί χαριεντισμών; Το ξέρετε διαχρονικά. Όλοι στην Κύπρο λένε ότι πρέπει να μιλήσουμε με την Τουρκία. Η Τουρκία κρατά το κλειδί της λύσης του Κυπριακού και πρέπει να μιλήσουμε με την Τουρκία για να τα βρούμε και ούτω καθεξής. Σίγουρα δεν πήγα να μιλήσω με τον κύριο Ερντογάν και να συζητήσουμε θέματα καιρού ή να πω ένα αστείο για να χαμογελάσουμε. Πήγα εκεί γιατί θεώρησα ότι έχω αυτή την ευκαιρίά. Ήταν μια ουσιαστική ανταλλαγή απόψεων.
Δεν λύσαμε το Κυπριακό, δεν μπήκαμε σε πτυχές του Κυπριακού, αλλά ήταν μια ουσιαστική ανταλλαγή απόψεων που μου επέτρεψε να μεταφέρω απευθείας κάποια μηνύματα και την ίδια στιγμή να ακούσω και πώς η Τουρκία προσεγγίζει ειδικότερα το θέμα της λύσης του Κυπριακού και να εξηγήσω στον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών γιατί δεν μπορούμε να ξεφύγουμε του πλαισίου λύσης. Άρα, ξέρετε, δεν είναι ούτε για καφέ, ούτε για κοινωνική συζήτηση και ούτω καθεξής».
Ο κ. Χριστοδουλίδης χαιρέτισε επίσης τη βελτίωση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, θεωρώντας την ενισχυτική της προσπάθειας για επίλυση του Κυπριακού. «Το να συζητούμε σημαίνει ότι διεκδικούμε και την ίδια στιγμή είναι ξεκάθαρη τοποθέτηση από ελληνικής κυβέρνησης ότι δεν μπορεί να υπάρξει πλήρης εξομάλυνση αν δεν επιλυθεί το Κυπριακό».
Εξωτερική Πολιτική και ο ρόλος της Κύπρου στην περιοχή
Αναφερόμενος στην εξωτερική πολιτική της Κύπρου, ο Χριστοδουλίδης τόνισε την ανάγκη εξωστρέφειας και ενίσχυσης της διεθνούς παρουσίας της χώρας. Αναφέρθηκε στη διπλωματική πρωτοβουλία της Κύπρου για τη δημιουργία ανθρωπιστικού διαδρόμου στην κρίση στη Γάζα και τη βοήθεια που προσέφερε στην εκκένωση πληθυσμού από την περιοχή. «Αυτές οι υποδομές και η ετοιμότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας ενισχύουν το αποτύπωμα της χώρας μας και κατ’ επέκταση ενισχύουν και τις προσπάθειες μας για επίλυση του Κυπριακού».
Σε ερώτηση για το πώς θα μπορούσε η Κύπρος να διαδραματίσει έναν ακόμα μεγαλύτερο ρόλο στην περιοχή περιφερειακά, ο Νίκος Χριστοδουλίδης απάντησε: «’Ηταν η ανάγκη να γίνουμε σαφώς πιο εξωστρεφείς. Σίγουρα, η επίλυση του Κυπριακού αποτελεί την υπ αριθμόν ένα προτεραιότητά μας, αλλά αντιλαμβάνεστε ότι ζούμε σε ένα άναρχο διεθνές σύστημα και εκείνο που καθορίζει τις πολιτικές των κρατών είναι η εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους. Άρα, για μας ήταν ιδιαίτερα σημαντικό να ενισχύσουμε όλους τους παράγοντες ισχύος της χώρας μας. Και ένας σημαντικός παράγοντας ισχύος είναι η γεωγραφική μας θέση. Με αφορμή την κρίση στη Γάζα μετά την τρομοκρατική επίθεση του Οκτωβρίου, παρουσιάσαμε στη διεθνή κοινότητα τον ανθρωπιστικό διάδρομο, μια πρωτοβουλία της Κυπριακής Δημοκρατίας π[ου δέχτηκε κριτική και στο εσωτερικό αλλά και σε διεθνές επίπεδο. Πολύ λίγοι ήταν εκείνοι που πίστεψαν στην ενδεχόμενη υλοποίηση αυτής της πρωτοβουλίας. Το κάναμε στην πράξη όταν είδαμε και την διάχυση της κρίσης και στον Λίβανο, για να βοηθήσουμε στην εκκένωση πληθυσμού από την περιοχή. Φιλοξενούσαμε στη χώρα μας ειδικές ομάδες που θα χρησιμοποιούνταν για ενδεχόμενη εκκένωση. Ειδικότερα στην πρώτη φάση διπλωματικού προσωπικού πέραν των δέκα κρατών.