«Γνωρίζω τα πάντα. Θέλω απλώς να ακουστεί η ουκρανική θέση», απάντησε αργά το βράδυ της Κυριακής, ο Βολοντίμρ Ζελένσκι σε ερώτηση του BBC μετά από δημοσίευμα της γαλλικής εφημερίδας Le Figaro σύμφωνα με την οποία ο Εμανουέλ Μακρόν και ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ πρότειναν κατάπαυση του πυρός Ουκρανίας-Ρωσίας σε αέρα και θάλασσα για έναν μήνα.
Σε άλλη ερώτηση αναφορικά με τη συμφωνία Ουκρανίας-ΗΠΑ για τα ορυκτά μετά το ναυάγιο της επίσκεψής του στην Ουάσικγτον, ο Ζελένσκι απάντησε πως «η συμφωνία για τα ορυκτά είναι στο τραπέζι, θα υπογραφεί εάν τα δύο μέρη είναι έτοιμα»
«Πρέπει όλοι να καταλαβαίνουμε και να γνωρίζουμε ο ένας τον άλλον, και πρέπει να κατανοήσουμε τις κόκκινες γραμμές, οι οποίες δεν είναι συναισθηματικές», δήλωσε ο Ουκρανός πρόεδρος σχολιάζοντας την επίσκεψή του στις ΗΠΑ και την υψηλών τόνων συνάντησή του με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Στην τελευταία του συνέντευξη τύπου από το Λονδίνο λίγο πριν αναχωρήσει για το Κίεβο ο Ζελένσκι χωρίς να μπει σε λεπτομέρειες άφησε να εννοηθεί πως εξ’ αρχής δεν υπήρχε ζήτημα με την διμερή συμφωνία που προβλέπει ένα ταμείο ανοικοδόμησης της Ουκρανίας και ποσοστό εκμετάλλευσης του ορυκτού πλούτου της χώρας του από αμερικανικές εταιρείες και πως το ζήτημα που προέκυψε την Παρασκευή στον Λευκό Οίκο δεν συνδέθηκε με την συγκεκριμένη συμφωνία παρά μόνο από την ίδια την Ουάσιγκτον.
Παρά τις επίμονες ερωτήσεις δημοσιογράφων ο Ουκρανός Πρόεδρος επέμεινε πως δεν έχει κάνει τίποτε κακό στο οβάλ γραφείο και σημείωσε πως του είναι αδύνατο να ακούει να επαναλαμβάνονται διαστρεβλωμένα στοιχεία και όχι η αλήθεια. Σημείωσε επίσης με νόημα πως ουδέποτε προσπάθησε παρά τον πόλεμο και την κρίση που βιώνει η χώρα του να «σύρει» τους συμμάχους της χώρας του σε κάτι ακραίο, αλλά «η φωνή των Ουκρανών είναι χρέος μου να ακούγεται παντού».
Με την συγκεκριμένη εξέλιξη η Ουάσιγκτον μπορεί να λάβει τελικώς την απόφαση από αύριο να «τρέξει» εκ νέου τις διαδικασίες υπογραφής μίας εμπορικής συμφωνίας με το Κίεβο αλλά παραμένει σήμερα – τώρα ακόμη «θολό» το εάν το κείμενο που αναφέρει ο Ουκρανός Πρόεδρος είναι αυτό που θα έδινε ο Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο ή αν έχουν γίνει αλλαγές και τροποποιήσεις.
Παράλληλα ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι αφού «επέστρεψε» την ευθύνη της επόμενης κίνησης στην Ουάσιγκτον επιστρέφει στην Ουκρανία έχοντας λάβει απτές δεσμεύσεις από την Ευρώπη – εκτός της Ουγγαρίας – πως ο αγώνας του λαού του δεν θα γίνει πεδίο οικονομικών και επιχειρηματικών συμφερόντων.
Τα βασικά σημεία του ευρωπαϊκού σχεδίου για την Ουκρανία
Την Κυριακή στο Λονδίνο έγινε γνωστό το σχέδιο της ευρωπαϊκής «συμμαχίας των προθύμων» για την Ουκρανία, το οποίο αναμένεται να παρουσιαστεί στις ΗΠΑ με στόχο να εξασφαλίσουν τις αναγκαίες εγγυήσεις ασφαλείας για το Κίεβο.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ ανέφερε ότι συμφωνήθηκαν τα εξής:
Α) Να διατηρηθεί η στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία όσο ο πόλεμος είναι σε εξέλιξη και να αυξηθεί η οικονομική πίεση στη Ρωσία.
