Απαντήσεις για τις καταστροφικές πυρκαγιές των τελευταίων ημερών, αλλά και για τη συνολικότερη πορεία της κυβέρνησης των τελευταίων 25 μηνών αναμένεται να δώσει ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνέντευξη Τύπου που βρίσκεται σε εξέλιξη.
«Πετύχαμε να προστατεύσουμε χιλιάδες ανθρώπους, χάσαμε όμως δάση και περιουσίες και είμαστε σήμερα εδώ να μιλήσουμε για όλα». Με αυτήν τη φράση ξεκίνησε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης τη συνέντευξη Τύπου.
Ο πρωθυπουργός μίλησε για την κλιματική κρίση, και απηύθυνε έκκληση να χρησιμοποιείται αυτός ο όρος αντί της «κλιματικής αλλαγής» σημειώνοντας μεταξύ άλλων πως η κυβέρνηση είχε και έχει στόχο την προστασία του περιβάλλοντος, κάνοντας αναφορές στην προσπάθεια απολιγνιτοποίησης. «Φέραμε τον πρώτο κλιματικό νόμο στη χώρα» είπε χαρακτηριστικά.
Στη συνέχεια τόνισε πως το φαινόμενο των πυρκαγιών δεν είναι ελληνικό, αλλά μεσογειακό και παγκόσμιο. «Δείτε τι γίνεται στην Ιταλία και σε άλλες χώρες», είπε και τόνισε πως στην σύνοδο MED 9 μαζί με τις χώρες της Μεσογείου θα εξεταστούν οι τρόποι για να μπορούν να συνεργαστούν οι χώρες έτσι ώστε να αντιμετωπίζονται πιο αποτελεσματικά οι πυρκαγιές στην περιοχή μας.
Όπως είπε χαρακτηριστικά, είναι ευπρόσδεκτη, απαραίτητη η συμβολή της αντιπολίτευσης με τις νηφάλιες τοποθετήσεις της να συμβάλει στο να βρεθούν λύσεις, κλείνοντας την εισαγωγική τοποθέτησή του.
Δείτε εδώ live τη συνέντευξη Τύπου του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε πως ζήτησε συγγνώμη από τους Έλληνες πολίτες και αυτό το έκανε γιατί το αισθάνθηκε ως προσωπική ανάγκη γιατί «οφείλεις όταν κάτι σε συγκλονίζει να βλέπεις τι πήγε λάθος». Συνέχισε δε λέγοντας πως οι ευθύνες θα αποδοθούν σίγουρα αλλά όχι στην ώρα της μάχης. Οι ευθύνες είναι ατομικές, συλλογικές και δεν αφορούν κατ ανάγκην μόνο σε πρόσωπα αλλά και σε δομές και διαδικασίες και να αποδίδονται όχι εν βρασμώ ψυχής, μετά από σκέψη και με καθαρό μυαλό. «Λάθη δεν κάνει όποιος δεν κάνει απολύτως τίποτα», είπε χαρακτηριστικά, λέγοντας πως «κάναμε ό,τι ήταν ανθρωπίνως δυνατόν αλλά σε κάποιες περιπτώσεις αυτό δεν ήταν αρκετό».
Απαντώντας στην κριτική της αντιπολίτευσης για τις προληπτικές εκκενώσεις των οικισμών, ο πρωθυπουργός δήλωσε χαρακτηριστικά: «Υπάρχει μια χυδαία σπέκουλα με τις εκκενώσεις των οικισμών. Αδυνατώ να κατανοήσω την κριτική σε μία πολιτική που βάζει ως προτεραιότητα την ανθρώπινη ζωή». Παράλληλα, σημείωσε πως σώθηκαν αμέτρητα σπίτια και επιχειρήσεις, δεδομένης πάντα της της έκτασης της φωτιάς.
«Δυσκολεύουμε να αντιληφθώ ποιος μπορεί να ασκεί κριτική σε μια πολιτική που έχει ως στόχο την προστασία της ανθρώπινης ζωής. Είναι χυδαία η σπέκουλα που χτίστηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Έχουμε πολύ τραυματικές εμπειρίες στο συλλογικό υποσυνείδητο από άλλες πυρκαγιές στο παρελθόν», είπε ο κ. Μητσοτάκης και σημείωσε πως άλλες χώρες δεν έχουν τέτοιο μηχανισμό σαν και του 112 και έφερε ως παράδειγμα τη Γερμανία.
Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε ως κατάκτηση την κουλτούρα των εκκενώσεων μέσω του 112. «Έχουμε μια κουλτούρα εκκενώσεων και αποτελεί κατάκτηση της χώρας. Εγώ κάποια στιγμή θα φύγω από αυτή την καρέκλα και η κυβέρνηση, αλλά το 112 θα μείνει. Είναι μία κατάκτηση», δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Με τις υπεράνθρωπες προσπάθειες των πυροσβεστών, σώθηκαν αμέτρητα σπίτια, αμέτρητες επιχειρήσεις. Πόσα ελικόπτερα είδατε να κάνουν στοχευμένες ρίψεις;», διερωτήθηκε ο κ. Μητσοτάκης. Σημείωσε πως για την Αττική, τα καμένα σπίτια δεν είναι τόσο πολλά σε σχέση με την έκταση της πυρκαγιάς.
Τα εναέρια μέσα ήταν περισσότερα από κάθε άλλη φορά
Ο πρωθυπουργός μίλησε και για την ενίσχυση της χώρας σε εναέρια μέσα λέγοντας πως όχι μόνο είναι περισσότερα από κάθε άλλη φορά, αλλά σε αυτά προστέθηκαν και αυτά της βοήθειας από άλλες χώρες. «Όπως εξήγησε ο κ. Χαρδαλιάς, δεν πετούν όλα μαζί». Ο πρωθυπουργός είπε παράλληλα πως έχει προβλεφθεί η αγορά ιδιόκτητων εναερίων μέσων, κάτι το οποίο είναι απαραίτητο αλλά δεν είναι πανάκεια για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών.
Το επιτελικό κράτος δεν σβήνει φωτιές με τη μάνικα
Σε μια έμμεση αναφορά στη δήλωση του υπουργού Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, ο πρωθυπουργός επεσήμανε πως «το επιτελικό κράτος δεν σβήνει φωτιές με τη μάνικα. Το επιτελικό κράτος, συντονίζει, ορίζει προτεραιότητες, επιβλέπει. Έχει πετύχει πάρα πολλά τους τελευταίους αυτούς μήνες. Από τη διεκδίκηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, εως την επιτελική οργάνωση της επιχείρησης Ελευθερία. Το θεωρώ απολύτως απαραίτητη δομή. Δεν μπορούμε να ακυρώσουμε αυτά που έγιναν 25 μήνες. Αυτό που παραλάβαμε δεν ήταν ούτε επιτελικό, και συχνά ούτε κράτος».
Το αίτημα για διεθνή βοήθεια κατατέθηκε εντός ωρών
Ο κ. Μητσοτάκης αντέκρουσε και την κριτική που ασκήθηκε για τα περί καθυστέρησης στην ενεργοποίηση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας: «Το αίτημα κατατέθηκε εντός ωρών. (…) Θεωρώ πολύ συγκινητικό το ότι 24 χώρες συνέδραμαν με μέσα, με αεροπλάνα, με οχήματα, με πεζοπόρα τμήματα και ευχαριστώ κάθε χώρα ξεχωριστά. Δεν υπήρξε ποτέ στο παρελθόν μια τέτοια διεθνής κινητοποίηση για την αντιμετώπιση τέτοιων πυρκαγιών. Η βοήθεια που εστάλη ήταν πολύ σημαντική και μάθαμε πως να δουλεύουμε με οργανωμένα σώματα πυροσβεστικής από άλλες χώρες. Ξεπεράσαμε τις προσδοκίες. Όλα αυτά δεν έγιναν τυχαία, προφανώς σηκώθηκαν πολλά τηλέφωνα. Είναι μια απόδειξη πως η διπλωματία της αλληλεγγύης μπορεί να ασκηθεί αποτελεσματικά».
Τα λάθη από Πολιτική Προστασία και επιτελικό κράτος
«Θεωρώ σημαντικό να βρούμε τι πήγε λάθος. Σύστημα πρόληψης πρέπει να παίζει πολύ σημαντικό ρόλο προστασία οικοσυστημάτων. Δώσαμε 51 εκατ. φέτος για πρόληψη και προγραμματίζουμε πολλά περισσότερα τα επόμενα χρόνια. πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι θα απορροφώνται», τόνισε ο πρωθυπουργός.
