Παρότι η ελληνική οικονομία ταλανίζεται από μεγάλα προβλήματα, με πιο πρόσφατο αυτό της επιβολής των capital controls, οι ελληνικές εξωστρεφείς επιχειρήσεις στην πλειοψηφία τους αντέχουν και συνεχίζουν την προσπάθειά τους να είναι παρούσες στις αγορές του εξωτερικού, υπογραμμίζει ο Σύνδεσμος Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος (ΣΕΒΕ), επικαλούμενος τα τελευταία στοιχεία που δείχνουν αύξηση των εξαγωγών κατά 6,8% τον Αύγουστο.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, οι ευρωπαϊκές εξαγωγές αγαθών το οκτάμηνο Ιαν-Αύγουστος 2015 ενισχύθηκαν κατά 7% συγκριτικά με το αντίστοιχο διάστημα πέρσι. Να σημειωθεί ότι στο σύνολο των 28 κρατών-μελών, τα 23 κατέγραψαν αύξηση στις εξαγωγές τους, η Λετονία στασιμότητα και μόλις 4 πτώση το οκτάμηνο 2015. Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με τα πρόσφατα δημοσιευμένα στοιχεία της Eurostat, μεγαλύτερη αύξηση εξαγωγών σημείωσαν οι χώρες Κύπρος (+25%), Ιρλανδία (+21%), Ην. Βασίλειο (+11%) και Κροατία (+11%).
Στον αντίποδα, μεγαλύτερη μείωση εξαγωγών καταγράφηκε στα κράτη-μέλη Λιθουανία (-5%), Ελλάδα (-3%), Φιλανδία (-3%) και Εσθονία (-2%). Κλαδικά, στις εξαγωγές των Ευρωπαϊκών κρατών – μελών προς τρίτες χώρες, με ταχύτερους ρυθμούς κινήθηκαν οι εξαγωγές χημικών προϊόντων (+15%) και μηχανημάτων-οχημάτων και τροφίμων-ποτών (6%), ενώ ισχυρή πτώση σημειώθηκε στις εξαγωγές πετρελαιοειδών (-21%).
Σε ό,τι αφορά τις ελληνικές εξαγωγές, παρόλο που παρουσιάζουν τη δεύτερη μεγαλύτερη μείωση στην Ευρώπη, η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με τον ΣΕΒΕ, είναι συγκυριακή και οφείλεται στη μεγάλη εξάρτηση των εξαγωγών από τα πετρελαιοειδή που, λόγω της τιμής του πετρελαίου, είναι σε αξία μειωμένες. Η πορεία των υπόλοιπων κλάδων είναι ανοδική και σε ορισμένες περιπτώσεις έντονα ανοδική.
Συγκεκριμένα, συνεχίζοντας την ανοδική τους πορεία από την αρχή του έτους, τον Αύγουστο ενισχύθηκαν περαιτέρω κατά 6,8% και στο διάστημα Ιαν-Αύγουστος κατά 12,8%. Κλαδικά, οι εξαγωγές αγροτικών προϊόντων παρουσίασαν ιδιαίτερα θετικές επιδόσεις, με τον ρυθμό αύξησής τους να ενισχύεται σημαντικά κατά 17,4% στο εξεταζόμενο διάστημα. Στη μεταβολή αυτή συνέβαλαν κυρίως τα λίπη-έλαια (+203%), αλλά και τα ποτά-καπνά (+23%) και τα τρόφιμα (+4%).
Οι εξαγωγές πρώτων υλών υπολογίζονται σε €628 εκατ., αυξημένες κατά 5,4% από το οκτάμηνο 2014. Οι εξαγωγές βιομηχανικών προϊόντων κινούνται ανοδικά, με ρυθμό 10,7%. Ιδιαίτερα θετική είναι η συμβολή των μηχανημάτων & υλικού μεταφορών (+19,2%) και των βιομηχανικών ειδών ταξιν. κατά α' ύλη (+16,3%), ενώ τα χημικά προϊόντα κατέγραψαν μικρότερη αύξηση εξαγωγών (1,7%).