Β) Οποιαδήποτε διαρκής ειρήνη πρέπει να διασφαλίζει την κυριαρχία και την ασφάλεια της Ουκρανίας – η Ουκρανία πρέπει να βρίσκεται στο τραπέζι για οποιεσδήποτε ειρηνευτικές συνομιλίες.
Γ) Σε περίπτωση ειρηνευτικής συμφωνίας, οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα επιδιώξουν να αποτρέψουν οποιαδήποτε μελλοντική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Δ) Θα σχηματιστεί μία «συμμαχία των προθύμων» να υπερασπιστεί την Ουκρανία και να εγγυηθεί την ειρήνη στη χώρα.
Παράλληλα, οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεσμεύτηκαν να ενισχύσουν τις αμυντικές τους δαπάνες, επιδιώκοντας να δείξουν στις ΗΠΑ ότι η Ευρώπη μπορεί να προστατεύσει τον εαυτό της, διατηρώντας ωστόσο την ανάγκη για αμερικανική στήριξη.
«Βρισκόμαστε σε ένα σταυροδρόμι της Ιστορίας», δήλωσε ο Βρετανός πρωθυπουργός. «Αυτή δεν είναι η στιγμή για περισσότερες συζητήσεις, αλλά για δράση. Είναι ώρα να ηγηθούμε και να ενωθούμε γύρω από ένα νέο σχέδιο για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη».
Ο Κιρ Στάρμερ επανέλαβε τη δέσμευση του Ηνωμένου Βασιλείου για συνεχή στρατιωτική και οικονομική υποστήριξη στην Ουκρανία, τονίζοντας ότι η νέα συμφωνία αποσκοπεί στην προστασία των κρίσιμων υποδομών της χώρας.
Τόνισε ότι δεν θα προχωρούσε σε αυτό το βήμα αν δεν πίστευε πως θα είχε θετικό αντίκτυπο στις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αναφορικά με τις ειρηνευτικές συνομιλίες, επεσήμανε ότι οποιαδήποτε τελική συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει τη Ρωσία, αλλά δεν μπορεί να υπαγορευθεί από αυτήν.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, υπογράμμισε την ανάγκη «μακροχρόνιας αύξησης των αμυντικών δαπανών» και κάλεσε τα κράτη-μέλη να αποκτήσουν μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία ώστε να επενδύσουν στην άμυνα.
«Η Ευρώπη πρέπει να μετατρέψει την Ουκρανία σε έναν ατσάλινο σκαντζόχοιρο, αδιαπέραστο για οποιονδήποτε εισβολέα», τόνισε.
Ο Πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ πρόσθεσε ότι οι ηγέτες συμφώνησαν πως η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει περισσότερη ευθύνη για την ασφάλειά της, αυξάνοντας τις αμυντικές δαπάνες εντός του ΝΑΤΟ, διατηρώντας ταυτόχρονα στενούς δεσμούς με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ανέφερε ότι αρκετοί Ευρωπαίοι ηγέτες παρουσίασαν ιδιωτικά νέα σχέδια για αύξηση των αμυντικών τους δαπανών, χωρίς όμως να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Σε μια κίνηση επιπλέον στήριξης προς τον Ουκρανό ηγέτη, ο Ζελένσκι επισκέφθηκε την Κυριακή τον βασιλιά Κάρολο στην ιδιωτική του κατοικία στο Σάντριγχαμ, επιβεβαιώνοντας τη διαχρονική δέσμευση της Βρετανίας στο πλευρό της Ουκρανίας.
Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι η Ουκρανία αισθάνεται ότι έχει ισχυρή υποστήριξη και εξέφρασε την ικανοποίησή του για μια «ευρωπαϊκή ενότητα σε εξαιρετικά υψηλό επίπεδο που δεν έχει δει για πολύ καιρό».
«Εργαζόμαστε όλοι μαζί για να βρούμε μια βάση συνεργασίας με την Αμερική για μια αληθινή ειρήνη και ασφάλεια με εγγυήσεις», τόνισε.
Ποιοι έλαβαν μέρος
Στη σύνοδο του Λονδίνου για την Ουκρανία συμμετείχαν ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, ο Πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, καθώς και οι πρωθυπουργοί Σουηδίας και Τσεχίας, Ουλφ Κρίστερσον και Πετρ Φιάλα.
Παρόντες είναι επίσης η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Καναδός πρωθυπουργός Τζάστιν Τριντό, ο Γερμανός καγκελάριος Όλαφ Σολτς και ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν.
Συμμετείχαν ακόμη η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντζεθ, ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ντικ Σουφ και ο πρόεδρος της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ, ενώ μεταξύ των τελευταίων που εισήλθαν στην αίθουσα ήταν ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Φωτογραφία: Reuters