Ο Λευκός Πύργος, η Καμάρα, οι άνθρωποι που κινούνται πίσω από τις κάμερες, αλλά και οι αείμνηστοι Όζι Όμπορν και Μπράιαν Γουίλσον αποτελούν κομμάτια στα δύο μεγάλα έργα που με τίτλο «Ανατροπή Ι και ΙΙ», φιλοτέχνησε ο γνωστός εικαστικός Στέφανος Ρόκος και «ντύνουν» τις αφίσες του φετινού 66ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (30/10-9/11). Φανατικός σινεφίλ ο Στέφανος Ρόκος ερχόταν ως επισκέπτης τα τελευταία 15 χρόνια στο Φεστιβάλ με την κρυφή επιθυμία κάποια στιγμή να είναι αυτός πίσω από το εικαστικό κομμάτι της διοργάνωσης.
«Έλεγα κάποια στιγμή θα συμβεί, πίστευα αλήθεια ότι κάποτε οι δρόμοι μας θα συναντηθούν και να που έγινε φέτος», μας είπε κοιτώντας με καμάρι τα έργα του, τα οποία παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά στο stand της Γκαλερί Ζουμπουλάκη, στην Art Athina, μία από τις παλαιότερες φουάρ της Ευρώπης, που ολοκληρώνεται σήμερα στο Ζάππειο Μέγαρο.
Οι αφίσες του Φεστιβάλ είναι τμήματα αυτών των έργων, τα οποία παράλληλα ενέπνευσαν τα σποτ του 66ου Φεστιβάλ, δύο μικρού μήκους animation ταινίες που δημιούργησαν ο Στέφανος Ρόκος μαζί με τον σκηνοθέτη και δημιουργό animation Φωκίωνα Ξένο, σε μουσική του ελληνικής καταγωγής διάσημου αμερικανού μουσικού Τζιμ Σκλαβούνος, συνεργάτη θρυλικών καλλιτεχνών όπως ο Νικ Κέιβ, οι Grinderman, Sonic Youth, Teenage Jesus and the Jerks (με τη Λίντια Λιντς) και The Cramps μεταξύ άλλων, καθώς και μόνιμο μέλος των Bad Seeds από το 1994.
«Επέλεξα να δημιουργήσω δύο υπερφορτωμένα πλουραλιστικά ζωγραφικά έργα όπως είναι τα credits στο τέλος των ταινιών. Πλήθος από πληροφορίες και ονόματα, μπροστά και πίσω από τις κάμερες, περνούν γρήγορα από τα μάτια μας αναδεικνύοντας το μέγεθος της κάθε παραγωγής. Κάπου εκεί ανάμεσα υπάρχει η έμπνευση που ενώνει τόσα ανόμοια στοιχεία, μια ωραία φωτιά που ξεπηδά από το κεφάλι των συντελεστών και δημιουργεί μια συνθήκη», δήλωσε κατά την παρουσίαση των έργων ο Στέφανος Ρόκος και πρόσθεσε: «δεν μελέτησα προηγούμενες αφίσες, ήθελα να έχω τη δική μου έμπνευση, αν και έχω κάποιες που ξεχωρίζω. Ήθελα να φτιάξω κάτι που να θυμίζει Θεσσαλονίκη, αλλά όχι μόνο. Μου αρέσουν τα έργα που θέλεις να τα βλέπεις πάλι και πάλι, γιατί κάθε φορά ανακαλύπτεις κάτι καινούργιο σε αυτά, να μην εξαντλείται η θέαση στην πρώτη φορά».
Τοπόσημα της Θεσσαλονίκης, όπως ο Λευκός Πύργος, η Καμάρα, η Ροτόντα, βρίσκονται μέσα στα έργα του, αλλά όχι σε πρώτο πλάνο, καθώς ο καλλιτέχνης ήθελε να δώσει «πολλές πληροφορίες και λεπτομέρειες. Ήθελα επίσης να αποτίσω φόρο τιμής στους ανθρώπους πίσω από τις κάμερες, να δώσω πολλές εικόνες για τον κινηματογράφο και τη Θεσσαλονίκη».
Εξηγώντας το εικαστικό αποτέλεσμα ο Στέφανος Ρόκος είπε πως και τα έργα ζωγραφικής είναι σαν μικρές ταινίες. «Επιτρέπεται να πω ότι, κατά μία έννοια, ανήκω στον χώρο του κινηματογράφου; Σκέφτομαι μια ιστορία, τη μετατρέπω στο μυαλό μου σε σενάριο, διαλέγω πρωταγωνιστές, φτιάχνω χαρακτήρες, τους τοποθετώ στο φως, στη σκιά ή κάπου ενδιάμεσα, και δημιουργώ από εσωτερική ανάγκη τις δικές μου δυνατές εικόνες. Στα ζωγραφικά μου έργα τίποτα δεν κινείται, κι όμως υπάρχει κίνηση, δεν υπάρχει soundtrack, ωστόσο διακρίνεται μια μουσικότητα. Και η θέασή τους διαρκεί από ένα δευτερόλεπτο έως ολόκληρες ώρες, αναλόγως τι επιθυμεί ο θεατής. Παρακολουθώ ταινίες σε όλη μου τη ζωή, ο κινηματογράφος είναι για μένα ψυχαγωγία και πηγή έμπνευσης», ανέφερε.