Οι ευθύνες θα αποδοθούν την κατάλληλη στιγμή
Κληθείς να σχολιάσει τη φράση ότι οι ευθύνες θα αποδοθούν ο πρωθυπουργός είπε ότι «καταρχάς ζήτησα συγγνώμη από τους πολίτες γιατί το αισθάνθηκα ως μια προσωπική ανάγκη. Όταν αυτό που βλέπεις γύρω σου σε συγκλονίζει οφείλεις να κοιτάς τι δεν πήγε καλά και να προσπαθείς να το διορθώσεις. Ηταν μια αυθόρμητη συμπεριφορά αλλά και μια πολιτική πράξη. Η “συγγνώμη” σηματοδοτεί την απόφαση για δράση για να μην επαναληφθεί αυτή η εμπειρία. Κάνουμε την αυτοκριτική μας και κάποια μαθήματα τα έχουμε πάρει. Οι ευθύνες στον βαθμό που μπορούν να προσωποποιηθούν θα αποδοθούν την κατάλληλη στιγμή όχι την ώρα της μάχης. Οι ευθύνες δεν αφορούν μόνο σε πρόσωπα, μπορεί να είναι επιχειρησιακές, πολιτικές μπορεί να αφορούν και σε δομές και διαδικασίας και πρέπει να αποδίδονται όχι εν βρασμώ αλλά μετά από σκέψη. Λάθη δεν κάνει μόνο όποιος δεν κάνει απολύτως τίποτα. Κάναμε ό,τι είναι ανθρωπίνως δυνατό, αλλά είναι σαφές ότι σε κάποιες περιπτώσεις αυτό δεν ήταν αρκετό».
Σε ερώτηση για την καταστροφή στη Βόρεια Εύβοια και τη δημιουργία επιτροπής με επικεφαλής τον κ. Μπένο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε ότι οι παρεμβάσεις θα είναι καταρχήν βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις ανακούφισης, που πρέπει να γίνουν και στο φυσικό περιβάλλον για να προστατευτούμε από πλημμυρικά φαινόμενα. Θα συναντηθούμε με τον κ. Μπένο την επόμενη Τετάρτη και θα μας μας απασχολήσει μεταξύ άλλων ο τρόπος απασχόλησης ανθρώπων που ζούσαν από το φυσικό περιβάλλον αλλά και η αναδάσωση που πρέπει να γίνει, καθώς και η στήριξη του τουρισμού. «Εχουμε χρηματοδοτικά εργαλεία, τη διάθεση και τη γνώση για να το πετύχουμε. Καταλαβαίνω, την οργή και την απογοήτευση των κατοίκων της Βόρειας Εύβοιας. Δεν θα είναι αβοήθητοι, το κράτος θα είναι κοντά τους», σημείωσε ο πρωθυπουργός. «Θα ήθελα οι πολίτες να μας κρίνουν από τα αποτελέσματα των όσων έχουμε εξαγγείλει», είπε ακόμη.
Είχαμε θέσει προτεραιότητα να παρέμβουμε στο Τατόι αλλά δεν τα καταφέραμε
Στη συνέχεια ανέφερε ότι «με πρωτοβουλία της Πολιτικής Προστασίας καθαρίστηκαν 19 οικισμοί που προσομοίαζαν πολύ με το Μάτι και κρίναμε ότι έπρεπε να παρέμβουμε. Η Ιπποκράτειος Πολιτεία ήταν μια από αυτές. Όμως αυτές οι παρεμβάσεις δεν είναι πάντα αρκετές. Στα βασιλικά κτήματα του Τατοϊου, είχαμε θέσει προτεραιότητα να παρέμβουμε αλλά δεν το καταφέραμε και λυπάμαι για αυτό είμαι πολύ στενοχωρημένος για αυτό που έγινε αλλά προσπαθήσαμε. Οι υλοτόμοι καθάριζαν δύο μήνες πριν από την πυρκαγιά γιατί είχαμε το πρόβλημα της Μήδειας και είχαμε πεσμένα δέντρα. Η διαχείριση του δάσους και η πρόληψη είναι πολύ σημαντική αλλά η παρουσία ανθρώπων είναι σημαντική για την προστασία τους το καλοκαίρι. Η φωτιά στη Βαρυμπόμπη μας στέρησε εναέρια μέσα από τις άλλες πυρκαγιές και μπήκαμε σε έναν φαύλο κύκλο».
