Οι εκλογές της 25ης Ιουνίου είναι ιστορικές. Τα πολιτικά συμπεράσματα είναι πολλά και το σημαντικότερο είναι ότι το αποτέλεσμά τους θα επηρεάσει την πολιτική στη χώρα μας σε βάθος χρόνου.
Είναι προφανές, καθώς τα αποτελέσματα είναι διδακτικά και παράγουν πολιτικές εξελίξεις, που αλλάζουν θεμελιωδώς την πολιτική πορεία του τόπου. Συνιστούν ίσως το «Millennium» της πολιτικής στη χώρα μας. Ακόμα πιο βαρύγδουπα και πιο «ξύλινα»: Το τέλος της Μεταπολίτευσης.
Πάμε να δούμε τα κυριότερα αποτελέσματα που παρήγαγαν οι Έλληνες πολίτες με την ψήφο τους αυτή την Κυριακή:
-Η Νέα Δημοκρατία δεν είναι απλώς νικήτρια στις εκλογές. Δεν είναι απλώς αυτοδύναμη. Πέτυχε κάτι εξαιρετικά σημαντικό για τη Μεταπολίτευση. Αύξησε το ποσοστό της σε σχέση με το 2019, που επανεκλέχτηκε στην κυβέρνηση (η σύγκριση γίνεται με τα σημερινά αποτελέσματα κι όχι με εκείνα του Μαΐου, διότι τώρα είχαμε σύστημα ενισχυμένης αναλογικής, όπως το 2019). Back to back αυτοδυναμία κι ενώ είχε πετύχει την πρώτη αυτοδύναμη κυβέρνηση μετά δέκα χρόνια (η τελευταία το 2009). Και επίσης, ίδιος αριθμός εδρών με το 2019. Ποια φθορά της εξουσίας; Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι απόλυτος κυρίαρχος του πολιτικού σκηνικού. Και έχει τη δυνατότητα, ελλείψει ισχυρού πόλου απέναντί του, να ισχυροποιήσει τα θεμέλια που έβαλε και για τις επόμενες εκλογές, τέσσερα χρόνια μετά. Επίσης είναι πολύ σημαντικό το γεγονός ότι ο κ. Μητσοτάκης αντιλήφθηκε εγκαίρως πως δεν έχει να κερδίσει τίποτα από τον χώρο στα δεξιά του και πέτυχε αυτό που δεν κατόρθωσε στη συνείδηση της πλειοψηφίας της κοινωνίας να πετύχει ο πατέρας του, Κωνσταντίνος. Να γίνει ο ηγέτης του κέντρου. Η εκλογική επιρροή του κ. Μητσοτάκη είναι από τις παρυφές της Ελληνικής Λύσης μέχρι τις παρυφές του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, της λεγόμενης ανανεωτικής Αριστεράς, των παλαιών «Ρηγάδων» για τους θιασώτες των παλιών ορισμών του πολιτικού συστήματος και της χωροθέτησης των καθισμάτων στη Βουλή. Η ΝΔ για όσους δεν το βλέπουν είναι η κυρίαρχη δύναμη του κέντρου του πολιτικού μας συστήματος πλέον.
-Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ μπαίνει πια σε μια δύσκολη περιδίνηση. Μετά το σοκ του Μαΐου ήρθε ακόμα ένα νέο σοκ. Νέα πτώση ποσοστού, κάτω από το 18% και διαφορά με τον νικητή κοντά στις 23 μονάδες. Ως αξιωματική αντιπολίτευση είναι εξαιρετικά αδύναμη πλέον και με συγκριτικά ισχνή κοινοβουλευτική εκπροσώπηση. Αυτό σηματοδοτεί εξελίξεις, τόσο στο ίδιο το κόμμα, όσο και στην κεντροαριστερά. Υποτίθεται. Διότι και η ήττα του 2019 επρόκειτο να σηματοδοτήσει εξελίξεις, αλλά ούτε σοβαρή δημόσια αποτίμηση του τότε εκλογικού αποτελέσματος έγινε... Συνεπώς, όσο κρατάμε μικρό καλάθι, καμπανάκι κινδύνου για ένα κόμμα που έκανε πριν από οχτώ χρόνια το στόχο της εξουσίας πραγματικότητα, δεν πρόκειται να χτυπήσει. Σε 23 από τις 59 εκλογικές περιφέρειες της χώρας ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεν εκπροσωπείται από βουλευτή. Η κατάρρευση ήταν αναμενόμενη, δεδομένου ότι στο κόμμα δε θέλησαν να κατανοήσουν γιατί η πλειοψηφία του κόσμου που πίστεψε κάποτε σε αυτό απομακρύνθηκε. Προφανώς και δεν έφταιγαν οι πολίτες που δήθεν δεν κατάλαβαν. Μια χαρά κατάλαβαν... Σοβαρή αυτοκριτική δεν έγινε κι ας βαυκαλίζονταν στον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ότι «αυτομαστιγώθηκαν» αρκετά μετά την ήττα του 2019. Στην ουσία έκρυψαν επί τέσσερα χρόνια τα προβλήματά τους (θεμελιώδη και δομικά) κάτω από το χαλί. Δεν είναι βεβαίως στρατηγική η ήττα του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, είναι στρατηγική η νίκη της ΝΔ του Κυριάκου Μητσοτάκη. Του κατά τα άλλα χειρότερου πρωθυπουργού της Μεταπολίτευσης... Εγκλωβισμένοι στις ιδεοληψίες και αρνούμενοι να αφουγκραστούν τις ανάγκες της κοινωνίας, στον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ διαπίστωσαν μόλις τον προηγούμενο Μάιο τι συνέβαινε επί τόσα χρόνια (και στα χρόνια της διακυβέρνησης και στα χρόνια της αντιπολίτευσης). Η καθίζηση ήταν αναμενόμενη. Και οι 12 μονάδες που έχει απωλέσει στη διάρκεια των χρόνων ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεν πήγαν καν στη ΝΔ. Αυτό όμως είναι μάλλον ψιλά γράμματα για το κόμμα... Ο κ. Τσίπρας έκανε μια ύστατη προσπάθεια όταν υπέστη το σοκ της 21ης Μαΐου και άλλαξε τα πρόσωπα που εξέφραζαν τον δημόσιο λόγο του κόμματος. Ήταν όμως πια αργά. Προφανώς τη νέα απώλεια δεν την έφεραν τα νέα πρόσωπα. Ήταν νομοτελειακή η εξέλιξη προς την 25η Ιουνίου. Τώρα πια τα νέα αποτελέσματα συνιστούν νέο στοίχημα όχι για τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, αλλά συνολικά για την κεντροαριστερά. Όπου πια τα πρωτεία του κόμματος αμφισβητούνται, παρότι είναι αριθμητικά δεδομένα. Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ πρέπει να τρέξει πια τις εξελίξεις της δικής του αλλαγής. Στην περίπτωσή του το «Ή αλλάζουμε ή βουλιάζουμε» είναι πράγματι η γυμνή αλήθεια. Το θέμα είναι ότι η συγκυρία δεν είναι ευνοϊκή. Ο κ. Τσίπρας στο αποψινό μήνυμά του το αποκάλυψε. Οι αυτοδιοικητικές εκλογές του Οκτωβρίου δεν μπορούν να παράγουν πολιτικό αποτέλεσμα και μήνυμα, οπότε το επόμενο μαξιλαράκι επιβίωσης είναι οι ευρωεκλογές του Μαΐου του 2024. Αν το αφήσουν μέχρι τότε... ζήσε Μάη μου. Με τους κλασικούς ρυθμούς (που ακολουθήθηκαν πιστά το 2019 μέχρις αναβολής...) του κόμματος, συνέδριο για να συζητηθεί η ήττα και η κατάρρευση επί της ουσίας και με παραγωγή αποτελέσματος, θα γίνει κάπου τον Ιανουάριο του 2024. Από αντανακλαστικά... Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι η ώρα να ωριμάσει πολιτικά. Να πάψει επιτέλους να θεωρεί ότι είναι κόμμα διαμαρτυρίας και ότι χρειάζεται να είναι απέναντι σε κάποιον ή σε κάτι για να έχει υπόσταση. Κυβέρνησε εξάλλου και μάλλον το χάρηκε που βαφτίστηκε κόμμα εξουσίας. Στην Ελλάδα μπορεί να είσαι ότι λες, αλλά δεν είναι και κανόνας...
