Skip to main content

Οινοποιία Τσικρικώνη: Η οινική οικογένεια της Καβάλας που ανέδειξε την ποικιλία ροζακί

Η οινοποιία Τσικρικώνη από το Μυρτόφυτο, γνωστή για την οινοποίηση της ποικιλίας ροζακί, μετρά τρεις γενιές και έχει παρουσία στην αγορά με 15 ετικέτες

Ήταν η πρώτη οινοποιία που εμφιάλωσε τη γηγενή και τοπική ποικιλία της Καβάλας ροζακί, δημιουργώντας ένα μονοποικιλιακό λευκό κρασί με την επωνυμία Ροζακί Τσικρικώνη. Κάπως έτσι κλείστηκε σε ένα μπουκάλι η πολυετής προσπάθεια του Στάθη Τσικρικώνη για την αναβίωση των παλιών αμπελιών με την ποικιλία ροζακί, η οποία εκφράστηκε με τη σύγχρονη προσέγγιση του γιου του, γεωπόνου και οινολόγου, Θοδωρή Τσικρικώνη. Άλλωστε, από την πρώτη στιγμή η φιλοσοφία του οινοποιείου ήταν να δημιουργήσει κρασιά με το αποτύπωμα του τόπου και να δοθεί ένα μέσο δημιουργικής έκφρασης στον αμπελουργικό χαρακτήρα της Καβάλας και του Παγγαίου.

Η οινοποιία Τσικρικώνη, στο Μυρτόφυτο Καβάλας, χτισμένη στους πρόποδες του όρους Σύμβολο, μετρά τρεις γενιές, αφού ξεκίνησε από τον αμπελουργό παππού Θεόδωρο, αναπτύχθηκε από τον γιο του, Στάθη, και γράφει το νέο κεφάλαιο της ιστορίας της με τον εγγονό, Θοδωρή. Η οινοποιία Τσικρικώνη, που βρίσκεται σήμερα στην αγορά με 15 ετικέτες, διαθέτει έναν ιδιόκτητο βιολογικό αμπελώνα 120 στρεμμάτων, όπου καλλιεργούνται, εκτός από το ροζακί, ασύρτικο, μαλαγουζιά, sauvignon blanc, ξινόμαυρο, merlot και cabernet.  Η παραγωγή της φτάνει τις 60.000 φιάλες και τo 35% κατευθύνεται σε ξένες αγορές, όπως η Ολλανδία, η Γερμανία, το Βέλγιο, η Αυστρία και τρεις πολιτείες των ΗΠΑ, Νέα Υόρκη, Βοστόνη και Μασαχουσέτη. Στα επόμενα σχέδια της οινοποιίας είναι η ενίσχυση των εξαγωγών, αλλά και η ανάπτυξη του οινοτουρισμού. Άλλωστε, εκτός από το επισκέψιμο οινοποιείο η οικογένεια Τσικρικώνη διαθέτει και παραδοσιακό ξενώνα.

«Θέλουμε να παράγουμε κρασιά terroir, με έντονη τη σφραγίδα του τόπου, ακόμα και στα blend. H φιλοσοφία μας είναι η ήπια παρέμβαση στο αμπέλι» λέει ο Θοδωρής Τσικρικώνης.      

