Υπέρογκο ενεργειακό κόστος, πράσινη μετάβαση, ψηφιακός μετασχηματισμός, ελλείψεις ανθρώπινου δυναμικού, υστέρηση στις υποδομές, ασάφειες στη νομοθεσία, προβλήματα γύρω από τον αναπτυξιακό νόμο, μεγάλες καθυστερήσεις στην απονομή της δικαιοσύνης και δυσκολίες στην υλοποίηση επενδύσεων λόγω αγκυλώσεων στη γραφειοκρατία φιγουράρουν μεταξύ των βασικών ανησυχιών των επιχειρήσεων-μελών του Συνδέσμου Βιομηχανιών Ελλάδος (ΣΒΕ), όπως σημειώνει σε συνέντευξή της στην έντυπη Voria η πρόεδρος του φορέα, Λουκία Σαράντη.
Μιλά, επίσης, για τις προκλήσεις της βορειοελλαδικής βιομηχανίας, τη θέση των βορειοελλαδικών επιχειρήσεων στη νέα ψηφιακή εποχή, την περιφερειακή ανάπτυξη, αλλά και τη Μόνιμη Ψηφιακή Έκθεση για την ιστορία της βιομηχανίας που ετοιμάζει ο ΣΒΕ και θα ανοίξει για το κοινό έως το τέλος του 2025.
Αν έπρεπε να επιλέξετε τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει η βιομηχανία στη Βόρεια Ελλάδα σήμερα, ποια θα ήταν αυτά;
Η αλήθεια είναι ότι οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η βιομηχανία μας είναι κοινές σε όλη την επικράτεια, όμως στη Βόρεια Ελλάδα είναι ακόμα πιο έντονες. Για παράδειγμα, η πράσινη μετάβαση αποτελεί μια σημαντική πρόκληση σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όμως οι επιπτώσεις ιδίως της απολιγνιτοποίησης στην ευρύτερη περιοχή μας είναι προφανώς πιο έντονες. Σε αυτό το περιβάλλον, τα ορόσημα που προβλέπει η πράσινη μετάβαση είναι δύσκολα και επιβαρύνουν σημαντικά το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων, που χρειάζεται να υποστηριχθούν εμπράκτως.
Άλλες μεγάλες προκλήσεις είναι: Το υπέρογκο κόστος ενέργειας και οι ανεξέλεγκτες διακυμάνσεις της τιμής του ρεύματος, ειδικά στη Βόρεια Ελλάδα που τα δίκτυά μας είναι πεπαλαιωμένα και χρειάζονται αναβάθμιση. Οι μεγάλες ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό -ένα διαρθρωτικό πρόβλημα που επηρεάζει όλες τις επιχειρήσεις. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός, μια νέα πραγματικότητα που όλοι οι οργανισμοί θα πρέπει να διαχειριστούν στο πλαίσιο της παγκοσμιοποιημένης αγοράς. Τέλος, ένα πολύ σημαντικό ζήτημα για εμάς στη Βόρεια Ελλάδα είναι ο εκσυγχρονισμός των υποδομών. Έχουν γίνει βήματα μπροστά τα τελευταία χρόνια, όμως χρειάζονται κι άλλα, γιατί δεν μπορεί να υπάρξει ανταγωνιστική βιομηχανία χωρίς σύγχρονες υποδομές, ιδίως σύγχρονα λειτουργικά λιμάνια και σιδηροδρομικό δίκτυο.
Το διαχρονικό σας αίτημα ως Σύνδεσμος ήταν η εφαρμογή μιας εθνικής στρατηγικής για τη βιομηχανία. Σε ποιο σημείο πιστεύετε ότι βρισκόμαστε σήμερα;
Διαχρονική θέση του ΣΒΕ είναι η ανάγκη για μετάβαση σε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, στο οποίο η βιομηχανία θα κατέχει εξέχοντα ρόλο. Για να το πετύχουμε αυτό απαιτούνται στρατηγικές επιλογές που θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας και θα τη θωρακίσουν απέναντι στις σύγχρονες προκλήσεις. Η βιομηχανία μας χρειάζεται εθνική στρατηγική και υπερκομματική δέσμευση. Σήμερα, ενώ έχουν γίνει μελέτες και έχουν κατατεθεί οι τοποθετήσεις των αρμόδιων φορέων –και του ΣΒΕ ασφαλώς– προς την Πολιτεία, εκκρεμεί η εξειδίκευση αυτής της στρατηγικής. Η επανενεργοποίηση της Κυβερνητικής Επιτροπής Βιομηχανίας και των Ομάδων Εργασίας που θα εξειδικεύσουν τη νέα βιομηχανική πολιτική της χώρας μας είναι κινήσεις που πρέπει να γίνουν άμεσα.