Ο καύσωνας μετέτρεψε τη χώρα σε πυριτιδαποθήκη
Σε ερώτηση για τα λάθη που έγιναν αλλά και για το ότι στις 15 ιουνίου, όταν η κυβέρνηση ανακοίνωνε τη δέσμη μέτρων για την αντιπυρική περίοδο, το σχέδιο προέβλεπε την πρόληψη και όχι την παρέμβαση εκ των υστέρων αλλά και για το εάν καθυστερήσαμε να θέσουμε το αίτημα στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας, ο πρωθυπουργός είπε ότι το αίτημα κατατέθηκε εντός ολίγων ωρών. «Ο μηχανισμός κινητοποιήθηκε, η βοήθεια που εστάλη ήταν πολύ σημαντική, μάθαμε πως να δουλεύουμε και με οργανωμένα σώματα πυροσβεστικής από άλλες χώρες, άρα και σε αυτό θα γίνουμε καλύτεροι».
Αναφέρθηκε και στον ρόλο που έπαιξε ο καύσωνας που προηγήθηκε επί αρκετές ημέρες λέγοντας ότι «μετέτρεψε τη χώρα σε μια πυριτιδαποθήκη. Το φαινόμενο ξεπέρασε τις δυνατότητές μας και την προετοιμασία που είχαμε εκπονήσει».
Κληθείς να σχολιάσει τα όσα λέγονται ότι κάηκαν εκτάσεις για να τοποθετηθούν ανεμογεννήτριες είπε ότι «δεν χρειάζεται να καούν τα δάση για να γίνει αυτό, οι ανεμογεννήτριες μπορούν να γίνουν και μέσα σε αυτά».
Η δικαιοσύνη θα ερευνήσει αν υπήρξε οργανωμένο σχέδιο εμπρησμών
Όσο για το εάν υπήρξε οργανωμένο σχέδιο εμπρησμών, ο πρωθυπουργός απάντησε ότι «η δικαιοσύνη θα ερευνήσει αν υπήρξε οργανωμένο σχέδιο εμπρησμών. Υπήρξαν εμπρησμοί τις τελευταίες ημέρες αλλά δεν ξέρουμε αν υπήρξε οργανωμένο σχέδιο. Οι θερμοκρασίες που προηγήθηκαν σίγουρα διευκόλυναν το έργο των εμπρηστών».
Εξασφαλισμένη η χρηματοδότηση για το σχέδιο ΑΙΓΙΣ
Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με το πρόγραμμα ΑΙΓΙΣ και την καθυστέρηση στην έναρξή του, αφού είχαν εντοπιστεί οι ελλείψεις στην Πολιτική Προστασία, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε πως υπήρξε πρόνοια για αυτή την αντιπυρική περίοδο. Μάλιστα, σημείωσε πως όταν έγιναν οι σχετικές ανακοινώσεις για τις μισθώσεις αεροσκαφών για την αντιπυρική προστασία από τον κ. Χαρδαλιά, εφημερίδες της αντιπολίτευσης τον κατηγορούσαν ότι μοιράζει εκατομμύρια.
«Αυτό που είναι πάρα πολύ σημαντικό είναι ότι έχουμε εξασφαλίσει τους χρηματοδοτικούς πόρους για το σχέδιο ΑΙΓΙΣ», ανέφερε ο πρωθυπουργός και πρόσθεσε πως «η ταχύτητα υλοποίησης του προγράμματος είναι αυτό που πρέπει να μας απασχολεί και βέβαια πως θα κινηθούμε στη μεταβατική περίοδο».
Οι πρόωρες εκλογές είναι μη επιλογή - Θα εξαντλήσουμε την τετραετία
Οι πρόωρες εκλογές είναι μη επιλογή, είπε απαντώντας σε σχετική ερώτηση ο πρωθυπουργός, τονίζοντας πως η κυβέρνηση θα εξαντλήσει την τετραετία. Εμφανίστηκε δε αισιόδοξος ότι η πορεία της οικονομίας θα είναι καλή το επόμενο διάστημα, επικαλούμενος τόσο τα στοιχεία για τον τουρισμό, όσο και τη χρηματοδότηση για το Ταμείο Ανάκαμψης. Είπε δε πως η χώρα έχει δημοσιονομική ευελιξία τουλάχιστον για το 2022. «Δεν μπορώ να προβλέψω τι θα γίνει με τον κορονοϊό το επόμενο διάστημα αλλά καλώ τους πολίτες να πάνε να εμβολιαστούν», σημείωσε. «Το γεγονός ότι διαχειριστήκαμε πολλές κρίσεις είναι μια πραγματικότητα αλλά όχι άλλοθι για να μην προχωράμε το κυβερνητικό έργο», συνέχισε ο κ. Μητσοτάκης. «Δεν βλέπω σε καμία κυβέρνηση γιατί θα έπρεπε να αναζητήσει η κυβέρνηση νωπή λαϊκή εντολή, μάλλον ένδειξη αδυναμίας θα ήταν αυτό», επεσήμανε.