Ιαν-Αύγ 2011 | Ιαν-Αύγ 2012 | Ιαν-Αύγ 2013 | Ιαν-Αύγ 2014 | Ιαν-Αύγ 2015 | |
Αγροτικά προϊόντα | 2.915 | 3.035 | 3.300 | 2.966 | 3.481 |
Τρόφιμα και ζώα ζωντανά | 2.293 | 2.357 | 2.439 | 2.441 | 2.536 |
Ποτά & καπνός | 378 | 456 | 386 | 359 | 443 |
Λάδια και λίπη ζωικής ή φυτικής προέλευσης | 244 | 222 | 475 | 166 | 502 |
Πρώτες ύλες | 569 | 719 | 597 | 596 | 628 |
Πρώτες ύλες μη εδώδιμες εκτός από καύσιμα | 569 | 719 | 597 | 596 | 628 |
Καύσιμα | 4.789 | 6.244 | 7.501 | 7.087 | 5.199 |
Ορυκτά, καύσιμα, λιπαντικά, κ.λπ. | 4.789 | 6.244 | 7.501 | 7.087 | 5.199 |
Βιομηχανικά προϊόντα | 7.088 | 6.935 | 6.648 | 6.782 | 7.509 |
Χημικά προϊόντα & συναφή (μ.α.κ.) | 1.651 | 1.629 | 1.672 | 1.781 | 1.812 |
Βιομηχανικά είδη ταξινομημένα κατά πρώτη ύλη | 2.870 | 2.654 | 2.528 | 2.457 | 2.857 |
Μηχανήματα & υλικό μεταφορών | 1.457 | 1.560 | 1.368 | 1.403 | 1.673 |
Διάφορα βιομηχανικά είδη | 1.110 | 1.092 | 1.080 | 1.141 | 1.167 |
Άλλα | 475 | 416 | 388 | 396 | 424 |
Είδη & συναλλαγές μη ταξινομημένα κατά κατηγορίες | 475 | 416 | 388 | 396 | 424 |
Ωστόσο, επισημαίνει ο ΣΕΒΕ, είναι επιβεβλημένη πλέον η άμεση εφαρμογή πρωτοβουλιών και δράσεων για την περαιτέρω χαλάρωση των κεφαλαιακών ελέγχων για εισαγωγές πρώτων υλών και ενδιάμεσων προϊόντων, την ενίσχυση της ρευστότητας και χρηματοδότησης των επιχειρήσεων, την απλούστευση της γραφειοκρατίας σε όλα τα επίπεδα και γενικότερα τη διασφάλιση κατά το δυνατό ενός ευνοϊκότερου επιχειρηματικού περιβάλλοντος για τις παραγωγικές και εξαγωγικές επιχειρήσεις. Μάλιστα, ο ΣΕΒΕ «αναμένει από τη νέα κυβέρνηση να ενισχύσει την ελληνική παραγωγή και την εξωστρέφεια, αξιοποιώντας, μεταξύ άλλων, το νέο ΕΣΠΑ και το νέο επενδυτικό νόμο».
Σύμφωνα με τις προτάσεις του ΣΕΒΕ στο πλαίσιο της διαβούλευσης της Γενικής Γραμματείας Στρατηγικών και Ιδιωτικών Επενδύσεων, ο νέος επενδυτικός νόμος θα πρέπει να δώσει έμφαση στη μεγαλύτερη δυνατή στήριξη της εξωστρέφειας στη βάση ενός ολοκληρωμένου στρατηγικού σχεδίου της επιχείρησης για την ανάπτυξη των εξαγωγών της και της επιχορήγησης άυλων δαπανών που έχουν ανάγκη σήμερα περισσότερο από ποτέ οι επιχειρήσεις, στην παραγωγή νέων και καινοτόμων προϊόντων και στη διεθνή ανταγωνιστικότητα, εξαντλώντας τις δυνατότητες, άμεσης ή έμμεσης, ακόμη και κατ' εξαίρεση, ενίσχυσης για την Ελλάδα. Θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα και αυξημένα ποσοστά ενισχύσεων για εξωστρεφείς επιχειρήσεις και επενδύσεις, που στόχο έχουν την ενίσχυση εξαγωγών. Θα πρέπει να προβλεφθεί, μέσω της διαδικασίας αξιολόγησης, αντίστοιχο κριτήριο με σημαντική συμμετοχή στη συνολική βαθμολογία της επενδυτικής πρότασης.
