Η κυβέρνηση κατ’ επανάληψη έλαβε πρωτοβουλίες για τις τράπεζες και ευρύτερα για το χρηματοπιστωτικό σύστημα μετά τις τελευταίες εκλογές, τόνισε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης, κατά τη συνέντευξη τύπου για την εξειδίκευση των νέων μέτρων για τις τράπεζες που ανακοίνωσε χθες ο πρωθυπουργός.
Όπως σημείωσε, μεταξύ άλλων, κατά την εισαγωγή του ο υπουργός, η Ελλάδα είχε παγκόσμιο ρεκόρ στα κόκκινα δάνεια λόγω της κρίσης της περασμένης δεκαετίας. «Δεν χρησιμοποιούμε κάποια μαγική γομολάστιχα, αλλά χρησιμοποιούμε συγκεκριμένες πολιτικές που αποκλιμακώνουν γρήγορα το κόκκινο χρέος», τόνισε, υπενθυμίζοντας τις τρεις πρωτοβουλίες των τραπεζών (τη δωρεά 50 εκατ. μετά την κακοκαιρία Daniel, τη συμμετοχή των 4 συστημικών τραπεζών στον πέμπτο πυλώνα και το πάγωμα των επιτοκίων στα στεγαστικά).
Τα νέα μέτρα:
- Μηδενικό κόστος στην πληρωμή λογαριασμών. Αφορά πάγιες και μη πάγιες πληρωμές εντολών καθώς και πληρωμές στα ασφαλιστικά ταμεία, τους Δήμους, τις εταιρείες ενέργεια, ύδρευσης και τηλεπικοινωνιών και τις ασφαλιστικές. Ετήσια απώλεια περί τα 35 εκατ. ευρώ για τις τράπεζες και αντίστοιχη ανακούφιση για τους πολίτες.
- Αποστολή χρημάτων σε άλλη τράπεζα με κόστος όχι πάνω από μισό ευρώ: Μειώνει τις χρεώσεις κατά 50-80% αναλόγως τράπεζας και περίπτωσης. Αφορά τις μεταφορές έως 5.000 ευρώ ανά έμβασμα για φυσικά πρόσωπα και ελεύθερους επαγγελματίες – όχι νομικά πρόσωπα.
- Αύξηση στα 1.000 ευρώ του ημερήσιου ορίου συναλλαγών μέσω IRIS: Καθιερώνεται πια και από τη ΔΙΑΣ διακριτά όρια 500 ευρώ μεταξύ πολιτών και 500 μεταξύ συναλλαγών ελεύθερων επαγγελματιών. Πάντα με μηδενικές χρεώσεις για τον πολίτη και χαμηλότερες για τον ελεύθερο επαγγελματία. Η ενεργοποίηση των νέων ορίων θα τεθεί σε εφαρμογή από 3-6 μήνες από σήμερα.
- Μειωμένο κόστος συναλλαγών κατά 50% με κάρτες για αγορές μικρής λιανικής έως 20 ευρώ.
- Μηδενική χρέωση για φόρτιση προπληρωμένων καρτών για ποσό φόρτισης έως 100 ευρώ (από περίπου 1 ευρώ που ισχύει σήμερα
- Διπλασιασμός του ΕΝΦΙΑ για κενά οικιστικά ακίνητα που έχουν στην ιδιοκτησία τους οι τράπεζες και οι servicers, ώστε να διοχετευτούν στην αγορά. Προσαυξάνεται κατά 100% αν στις 31/12/2025 δεν υπάρχει ενεργό ηλεκτρονικό μισθωτήριο για τα ακίνητα αυτά. Τα τραπεζικά ιδρύματα διαθέτουν 21.458 ακίνητα και άλλα 9.604 οι servicers. Στόχος η αντιμετώπιση του στεγαστικού ζητήματος και την ανακούφιση των ασθενέστερων. Το δυνητικό κόστος για τις τράπεζες υπολογίζεται από 10-20 εκατ. ευρώ.
- Ενισχύεται η διαφάνεια για τα επιτόκια και τις χρεώσεις των τραπεζών. Η ΤτΕ θα δημοσιεύει στην ιστοσελίδα της στοιχεία από τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σχετικά με τα επιτόκια καταθέσεων, επιτόκια πιστώσεως στεγαστικής και καταναλωτικής πίστης, τις χρεώσεις και τα τέλη για τους λογαριασμούς πληρωμών. Η πρώτη ανάρτηση των συγκεκριμένων στοιχείων θα πραγματοποιηθεί εντός Ιανουαρίου του 2025.
- Εξάλειψη περιορισμών για επιχειρηματικά δάνεια από μη τραπεζικά ιδρύματα. Τα μη τραπεζικά ιδρύματα θα μπορούν να χορηγήσουν δάνεια όπως οι τράπεζες για ενίσχυση του ανταγωνισμού. Αφορά δάνεια καταναλωτικά, στεγαστικά και κάθε μορφής επιχειρηματικά.