-Στο ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής το αποτέλεσμα των εκλογών του Ιουνίου πρέπει να προβληματίσει. Μπορεί να έχει σταθεροποιήσει ένα κοινό κάπου μεταξύ 11% και 12%, μπορεί να αύξησε το ποσοστό του σε σύγκριση με τον Μάιο, αλλά η επιτυχία του Μαΐου, την οποία πιστώνεται ο Νίκος Ανδρουλάκης, δεν είχε ανάλογα εντυπωσιακή συνέχεια στις εκλογές αυτής της Κυριακής. Στο ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής δεν πρέπει να επαναπαυτούν στις δάφνες της 21ης Μαΐου. Κάτι τέτοιο θα ήταν καταστροφικό για τον στόχο που έχει τεθεί, να επανακάμψει ως βασικός αντίπαλος της ΝΔ το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής. Πόσω μάλλον να επιτευχθεί ο στόχος του κυρίαρχου της κεντροαριστεράς... Με ποσοστό κάτω του 12% ηγέτης κανενός χώρου δεν γίνεσαι. Θα απαιτηθεί μεγάλη προσπάθεια στο εξής και είναι λογικό, αφού μιλάμε για μια νέα ηγεσία και μια νέα μορφή του κόμματος, η οποία μόλις δημιουργείται και μόλις επικοινωνείται στον κόσμο. Μετά την επιτυχή σύσταση, τώρα αρχίζουν τα δύσκολα για το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, που στο χώρο τον οποίο επιδιώκει να κυριαρχήσει, έχει ως αντιπάλους όχι μόνο τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, αλλά και τη ΝΔ. Σε κάθε περίπτωση το εκλογικό αποτέλεσμα της 25ης Ιουνίου μπορεί να θεωρηθεί επιτυχές, αλλά πρέπει να αποκτήσει και προοπτική.
-Στο ΚΚΕ μόνο χαρούμενοι μπορούν να είναι, επειδή πράγματι είναι από τους νικητές της βραδιάς. Μάλιστα, το κόμμα μπορεί πλέον να υπερηφανεύεται ότι εκπροσωπεί την αγνή Αριστερά, με τους γνωστούς κλασικούς όρους. Νέα αύξηση του ποσοστού μέσα σε ένα μήνα και περιχαράκωση του πολιτικού χώρου που εκπροσωπεί, το ΚΚΕ μπορεί να θεωρεί ότι η δίμηνη εκστρατεία του είναι επιτυχής και φέρνει αποτελέσματα, άρα κινείται στη σωστή κατεύθυνση.
-Οι «Σπαρτιάτες» είναι πέμπτη δύναμη στη νέα Βουλή. Σηματοδοτούν τη συνέχεια της Χρυσής Αυγής, την επιστροφή του εφιάλτη για τα κόμματα του λεγόμενου «συνταγματικού τόξου». Για όσους είχαν ξεγραμμένο το συγκεκριμένο χώρο μετά τις εξελίξεις των προηγούμενων ετών και την απόδοση εγκληματικών χαρακτηριστικών σε συγκεκριμένα ηγετικά στελέχη του χώρου, η αναθεώρηση είναι πλέον δεδομένη. «Νενικήκαμεν» είπε ο κ. Κασιδιάρης. Κάπως έτσι είναι. Οι «Σπαρτιάτες» ήρθαν για να μας υπενθυμίσουν ότι η ακροδεξιά δεν μπορούσε να απουσιάζει από την ελληνική δημοκρατία. Έχει παρουσία σε όλες τις δυτικοευρωπαϊκές δημοκρατίες, οπότε θα ήταν παράδοξο να μην υφίσταται ή να μην εκπροσωπείται εδώ. Και καλώς ή κακώς θα έχει και μέλλον...