«Οι βελτιώσεις που σχεδιάζει το Υπουργείο Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού θα πρέπει να λάβουν υπόψη τους την απρόοπτη μεταβολή συνθηκών που αντιμετωπίζουν οι ελληνικές επιχειρήσεις με δεδομένη τη βαθιά παρατεταμένη ύφεση των τελευταίων ετών στην οποία οφείλεται, μεταξύ άλλων, και το περιορισμένο έως ανύπαρκτο ενδιαφέρον για επενδύσεις», συνεχίζει ο ΣΕΒΕ.
Ο ΣΕΒΕ, όπως αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση, πιστεύει ότι οι ενισχύσεις του επενδυτικού θα πρέπει να εστιάσουν στις επιχορηγήσεις και όχι στις φορολογικές απαλλαγές καθώς η κερδοφορία των επιχειρήσεων είναι σήμερα το ζητούμενο. Βεβαίως η σημασία της φορολογικής απαλλαγής παραμένει για τις κερδοφόρες επιχειρήσεις και θα πρέπει η σχετική διαδικασία να απλουστευθεί αισθητά, χωρίς περιορισμούς, σε σχέση με την επιδότηση.
Μείζον θέμα, κατά τον Σύνδεσμο, είναι η με κάθε τρόπο διευκόλυνση της ρευστότητας όπως με την επανεξέταση της υποχρέωσης κατάθεσης εγγυητικής επιστολής, τη διεύρυνση της έννοιας της ίδιας συμμετοχής και την αύξηση των δόσεων της επιχορήγησης με βάση την υλοποίηση της επένδυσης. Επίσης οι περιορισμοί ως προς την απασχόληση θα πρέπει να επανεξεταστούν καθώς στόχος του επενδυτικού θα πρέπει να είναι καταρχάς η διατήρηση του προσωπικού των επιχειρήσεων στον αριθμό που βρίσκεται σήμερα.
Βασικές αλλαγές, συνεχίζει ο ΣΕΒΕ, θα πρέπει να γίνουν και ως προς την απλοποίηση, τυποποίηση και συντόμευση της όλης διαδικασίας από την υποβολή μέχρι την ολοκλήρωση και η παράλληλη με το σχέδιο νόμου επεξεργασία του εφαρμοστικού πλαισίου, τo οποίo θα πρέπει να τεθεί σε διαβούλευση ταυτόχρονα με το υπό κατάρτιση νομοσχέδιο.
Δύο βασικές προϋποθέσεις για τις όποιες αλλαγές, πέραν βεβαίως της ανάγκης εξασφάλισης των αναγκαίων πόρων για τον επενδυτικό νόμο, όπως αναφέρει ο Σύνδεσμος, συνιστούν:
1) η διασφάλιση ενός αξιόπιστου, αντικειμενικού και ευέλικτου μηχανισμού αξιολογήσεων-εγκρίσεων-εκταμιεύσεων, με την αντίστοιχη τεχνογνωσία και εξειδίκευση
2) η διασφάλιση διαδικασιών one-stop-shop ή τουλάχιστον fast track για όλες τις επενδύσεις, μεγάλες, μεσαίες και μικρές (σε θέματα αδειοδοτήσεων, κ.λ.π)
Τέλος, αιτήματα του ΣΕΒΕ αποτελούν ο άμεσος έλεγχος και εκκαθάριση-περαίωση εκκρεμοτήτων παλαιότερων αναπτυξιακών νόμων και η παράταση της διάρκειας ισχύος των νόμων 3299/04 και 3908/11 μέχρι την 31/12/17, χωρίς όρια και προϋποθέσεις.
Το σύνολο των προτάσεων του ΣΕΒΕ μπορείτε να δείτε ΕΔΩ.