- Εθελοντική προσφορά 100 εκατ. ευρώ των συστημικών τραπεζών στο πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου» για την ανακατασκευή ακόμη περισσότερων σχολείων και άλλα 100 εκατ. ευρώ για τον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων (που θα αγοράζει τα ακίνητα των ευάλωτων οφειλετών στους οποίους θα τα νοικιάζει στην συνέχεια με στόχο να αποφύγουν την έξωση.)
Όπως τόνισε ο υπουργός Οικονομικών, τα μέτρα θα ισχύσουν από τα μέσα Ιανουαρίου, καθώς η σχετική ρύθμιση θα περάσει αυτή την εβδομάδα στη Βουλή, αλλά θα υπάρξει μια περιορισμένη περίοδος ανοχής, λόγω και των γιορτών των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς, μέχρι να ισχύσουν. Προκειμένου, όπως επισήμανε, να υπάρξουν οι αναγκαίες τεχνικές προετοιμασίες στα πληροφοριακά συστήματα των τραπεζών ώστε να γίνει η σωστή προετοιμασία και να αποφευχθούν λάθη και διαμαρτυρίες.
Παροχές σε ένστολους και δικαιούχους ΕΚΑΣ
Παράλληλα, προσδιορίστηκαν οι λεπτομέρειες σχετικά με τα δύο μέτρα που εξήγγειλε ο πρωθυπουργός:
- παροχή επιδόματος επικινδυνότητας για 150.000 ένστολους, άνδρες και γυναίκες της Ελληνικής Αστυνομίας, της Πυροσβεστικής, του Λιμενικού και των Ενόπλων Δυνάμεων. Η χορήγηση θα ξεκινήσει από την 1η Ιουλίου 2025. Το ετήσιο κόστος είναι 184 εκατ. ευρώ πλέον των εργοδοτικών εισφορών.
- παροχή φαρμάκων χωρίς συμμετοχή σε όλους τους δυνητικούς δικαιούχους του ΕΚΑΣ, χωρίς εξαιρέσεις, θα λαμβάνουν τα φάρμακά τους χωρίς κόστος από το νέο έτος (Συνολικά, 310.000 συνταξιούχοι με χαμηλές αποδοχές θα έχουν, πια, δωρεάν πρόσβαση στα φάρμακά τους).
«Υπάρχουν ακόμη πολλά τρωτά σημεία στον τρόπο που λειτουργεί το τραπεζικό σύστημα για αυτό και αποφασίσαμε να πάρουμε τις πρωτοβουλίες που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός» σημείωσε.
Μηδενική χρέωση για ανάληψη μετρητών από ΑΤΜ άλλης τράπεζας
Επίσης, διευκρίνισε ότι δεν θα υπάρχει καμία χρέωση στην ανάληψη μετρητών από ATM σε περιοχές όπου λειτουργεί μόνο ένα μηχάνημα τράπεζας. Αφορά απομακρυσμένες και νησιωτικές περιοχές. Επιπλέον, χωρίς χρέωση θα είναι η ερώτηση υπολοίπου σε οποιοδήποτε ΑΤΜ οποιασδήποτε τράπεζας στην ελληνική επικράτεια. Παράλληλα, αποφασίστηκε η επέκταση της μείωσης κατά 50% των προμηθειών για αγορές μέσω POS, από τα 10 ευρώ που είναι σήμερα στα 20 ευρώ. «Θα έχουμε διπλασιασμό του ορίου, με τον ετήσιο τζίρο να ανεβαίνει στα 2 δισ. ευρώ».
Επίσης, θα είναι μηδενική η χρέωση για φόρτιση προπληρωμένων καρτών για ποσό φόρτισης έως 100 ευρώ (από περίπου 1 ευρώ που ισχύει σήμερα. Διευρύνεται, ακόμη, η χρήση του IRIS με την καθιέρωση διακριτών ορίων ώστε να υπάρχει δυνατότητα για άμεσες και δωρεάν μεταφορές χρημάτων μεταξύ φυσικών προσώπων έως 500 ευρώ ημερησίως, πέραν των 500 ημερησίως για άμεσες πληρωμές σε ελεύθερους επαγγελματίες/ατομικές επιχειρήσεις.
Ο «λογαριασμός» των μέτρων για τις τράπεζες
Το κόστος για το 2025 είναι 350 εκατ. ευρώ και ο «λογαριασμός» για τις τράπεζες αναλυτικά έχει ως εξής:
- 100 εκατ. για τον Φορέα Ακινήτων
- 100 εκατ. για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου».
- 130 εκατ. από τις μειώσεις στις προμήθειες
- 20 εκατ. όλες οι υπόλοιπες δράσεις σε σχέση με τα ΑΤΜ, τη μείωση κατά 50% των προμηθειών για αγορές μέσω POS έως 20 ευρώ κ.λπ.
Το κόστος για τον ΕΝΦΙΑ θα είναι από 10 έως 20 εκατ. ευρώ, εφόσον οι τράπεζες διατηρήσουν τα ακίνητα στο χαρτοφυλάκιό τους. Στη συνέντευξη Τύπου συμμετείχαν ακόμη ο υφυπουργός Θάνος Πετραλιάς, καθώς και η Γενική Γραμματέας Θεώνη Αλαμπάση.