Από τον παππού στον εγγονό

Ο Θεόδωρος και η Χρυσάνθη Τσικρικώνη φύτευσαν τα πρώτα αμπέλια της οικογένειας στο Μυρτόφυτο Καβάλας με ροζακί, μοσχάτο και μπογιαμάδες στη δεκαετία του ’50. Στη δεκαετία του ’60 ξεκίνησαν οι πρώτες χωρικές οινοποιήσεις των σταφυλιών με σκοπό να εξασφαλιστεί το κρασί της χρονιάς για την οικογένεια. Το 1975 ο Θεόδωρος Τσικρικώνης μαζί με τον γιο του Στάθη προχώρησαν στη φύτευση ενός πειραματικού αμπελώνα 2 στρεμμάτων με 25 ποικιλίες, ελληνικές και διεθνείς, ενώ τα επόμενα χρόνια η δεύτερη γενιά πήρε τη σκυτάλη, με τον Στάθη Τσικρικώνη να κάνει την πρώτη του οινοποίηση και να προσθέτει στην οικογενειακή παράδοση την απόσταξη και την παραγωγή τσίπουρου. Στη δεκαετία του ’90 το κρασί και το τσίπουρο της οικογένειας απέκτησαν για πρώτη φορά το δικό τους όνομα. Με τη δημιουργία της αποσταγματοποιίας-οινοποιίας Μυρτόφυτο Α.Ε ο Στάθης Τσικρικώνης έφτιαξε ένα από τα πρώτα εμφιαλωμένα τσίπουρα, ενώ το 2000 προχώρησε στη φύτευση 30 στρεμμάτων με τις ποικιλίες merlot, chardonnay, sauvignon blanc και ένα από τα πρώτα ασύρτικα της περιοχής.

Η εταιρεία πήρε το σημερινό της όνομα «Οινοποιιία Τσικρικώνη» το 2006 και για πρώτη χρονιά εμφιαλώθηκε μια σειρά κρασιών με την επωνυμία ΓΗΟΙΝΟΣ, ενώ τα επόμενα χρόνια άρχισαν να προστίθενται νέες ετικέτες, η μία μετά την άλλη. Μάλιστα, το 2014 ένα κλασικό blend της περιοχής sauvignon blanc και ασύρτικο οινοποιήθηκε και εμφιαλώθηκε υπό την καθοδήγηση του Θοδωρή Τσικρικώνη, γιου του Στάθη, ο οποίος έκανε την είσοδό του στην εταιρεία μετά από σπουδές στη γεωπονία και την οινολογία. Το πρώτο κρασί της τρίτης γενιάς βαφτίστηκε «8», λόγω της σειράς του στη διαδοχή των ετικετών, αλλά και από το πρώτο γράμμα του ονόματος του Θοδωρή. Ο Θοδωρής Τσικρικώνης ήξερε από παιδί πως το κρασί θα ήταν η ζωή του. Ο πατέρας του άλλωστε τον έπαιρνε από 5-6 χρονών στο αμπέλι και ήταν απόλυτα εξοικειωμένος με το κόψιμο των σταφυλιών, το πατητήρι και τις δεξαμενές.

Το 2015, μετά από μακρόχρονη προσπάθεια του Στάθη Τσικρικώνη για την αναβίωση των παλιών αμπελιών με το ροζακί, η ξεχωριστή αυτή ποικιλία οινοποιήθηκε πειραματικά από τον Θοδωρή και για πρώτη φορά παγκοσμίως εμφιαλώθηκε και κυκλοφόρησε στην αγορά με την επωνυμία Ροζακί Τσικρικώνη και την ένδειξη Ποικιλιακός Οίνος Καβάλας. Μέχρι τότε η οικογένεια αξιοποιούσε την εν λόγω ποικιλία για blend οίνους.

Το ροζακί είναι μία από τις πρώτες ποικιλίες που καταγράφηκαν ως ελληνικές στον εθνικό κατάλογο οίνου και αμπέλου, θεωρείται μια από τις πιο σημαντικές βρώσιμες ποικιλίες, στη Μακεδονία όμως είχε εγγραφεί από την πρώτη στιγμή ως διπλής χρήσης και για βρώση και για οινοποίηση. Στη δεκαετία του ’90 είχε εγκαταλειφθεί σε μεγάλο βαθμό και στη βρώσιμη και στην οινοποιήσιμη μορφή της, λόγω επιδοτήσεων για τη σουλτανίνα, όπως λέει στη Voria ο Θοδωρής Τσικρικώνης, η οικογένεια του οποίου, πέραν των δικών της καλλιεργειών, παρακίνησε την τελευταία δεκαετία και ντόπιους καλλιεργητές να φυτεύσουν ροζακί. Αυτή τη στιγμή το 60% των καλλιεργειών της ποικιλίας βρίσκεται στην περιφερειακή ενότητα Καβάλας, το 30% στην Κρήτη και το υπόλοιπο είναι κατακερματισμένο σε διάφορες περιοχές της χώρας.