Τον κώδωνα του κινδύνου για την αποδυνάμωση των Τοπικών Ομάδων Υγείας από τις συνεχείς μετακινήσεις του ιατρικού τους προσωπικού για την κάλυψη των αναγκών των νοσοκομείων της χώρας κρούει το Πανελλήνιο Σωματείο Εργαζομένων ΤΟΜΥ.
Οι εργαζόμενοι καταγγέλλουν ότι οι μετακινήσεις αυτές που, όπως επισημαίνουν, γίνονται χωρίς προηγούμενη διαβούλευση, χωρίς επιστημονική ή διοικητική τεκμηρίωση και χωρίς σεβασμό στις ανάγκες των ίδιων των μονάδων υποβιβάζουν συστηματικά την ποιότητα των υπηρεσιών πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, η οποία αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της πρόληψης και της δημόσιας υγείας.
Οι Τοπικές Ομάδες Υγείας δημιουργήθηκαν με βασικό στόχο την παροχή υπηρεσιών πρόληψης και προαγωγής υγείας στον υγιή πληθυσμό, την ολοκληρωμένη φροντίδα ασθενών από διεπιστημονική ομάδα, με έμφαση στην αντιμετώπιση των χρόνιων νοσημάτων, καθώς και την παροχή υπηρεσιών που άπτονται της δημόσιας υγείας, όπως οι εμβολιασμοί και η κατ’ οίκον φροντίδα. Παρά την υποστελέχωσή τους κατάφεραν να κερδίσουν την εμπιστοσύνη του κόσμου, συμβάλλοντας καθοριστικά στην αποσυμφόρηση των νοσοκομείων. Είναι χαρακτηριστικό ότι μέσα στο 2024 στις 137 ΤΟΜΥ έγιναν συνολικά 1.258.391 επισκέψεις πολιτών για εξετάσεις, παρακολούθηση, συνταγογράφηση, εμβολιασμούς, ακόμα και για συμβουλευτική.
Παρότι η λειτουργία τους αποδείχτηκε κρίσιμη για την υποστήριξη του πληθυσμού, ειδικά στις γειτονιές και στις ευάλωτες ομάδες, έχουν πέσει θύματα του προβλήματος της έλλειψης ιατρικού προσωπικού των νοσοκομείων, που αναγκάζει τις διοικήσεις των υγειονομικών περιφερειών της χώρας να μετακινούν γιατρούς σε τριτοβάθμιας μονάδες ακόμα και άλλων πόλεων, ώστε να καλυφθούν οι εφημερίες. Εξαιτίας των μετακινήσεων οι ομάδες μένουν για αρκετές μέρες κάθε μήνα χωρίς το αναγκαίο προσωπικό, με αποτέλεσμα να καθυστερούν τα ραντεβού, ενώ γιατροί οδηγούνται σε παραίτηση.
Στη Βόρεια Ελλάδα
Το πρόβλημα είναι πιο έντονο στις μονάδες της Βόρειας Ελλάδας, καθώς το ζήτημα της υποστελέχωσης είναι πιο έντονο στα νοσοκομεία της 3ης και της 4ης ΥΠΕ, που έχουν υπό την ευθύνη τους τη Μακεδονία και τη Θράκη. Κι αυτό τη στιγμή που οι 37 ΤΟΜΥ των δύο υγειονομικών περιφερειών εξυπηρέτησαν μέσα στο 2024 περίπου 250.000 ραντεβού.