Πώς θα χαρακτηρίζατε τον σημερινό ρόλο της βιομηχανίας στη Βόρεια Ελλάδα, αλλά και την κατάστασή της μετά από μια μακρόχρονη κρίση;
Τα τελευταία χρόνια η βιομηχανία μας αντιμετώπισε πρώτα την ελληνική οικονομική κρίση και στη συνέχεια αλλεπάλληλες εξωγενείς κρίσεις. Παρόλα αυτά, σήμερα η ελληνική βιομηχανία δημιουργεί το 9% του ΑΕΠ της χώρας και συμβάλλει στο 72% της αξίας των εξαγωγών αγαθών. Αποτελεί καθοριστικό παράγοντα κοινωνικής συνοχής, προσφέροντας σχεδόν 1 στις 4 θέσεις εργασίας του ιδιωτικού τομέα, ενώ κάθε μία θέση απασχόλησης στη βιομηχανία δημιουργεί περίπου 2 θέσεις στους τομείς εφοδιαστικής αλυσίδας και παροχής υπηρεσιών. Έχει ισχυρό πολλαπλασιαστικό αποτύπωμα στην οικονομία της χώρας, ειδικά σε θέματα επενδύσεων, απασχόλησης και δημιουργίας νέων, καλά αμειβόμενων θέσεων εργασίας.
Βλέπουμε δηλαδή ότι η βιομηχανία αποτελεί ένα σταθερό πυλώνα οικονομικής ανάπτυξης και κοινωνικής σταθερότητας. Αυτό ισχύει ακόμα περισσότερο σε περιοχές της Βόρειας Ελλάδας, όπου οι βιομηχανίες που λειτουργούν στηρίζουν συνολικά την τοπική οικονομία και κοινωνία. Για αυτό λέμε ότι η βιομηχανία μας χρειάζεται ουσιαστική στήριξη, με μακροπρόθεσμες στρατηγικές επιλογές που θα θωρακίσουν την ανταγωνιστικότητα της παραγωγικής βάσης, ώστε όσο περισσότερο στηριχθεί τόσο μεγαλύτερη να είναι και η προσφορά της στην πατρίδα μας.
Η περιφερειακή ανάπτυξη παραμένει ένα όνειρο ή θεωρείτε ότι έχουν γίνει βήματα σε θεσμικό επίπεδο για την υλοποίησή της;
Διαχρονικά στην Ελλάδα υπήρχε μια δυσανάλογη απόσταση μεταξύ κέντρου και περιφέρειας. Όμως την τελευταία δεκαετία οι ανισότητες μεταξύ κέντρου και περιφερειών έχουν διευρυνθεί κι άλλο σε δείκτες όπως το κατά κεφαλήν εισόδημα, η ανεργία, η μείωση του πληθυσμού. Πάγια θέση του ΣΒΕ είναι ότι η υγιής περιφερειακή ανάπτυξη μπορεί να αποτελέσει εφαλτήριο για την περαιτέρω ανάπτυξη της βιομηχανίας μας, αλλά και αντιστρόφως η βιομηχανία μπορεί να στηρίξει αποτελεσματικά την τοπική ανάπτυξη και την οικονομική και κοινωνική ενδυνάμωση περιοχών σε όλη την επικράτεια.
Έχουν γίνει κάποια θετικά βήματα προς αυτήν την κατεύθυνση. Ωστόσο χρειάζονται στοχευμένες πολιτικές και μέτρα για να καλυφθεί η απόσταση. Η έμπρακτη στήριξη της ελληνικής περιφέρειας από το Κράτος, την οποία ζητάμε, προϋποθέτει τη δημιουργία συνθηκών και κινήτρων που θα καθιστούν την περιφέρεια ελκυστική επιλογή, τόσο για κατοικία όσο και για επιχειρηματική δραστηριοποίηση.