Στην παρουσίαση των έργων στο Ζάππειο βρέθηκαν η Γενική Διευθύντρια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, Ελίζ Ζαλαντό και ο καλλιτεχνικός του διευθυντής, Ορέστης Ανδρεαδάκης.
«Θέλαμε φέτος να κάνουμε ανάθεση σε έναν γνωστό καλλιτέχνη και ο Στέφανος Ρόκος αποτελεί ιδανική περίπτωση γιατί είναι τρομερά κινηματογραφόφιλος. Βλέπουμε για πρώτη φορά τα έργα του σε φυσικό μέγεθος και είναι φανταστικά», δήλωσε ο κ. Ανδρεαδάκης.
Τα έργα συνοδεύονται από δύο μικρού μήκους animation που δημιούργησαν ο Στέφανος Ρόκος και ο Φωκίων Ξένος, σε μουσική του Τζιμ Σκλαβούνος. Τα animation αυτά, στα οποία πρωταγωνιστούν δύο props – ένα τηλέφωνο και ένα αβοκάντο, θα είναι τα σποτ της φετινής διοργάνωσης και θα κυκλοφορήσουν τον Οκτώβριο. Όπως είπε ο Στέφανος Ρόκος «στο ένα η σκηνή που γυρίζεται στέφεται με απόλυτη επιτυχία, στο άλλο είναι η πλήρης καταστροφή. Σε όλα τα στάδια της δημιουργίας κάθε καλλιτεχνικού έργου ενυπάρχουν η επιτυχία και η αποτυχία, σχεδόν ταυτόχρονα, και μάλλον πάντα διαδέχεται εναλλάξ η μία την άλλη. Αυτό το γνωρίζουμε, είναι μέρος της καλλιτεχνικής δημιουργίας και υπηρετεί τον σκοπό της τέχνης. Όταν η ιδέα αποκτήσει υπόσταση, οι δημιουργοί εύχονται όλη αυτή η περιπέτεια που πέρασαν να έχει θετικό πρόσημο. Ωστόσο, η μεγάλη ανατροπή συμβαίνει όταν το τελικό έργο αποπνέει στον αποδέκτη μια αίσθηση αληθινής έμπνευσης και ειρήνης», ενώ συμφώνησε μαζί του ο Φωκίων Ξένος, κρατώντας ως έκπληξη περισσότερες αποκαλύψεις για τα σποτ.
Ο Στέφανος Ρόκος είναι εικαστικός. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1977. Σπούδασε Ζωγραφική στην ΑΣΚΤ της Αθήνας με δάσκαλο τον Τ.Πατρασκίδη. Παράλληλα παρακολούθησε μαθήματα Χαρακτικής στο εργαστήριο του Γ. Μήλιου. Το 2002 απέκτησε μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών στη Χαρακτική από το Wimbledon School of Art του Λονδίνου, όπου φοίτησε με υποτροφία του ιδρύματος Προποντίς. Από το 2005 έως το 2007 ήταν υπότροφος του ΙΚΥ για την εκτέλεση καλλιτεχνικού έργου. To 2019, προσέγγισε εικαστικά το άλμπουμ των Nick Cave & The Bad Seeds No More Shall We Part με την έκδοση καλλιτεχνικού βιβλίου καθώς και τρεις ομώνυμες εκθέσεις στην Αθήνα (Μουσείο Μπενάκη) και στο Βέλγιο (Bernaerts). Έχει πραγματοποιήσει πολλές ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό και έχει συμμετάσχει σε διεθνείς φουάρ. Έργα του ανήκουν σε ιδιωτικές και δημόσιες συλλογές, έχουν χρησιμοποιηθεί στον κινηματογράφο, στο θέατρο, σε εξώφυλλα δίσκων και βιβλίων, σε αφίσες για συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις και ταινίες. Εκπροσωπείται από την Γκαλερί Ζουμπουλάκη.
Ο Φωκίων Ξένος είναι σκηνοθέτης και σχεδιαστής animation με έδρα την Αθήνα. Με βασικά εργαλεία το χιούμορ και το χρώμα, συνδυάζει πρακτικές και ψηφιακές τεχνικές για να δημιουργεί μοναδικές οπτικές αφηγήσεις. Η ταινία Heatwave από το National Film & Television School έχει βραβευτεί σε διεθνή φεστιβάλ όπως το Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Εδιμβούργου, το Cinekid, το Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας και το AnimaSyros. Έχει συμμετάσχει σε περισσότερα από 60 διεθνή φεστιβάλ, μεταξύ των οποίων Annecy, Anima Mundi, Encounters και LIAF, ενώ προτάθηκε και για το Student BAFTA στο Λος Άντζελες. Τα τελευταία χρόνια ζει και εργάζεται στην Αθήνα ως ανεξάρτητος σκηνοθέτης animation –μεταξύ άλλων, συν-σκηνοθέτησε τη σειρά animation Gegone για την ΕΡΤ (2022)– ενώ διδάσκει στο Μεταπτυχιακό Τμήμα Animation του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. Παράλληλα, δραστηριοποιείται ως παραγωγός ταινιών και σειρών animation. Είναι, επίσης, γραμματέας της ASIFA Hellas, του ελληνικού συλλόγου δημιουργών animation. Τον Ιούνιο του 2025 δημιούργησε την αφίσα και το σποτ του 4ου Evia Film Project.