Skip to main content

Ο Άγιος Παντελεήμονας από το Τσεσμέ-Κρήνη σε ένα αυθεντικό παραδοσιακό τραγούδι (vid)

Πώς η επανεκτέλεση ενός παραδοσιακού τραγουδιού από την Ερυθραία της Μικράς Ασίας οδήγησε στη δημιουργία ενός πρωτότυπου βίντεο με εικόνες-ντοκουμέντα

Μια ιδιαίτερη και αυθεντική ερμηνεία του παραδοσιακού τραγουδιού «Άγιε μου Παντελήμονα» από την Ερυθραία της Μικράς Ασίας, πρόσφεραν σε πρόσφατη εκδήλωση τα μέλη της χορωδίας και της ορχήστρας του Ομίλου Ερευνών Πηλίου στην Αγριά του Βόλου, με δάσκαλο τον Γιάννη Μπακαλέξη.

Γνωρίζοντας το τραγούδι αυτό και θέλοντας το διασώσει σε μια νέα μορφή ο κ. Δημήτρης Θωμαδάκης, το «έντυσε» με παλιές φωτογραφίες από την περιοχή και το αποτέλεσμα της δουλειάς του, το κοινοποίησε στη Voria και μέσω αυτής στο κοινό.


Ο ίδιος επεξεργάστηκε παλιές φωτογραφίες και χάρτες, ακόμη και πριν το 1922, με πιο χαρακτηριστική αυτή του Διοικητηρίου του Τσεσμέ με την ελληνική σημαία στην είσοδο, ενώ πρόσθεσε μια μουσική εισαγωγή με ήχο από κανονάκι. Το βίντεο του τραγουδιού συνοδεύουν επίσης νεότερες φωτογραφίες από την επίσκεψη που πραγματοποίησαν τα μέλη του Πολιτιστικού Συλλόγου Αγίου Δημητρίου Λήμνου, στην Κρήνη –Τσεσμέ Μικράς Ασίας, αλλά και σε άλλες πόλεις και τα χωριά της περιοχής.

Όπως μάλιστα βρήκε κατά την έρευνά του ο κ. Θωμαδάκης, το τραγούδι «Άγιε μου Παντελεήμονα», κατέγραψε ο Σίμων Καράς τη δεκαετία του 1940 και το συμπεριέλαβε στον δίσκο του με τίτλο «Τραγούδια Μικράς Ασίας (Προποντίδος, Αιολίδος, Ιωνίας) Ελληνικοί Αντίλαλοι 1».

Ο Σίμων Καράς χαρακτηρίζει το τραγούδι ως «Άγιε μου Παντελέημονα, του γάμου», αφού η πρώτη στροφή του προέρχεται από παραδοσιακό τραγούδι γάμου του Τσεσμέ και ευρύτερα της Ερυθραίας Μικράς Ασίας. Οι επόμενοι όμως νοσταλγικοί στίχοι του προέκυψαν από τους επιβιώσαντες μάρτυρες πρόσφυγες της περιοχής, οι οποίοι κατέφυγαν κατά το πλείστον στη γειτονική Χίο, όπου αντίκριζαν τα απέναντι πάτρια παράλια και μελοποίησαν έτσι τον καημό τους. Κάτι δηλαδή αντίστοιχο και με το τραγούδι «Πέργαμος», όπου οι Μύσιοι πρόσφυγες πρόσθεσαν τον πόνο της ψυχής τους στο παραδοσιακό αυτό τραγούδι της Περγάμου.

Πριν τη Μικρασιατική Καταστροφή στην πόλη του Τσεσμέ-Κρήνη λειτουργούσαν πέντε εκκλησίες με τον Άγιο Παντελεήμονα -που αναφέρεται στο ομότιτλο τραγούδι- να έχει χτιστεί το 1840, στη συνοικία Κορακάρη, ενώ μεταξύ των ετών 1865-1870 οικοδομήθηκε το μαρμάρινο κωδωνοστάσιο του ναού που είχε τέσσερις ορόφους.

Το τραγούδι «Άγιε μου Παντελεήμονα», επιλέχθηκε, ερμηνεύτηκε και συμπεριλήφθηκε στο διπλό cd του Ομίλου Ερευνών Πηλίου, που φέρει τον τίτλο «Ο Παραδοσιακός Γάμος των Ελλήνων». Ο Όμιλος είναι ένα κοινωφελές μη κερδοσκοπικό σωματείο με έδρα την Αγριά Πηλίου, που ιδρύθηκε το 1985 με σκοπό την έρευνα και την ανάδειξη της πολιτιστικής κλρονομιάς, κυρίως του Πηλίου, αλλά και του ελλαδικού χώρου εν γένει.