Με τον ψηφιακό μετασχηματισμό να είναι η απαίτηση της σύγχρονης εποχής και την Τεχνητή Νοημοσύνη να εισχωρεί όλο και πιο πολύ στην καθημερινότητά μας, πιστεύετε ότι οι επιχειρήσεις της Βόρειας Ελλάδας είναι προετοιμασμένες για την επόμενη μέρα ή έχουν μείνει πίσω;
Η ψηφιακή εποχή έχει αλλάξει εντελώς τα δεδομένα για τις επιχειρήσεις μας. Στον ΣΒΕ πιστεύουμε ότι η ψηφιακή προσέγγιση της παγκοσμιοποιημένης αγοράς αποτελεί στρατηγικής σημασίας επιλογή για όλους τους οργανισμούς. Σε βάθος χρόνου οι νέες τεχνολογίες - ειδικά η AI – ανοίγουν νέους δρόμους, συντελούν στη βελτίωση των περιθωρίων κέρδους και μπορούν να βοηθήσουν μια επιχείρηση να επιτύχει τελικά καλύτερη απόδοση, με μικρότερο κόστος.
Βέβαια, δεν διαθέτουν όλες οι επιχειρήσεις τις απαραίτητες υποδομές, ώστε να κάνουν τα απαραίτητα βήματα. Ούτε μπορούν όλοι να ανταποκριθούν στο μεγάλο κόστος αρχικής επένδυσης που απαιτεί η ψηφιακή μετάβαση. Γι᾽αυτό και ζητάμε στοχευμένα χρηματοδοτικά εργαλεία προσιτά σε όλες τις επιχειρήσεις.
Πώς έχει επηρεάσει τη δράση και τη λειτουργία του ΣΒΕ η ανάδειξή του σε κοινωνικό εταίρο;
Ο ΣΒΕ τα τελευταία χρόνια μεγάλωσε πολύ. Απέκτησε πανελλήνιο χαρακτήρα και αναβαθμίστηκε σε κοινωνικό εταίρο. Τώρα, συνεχίζοντας το έργο των προηγούμενων διοικήσεων, καλούμαστε, εν μέσω σύνθετων διεθνών εξελίξεων, να κάνουμε τα επόμενα βήματα. Ώστε όλοι μαζί να κάνουμε τον ΣΒΕ ακόμη πιο μεγάλο, πιο παρεμβατικό, πιο σύγχρονο, πιο αποτελεσματικό για τα μέλη του και κυρίως πιο χρήσιμο για την ελληνική οικονομία και κοινωνία.
Ως κοινωνικός εταίρος που είναι πλέον ο ΣΒΕ, αποτελεί κορυφαία προτεραιότητά μας - ή, αν θέλετε, κορυφαία ευθύνη μας - το να συμβάλουμε στη διαμόρφωση ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου. Στο οποίο ενώνουν τις δυνάμεις τους ένα κράτος δίκαιο και αποτελεσματικό, εργαζόμενοι άξιοι και με σύγχρονα εφόδια από το εκπαιδευτικό μας σύστημα και επιχειρήσεις ανταγωνιστικές και υπεύθυνες. Αν απαιτούνται δραστικές αλλαγές, για να τα πετύχουμε αυτά, είναι αποστολή μας ως ΣΒΕ να τις προωθήσουμε.
Ποιες είναι οι βασικότερες ανησυχίες των μελών του ΣΒΕ και τα πιο συχνά αιτήματα που λαμβάνετε;
Πέρα από το γνωστό τετράπτυχο ενέργεια – πράσινη μετάβαση – ψηφιακός μετασχηματισμός – ελλείψεις ανθρώπινου δυναμικού, μια πολύ μεγάλη ανησυχία των μελών μας, ιδίως όσων έχουν έδρα στην περιφέρεια, αποτελούν οι ελλείψεις σε θέματα υποδομών. Επίσης, οι ασάφειες στη νομοθεσία, κυρίως σε εργασιακά και φορολογικά θέματα – ένα ζήτημα που επηρεάζει όλες τις επιχειρήσεις. Ακόμα, τα προβλήματα που αφορούν τον αναπτυξιακό νόμο και τις χρηματοδοτήσεις των επιχειρήσεων, οι μεγάλες καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης, όπως και προβλήματα στην υλοποίηση επενδύσεων λόγω αγκυλώσεων στη γραφειοκρατία.
Όσο για τα συχνότερα αιτήματα που λαμβάνουμε στον ΣΒΕ από τα μέλη μας, θα ξεχώριζα όσα σχετίζονται με τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και την εξεύρεση ανθρώπινου δυναμικού με τις κατάλληλες δεξιότητες.
Κλείνοντας θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι είμαστε πολύ περήφανοι που προετοιμάζουμε σε χώρο κοντά στα γραφεία μας μια Μόνιμη Ψηφιακή Έκθεση για την ιστορία της Βιομηχανίας μας, που ελπίζω έως το τέλος του 2025 να ανοίξει για το κοινό.
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην έντυπη Voria - Δείτε όλη την εφημερίδα εδώ