Σχολιάζοντας τη δήλωση του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, είπε πως «ο ρόλος ενός υπουργού δεν είναι μόνο να συντονίζει, αλλά να βρίσκεται κοντά στις δυνάμεις και να τις ενθαρρύνει. (…) Αυτό έκανε ο κ. Χρυσοχοΐδης. Προτιμώ έναν υπουργό που είναι παρών στο πεδίο παρά κάποιον που είναι εξαφανισμένος». «Ο ρόλος ενός υπουργού που βρίσκεται στην πρώτη γραμμή δεν είναι μόνο να συντονίζει αλλά να βρίσκεται και κοντά στις δυνάμεις, να τις ενθαρρύνει, όχι κατ' ανάγκη να τις κατευθύνει γιατί αυτή είναι δουλειά των προϊσταμένων της Πυροσβεστικής. Νομίζω ότι αυτά έκανε ο κ. Χρυσοχοΐδης, ο κ. Χαρδαλιάς αλλά και όλοι με τον τρόπο μας, άρα το τι μπορούμε και το τι πρέπει να κάνουμε, ποια είναι τα όρια του ρόλου μας είναι απολύτως σαφές και κατανοητό. Προτιμώ έναν υπουργό ο οποίος είναι παρών στο πεδίο παρά κάποιον ο οποίος είναι εξαφανισμένος», είπε χαρακτηριστικά.
Θα τηρήσουμε τις δεσμεύσεις στους πυρόπληκτους
«Όλοι έχουν τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν την τεχνολογία, το έδειξε η πανδημία. Ο αριθμός των σπιτιών που έχουν υποστεί ζημιά δεν είναι τόσο μεγάλος, απλοποιήσαμε τη διαδικασία της κρατικής αρωγής, υπάρχει σχετικό πλαίσιο. (…) Θα αξιοποιήσουμε όλη την τεχνογνωσία που αποκτήσαμε για να κινηθούμε πολύ γρήγορα. Στην Καρδίτσα η κρατική αρωγή στους πληγέντες από τον Ιανό μετέτρεψε την οργή σε αισιοδοξία. (…) Το ζητούμενο δεν είναι μόνο τα επιδόματα, το βασικό ζητούμενο είναι οι άνθρωποι να μείνουν στον τόπο τους, να μην καταστραφεί ο οικιστικός ιστός. Εάν κρίνουμε ότι η οικονομική ζωή έχει πληγεί σε τέτοια ένταση που απαιτούνται και άλλα μέτρα στήριξης – δεν μπορούμε να το πούμε ακόμα- δεν θα διστάσουμε να προχωρήσουμε», επεσήμανε, σημειώνοντας πως η κυβέρνηση θα τηρήσει στο ακέραιο τις δεσμεύσεις της.
Σημείωσε πως η κυβέρνηση θα δρομολογήσει αντιπλημμυρικά έργα άμεσα, αλλά τόνισε πως «αυτό που προέχει είναι να μπούμε μέσα στα δάση και να κάνουμε άμεσες παρεμβάσεις». Έκανε λόγο για μελέτες -εξπρές από μεγάλες τεχνικές εταιρείες.
Σχεδιάζουμε ομάδα δασικών επιχειρήσεων
Ο πρωθυπουργός σημείωσε πως θα ιδρυθεί νέα μονάδα δασοπυρόσβεσης, με το όνομα ΕΜΟΔΕ. «Σχεδιάζουμε μια ομάδα δασικών επιχειρήσεων. Στην ουσία θα είναι παλιοί πυροσβέστες και θα κάνουμε και προσλήψεις. Οι άνθρωποι αυτοί θα μπαίνουν μέσα στο δάσος και να τις σβήνουν πριν φτάσουν οι φωτιές στο οδικό δίκτυο», είπε και σημείωσε πως ο ορίζοντας υλοποίησης της νέας αυτής μονάδας είναι εντός του 2022.
«Ουδέν σχόλιον» για τα περί ανασχηματισμού
Σε ερώτηση για τα σενάρια ανασχηματισμού που κυκλοφορούν τις τελευταίες ημέρες, στην επαύριο των πυρκαγιών, ο πρωθυπουργός απάντησε: «Μου κάνετε μια ερώτηση που γνωρίζετε ότι δεν μπορώ να απαντήσω».