-Νικητής στις εκλογές του Ιουνίου πρέπει να αισθάνεται και ο Κυριάκος Βελόπουλος. Η «Ελληνική Λύση» κράτησε το ποσοστό που πήρε τον προηγούμενο μήνα. Κι αυτό μπορεί φαινομενικά να μη συνιστά βελτίωση, όμως αν κάποιος σκεφτεί την πίεση που δέχτηκε από τα νέα κόμματα που μπήκαν στο χώρο της, από τον πόλεμο που δέχτηκε από τους διεκδικητές της αντισυστημικής ψήφου, αλλά και από τις δημοσκοπικές προβλέψεις, τότε η εκλογική επίδοση του κόμματος είναι εντυπωσιακά καλή. Η «Ελληνική Λύση» άντεξε κι όχι μόνο άντεξε, μπορεί να γίνει η εξαίρεση στον κανόνα. Όπου κανόνας η ανθεκτικότητα κομμάτων όπως στο παρελθόν ο ΛΑΟΣ ή οι ΑΝΕΛ...
-Νίκη και για τη «Νίκη». Μπήκε στη Βουλή ένα κόμμα που ούτε στην προεκλογική εκστρατεία του Ιουνίου έπαιξε συστημικά, αλλά επέλεξε να συνεχίσει στο δρόμο της αφάνειας. Η στρατηγική απέδωσε και πλέον είναι στο χέρι της να κρατήσει ή να διευρύνει ένα ακροατήριο, το οποίο δύσκολα βρίσκει έκφραση σε άλλα κόμματα. Δέχτηκε τις επικρίσεις της ΝΔ του κ. Μητσοτάκη, πλην όμως άντεξε. Και άντεξε επειδή η δογματική νοοτροπία του κόμματος υποστηρίζεται από εξίσου δογματικούς ψηφοφόρους. Η ανάλυση της «Νίκης» είναι επίπονη. Είναι κοινωνιολογική. Και είναι μάλλον καλό που μπήκε στη Βουλή, για να αποκαλυφθεί επιτέλους ευρέως περί τίνος ακριβώς πρόκειται. Αντιμετωπίζοντας φοβικά ένα νέο φαινόμενο πετυχαίνεις τα αντίθετα από τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα. Να τους δούμε και μετά να τους κρίνουμε...
-Η Ζωή Κωνσταντοπούλου και η «Πλεύση Ελευθερίας» μπορεί να υπόσχονται «πάρτι» για την επόμενη μέρα, όμως απόψε κάνουν οι ίδιοι πάρτι. Μπήκαν στη Βουλή, παρά τα όσα έγιναν μετά τις εκλογές του Μαΐου. Προς την αρνητική κατεύθυνση. Δεν είναι τυχαίο ότι το συγκεκριμένο κόμμα λίγο έλειψε να πιάσει το 5% (δημοσκοπικά) στην πορεία προς την 25η Ιουνίου και τις τελευταίες δυο εβδομάδες έχανε διαρκώς σε δυναμική λόγω επιλογών της επικεφαλής του. Τελικά, κατόρθωσε να πιάσει το όριο και να μπει στη Βουλή, κάτι που συνιστά προφανή επιτυχία. Η κοινοβουλευτική παρουσία της κ. Κωνσταντοπούλου, που έχει και την αναγκαία εμπειρία αποτελεί εχέγγυο για το μέλλον του συγκεκριμένου κόμματος κι αυτό το αντιλαμβάνονται όλοι. Οπότε από προσωποπαγές κόμμα μπορεί να εξελιχθεί σε έναν νέο πόλο του πολιτικού τόξου της χώρας.