Όπως είπε στη Voria.gr ο πρόεδρος του σωματείου Νίκος Πατηνέας, στην 5η ΤΟΜΥ Σταυρούπολης, όπου εργάζεται και ο ίδιος, από τους τρεις γιατρούς της μονάδας, οι δύο παθολόγοι καλούνται να κάνουν από δύο εφημερίες στο νοσοκομείο της Φλώρινας, πράγμα που σημαίνει ότι χάνουν τέσσερις μέρες ραντεβού ο καθένας. «Παθολόγους και παιδιάτρους παίρνουν συνήθως. Στην Καβάλα την παιδίατρο τη στέλνουν για τέσσερις εφημερίες στο νοσοκομείο, δηλαδή λείπει οχτώ μέρες τον μήνα. Παλαιότερα έστελναν Κιλκίς και Δράμα. Πλέον το πρόβλημα υπάρχει σε όλη την Ελλάδα, ακόμα και στην Αθήνα. Στη Λάρισα όλους τους παιδιάτρους τους στέλνουν στο νοσοκομείο για τέσσερις εφημερίες τον καθένα. Στη Θήβα ένας παθολόγος μετακινείται μόνιμα στο νοσοκομείο. Αυτό συμβαίνει ενώ καμία ΤΟΜΥ δεν είναι πλήρης. Προβλεπόταν να υπάρχουν τέσσερις παθολόγοι-γενικοί γιατροί και ένας παιδίατρος, όμως σε καμία μονάδα δεν υπάρχει αυτό», ανέφερε.
Μεγάλη αναμονή και παραιτήσεις γιατρών
Ο πρόεδρος του σωματείου τόνισε πως η απουσία των γιατρών οδηγεί σε αύξηση της αναμονής με τα ραντεβού να μετατίθενται για κάποιες ημέρες αργότερα. Ταυτόχρονα, υπάρχει έντονη δυσαρέσκεια από τους μετακινούμενους, οι οποίοι εξαναγκάζονται να κάνουν πράγματα που δεν περιλαμβάνονται στις συμβατικές τους υποχρεώσεις.
«Καταρχάς αυξάνεται η αναμονή, τα ραντεβού αναβάλλονται και υπάρχει γκρίνια κυρίως από τους ηλικιωμένους. Άλλωστε, αν κάποιος είναι άρρωστος, θέλει εκείνη την ώρα να δει γιατρό. Αυτοί αναγκάζονται να πάνε είτε σε ιδιώτη, είτε στο νοσοκομείο. Από την άλλοι οι γιατροί, που σημειωτέον είναι με συμβάσεις που ανανεώνονται, έχουν υπογράψει για να εργαστούν στην πρωτοβάθμια φροντίδα και όχι στην τριτοβάθμια, όπου οι ευθύνες είναι μεγαλύτερες, ενώ έχουν υποχρεώσεις, οικογένειες. Με τις μετακινήσεις είναι σαν να τους αναγκάζουν να παραιτηθούν, αφού, αν δεν πάνε, θα τους διώξουν. Έτσι, πολλοί φεύγουν και πηγαίνουν στον ιδιωτικό τομέα. Από τη μια λοιπόν θέλουμε να αποσυμφορήσουμε τα νοσοκομεία κι από την άλλη αποδυναμώνουμε την πρωτοβάθμια φροντίδα», τόνισε ο κ. Πατηνέας, σημειώνοντας ότι η ενημέρωση που έχουν από το υπουργείο είναι ότι δεν υπάρχει άμεσο σχέδιο για προκήρυξη νέων θέσεων στις ΤΟΜΥ.
Το Πανελλήνιο Σωματείο Εργαζομένων ΤΟΜΥ έχει στείλει επιστολές για το θέμα, ενώ είχε και συνάντηση με την ηγεσία του υπουργείου Υγείας, ζητώντας την άμεση ανάκληση όλων των αποφάσεων μετακίνησης που εκδόθηκαν χωρίς συναίνεση και χωρίς επιστημονικά κριτήρια και διάλογο με τις διοικήσεις των ΥΠΕ και την Πολιτεία, ώστε να τηρηθούν τα εργασιακά δικαιώματα που προβλέπονται από τις συμβάσεις που έχουν υπογράψει οι εργαζόμενοι. Καλεί, δε, το υπουργείο και τις υγειονομικές περιφέρειες να δώσουν άμεσες λύσεις, προτού η κατάσταση καταστεί μη αναστρέψιμη, τονίζοντας πως η πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας δεν μπορεί να λειτουργεί ως «ρεζέρβα» για τα κενά των νοσοκομείων και πως η υπονόμευση των ΤΟΜΥ συνιστά πλήγμα για τον ίδιο τον πολίτη.