Bραβείο που απονέμεται κάθε χρόνο για να τιμήσει την εξαιρετική συμβολή στη γεφύρωση μεταξύ των ανθρώπων μέσα από την προώθηση των κοινών ευρωπαϊκών αξιών, αποδίδεται φέτος στην Europa Nostra για την υπεράσπιση της συνεκτικής δύναμης της πολιτιστικής κληρονομιάς στο παρόν και το μέλλον της Ευρώπης, σε τελετή που θα πραγματοποιηθεί στις 6 Νοεμβρίου στο μνημείο της Ροτόντας, στη Θεσσαλονίκη.
Το Βραβείο Αυτοκράτειρα Θεοφανώ, ένα μη χρηματικό βραβείο που απονέμεται κάθε χρόνο μετά από διαβούλευση μεταξύ της Συμβουλευτικής Επιτροπής και της Διοικούσας Επιτροπής του Ιδρύματος Θεοφανώ, αποσκοπεί να αναδείξει εκείνα τα άτομα ή εκείνους τους οργανισμούς εντός και εκτός Ευρώπης που εκφράζουν καλύτερα τις ευρωπαϊκές και οικουμενικές αξίες. Για περισσότερα από 60 χρόνια, η Europa Nostra, η Ευρωπαϊκή Φωνή της κοινωνίας των πολιτών αφοσιωμένη στην πολιτιστική κληρονομιά, εργάζεται για να καταδείξει τη δύναμη της κοινής κληρονομιάς και του πολιτισμού μας στην προώθηση και τη διατήρηση των ευρωπαϊκών αξιών και στην προσέγγιση των πολιτών της Ευρώπης. Στη σημερινή δύσκολη εποχή, το έργο της Europa Nostra είναι απαραίτητο περισσότερο από ποτέ.
Το φετινό Βραβείο του Ιδρύματος Θεοφανώ είναι το έκτο βραβείο που απονέμεται. Το 2020 το Βραβείο επικεντρώθηκε στην Εκπαίδευση, απονεμήθηκε στο Πρόγραμμα Erasmus της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και έγινε δεκτό προσωπικά από την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen. Το 2021 η Επιστήμη ήταν στο επίκεντρο: ο Δρ. Uğur Şahin και η Δρ. Özlem Türeci, το ζευγάρι επιστημόνων που ανέπτυξε το πρώτο εμβόλιο κατά του κορονοϊού, ήταν οι παραλήπτες του βραβείου για την αφοσίωσή τους στο Κοινό Καλό. Το 2022, το Βραβείο ανέδειξε τον βασικό ρόλο της Τέχνης ως κοινού εδάφους για την αμοιβαία κατανόηση και απονεμήθηκε στον παγκοσμίου φήμης μαέστρο, κ. Daniel Barenboim και την πρωτοβουλία του να ιδρύσει την Ορχήστρα West-Eastern Divan, ένα εξαιρετικά συμβολικό έργο για την οικοδόμηση γεφυρών μεταξύ των λαών. Το 2023 απονεμήθηκε στα Ηνωμένα Έθνη και στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, António Gutteres, εστιάζοντας στον ανθρωπιστικό ρόλο της πολυμερούς ηγεσίας. Το περσινό βραβείο απονεμήθηκε στα Special Olympics στο όνομα του Προέδρου, Δρ. Timothy Shriver, για τον στόχο τους να αναδείξουν τα δικαιώματα των ατόμων με διανοητική αναπηρία και να οικοδομήσουν μια συμπεριληπτική κοινωνία, έναν κόσμο όπου όλοι τιμώνται, είναι αποδεκτοί και ευπρόσδεκτοι, ανεξάρτητα από τις ικανότητές τους.
Η πόλη της Θεσσαλονίκης, όπου εδρεύει το Ίδρυμα Θεοφανώ, ήταν η δεύτερη σημαντικότερη πόλη της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και, ενώ έχει υποστεί πολλές τραγωδίες στη μακρά ιστορία της, υπήρξε από την αρχαιότητα τόπος συνάντησης ανθρώπων κάθε προέλευσης και πίστης και πηγή έμπνευσης για τη Δυτική Ευρώπη.
Σχετικά με την Europa Nostra
Η Europa Nostra είναι η ευρωπαϊκή φωνή της κοινωνίας των πολιτών που δεσμεύεται να διαφυλάξει και να προωθήσει την πολιτιστική και φυσική κληρονομιά. Είναι μια πανευρωπαϊκή ομοσπονδία Μη Κυβερνητικών Οργανισμών πολιτιστικής κληρονομιάς, που υποστηρίζεται από ευρύ δίκτυο δημόσιων φορέων, ιδιωτικών εταιρειών και ιδιωτών, και καλύπτει περισσότερες από 40 χώρες. Είναι το μεγαλύτερο και πιο αντιπροσωπευτικό δίκτυο πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ευρώπη, διατηρώντας στενές σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Συμβούλιο της Ευρώπης, την UNESCO και άλλους διεθνείς φορείς. Η Europa Nostra, που ιδρύθηκε το 1963, γιόρτασε την 60ή επέτειό της το 2023.
Η Europa Nostra πραγματοποιεί εκστρατείες για τη διάσωση των απειλούμενων μνημείων, τοποθεσιών και τοπίων της Ευρώπης, ιδίως μέσω του Προγράμματος των 7 Περισσότερο Απειλούμενων. Διακηρύσσει και διαδίδει την αριστεία μέσω των Ευρωπαϊκών Βραβείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς / Βραβείων Europa Nostra. Η Europa Nostra συμβάλλει ενεργά στον καθορισμό και την εφαρμογή ευρωπαϊκών στρατηγικών και πολιτικών που σχετίζονται με την πολιτιστική κληρονομιά, μέσω συμμετοχικού διαλόγου με τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα και μέσω του συντονισμού της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για την Πολιτιστική Κληρονομιά.
Η Europa Nostra ηγείται της ευρωπαϊκής κοινοπραξίας που επιλέχθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη λειτουργία του πιλοτικού έργου μέ τίτλο Ευρωπαϊκός Κόμβος Πολιτιστικής Κληρονομιάς (2023-2025). Είναι επίσης εταίρος της πρωτοβουλίας New European Bauhaus που αναπτύχθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Παράλληλα, είναι ηγετικό ευρωπαϊκό μέλος και υποστηρικτής του Δικτύου για την Κλιματική Κληρονομιά.
Περισσότερες πληροφορίες: www.europanostra.org
Φωτογραφίες: www.flickr.com/photos/europanostra/albums
Σχετικά με το Ίδρυμα Θεοφανώ
Σκοπός του Ιδρύματος Θεοφανώ, που ιδρύθηκε το 2019, είναι να προωθήσει εκείνες τις ανθρώπινες αξίες που χαρακτηρίζουν την Ευρώπη και να τιμήσει εξαιρετικά παραδείγματα αυτών των αξιών στην πράξη. Στόχος του είναι επίσης να υπογραμμίσει και να αξιοποιήσει την ισχυρή ιστορική απήχηση του πολιτισμού της Ανατολικής Ευρώπης στη διαμόρφωση και τη ζωή αυτών των αξιών, είτε πρόκειται για τη διακυβέρνηση, την εκπαίδευση, τη θρησκευτική ανοχή, την επιστημονική πρόοδο είτε για την καλλιτεχνική και αθλητική προσπάθεια. www.theophano.eu
The Theophano Foundation
Το Ίδρυμα Θεοφανώ απονέμει το ετήσιο Βραβείο Αυτοκράτειρα Θεοφανώ σε άτομα ή οργανισμούς που έχουν συμβάλει σημαντικά στη γεφύρωση των διαφορών μεταξύ ανθρώπων, εθνών, ιδεολογιών, ενισχύοντας έτσι την κατανόηση των κοινών αξιών της Ευρώπης.
Το Βραβείο Αυτοκράτειρα Θεοφανώ είναι μοναδικό στο είδος του
• Ιστορική Απήχηση: Το βραβείο πήρε το όνομά του από την αυτοκράτειρα του Βυζαντίου Θεοφανώ, συμβολίζοντας τη συγχώνευση του ανατολικού και δυτικού πολιτισμού. Η τελετή απονομής πραγματοποιείται στη Ροτόντα στη Θεσσαλονίκη, ένα μνημείο που αποτυπώνει ρωμαϊκές, βυζαντινές, ορθόδοξες, οθωμανικές και ελληνικές επιρροές.
• Θεματική Πολυμορφία: Κάθε χρόνο, το βραβείο επικεντρώνεται σε έναν διαφορετικό τομέα - όπως η εκπαίδευση, η επιστήμη, οι τέχνες, ο ανθρωπισμός, ο αθλητισμός ή ο πολιτισμός - για να αναδείξει διαφορετικούς διαύλους μέσω των οποίων εκφράζονται οι κοινές ευρωπαϊκές αξίες μας.
• Μη Χρηματική Αναγνώριση: Σε αντίθεση με πολλά βραβεία, το Βραβείο Αυτοκράτειρα Θεοφανώ δεν περιλαμβάνει χρηματική συνιστώσα, δίνοντας έμφαση στην τιμή και την αναγνώριση έναντι της οικονομικής ανταμοιβής.
Το μοναδικό μείγμα ιστορικού πλαισίου, θεματικής πολυμορφίας και συμβολικής αναγνώρισης του Ιδρύματος Θεοφανώ το κάνει να ξεχωρίζει στο τοπίο των ευρωπαϊκών ιδρυμάτων. Τιμώντας τις ποικίλες συνεισφορές που προάγουν την ενότητα και την κατανόηση, διαδραματίζει ξεχωριστό ρόλο στην προώθηση των αξιών που στηρίζουν την ευρωπαϊκή συνοχή, απαραίτητη στους σημερινούς καιρούς της παγκόσμιας ασυμφωνίας και αβεβαιότητας.