Ιδιαίτερα αυξημένες είναι το τελευταίο διάστημα οι αιτήσεις από επιχειρήσεις, ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες για ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών. Οι οφειλέτες, παρά τις αρχικές τους επιφυλάξεις, διαπιστώνουν ότι πρόκειται ουσιαστικά για τη μοναδική λύση που τους προσφέρεται αυτή τη στιγμή ώστε να ρυθμίσουν συνολικά τα χρέη τους προς δημόσιο (Εφορία και ασφαλιστικά ταμεία), τράπεζες και ιδιώτες.
Για την επιτυχή διευθέτηση της εν λόγω διαδικασίας καθοριστικό ρόλο παίζει η επιλογή του σωστού επαγγελματία (νομικού συμβούλου και οικονομολόγου), που θα αναλάβει να ρυθμίσει όλα τα ζητήματα και να πετύχει την καλύτερη δυνατή συμφωνία για τον πελάτη του. Η εταιρεία Rhetor Law Firm, με έδρα τη Θεσσαλονίκη (Μητροπόλεως 10) και γραφεία στην Αθήνα (Ακαδημίας 33, Κολωνάκι), διαθέτει τα τρία στοιχεία που είναι απαραίτητα για τον χειρισμό σύνθετων και λεπτών υποθέσεων: ενημέρωση, γνώση και συνέπεια.
Οι άνθρωποι της Rhetor Law Firm ασχολούνται από την πρώτη στιγμή με το θέμα του εξωδικαστικού μηχανισμού και γνωρίζουν πλήρως το αντικείμενο, έχοντας αποκτήσει σημαντική εμπειρία από τον χειρισμό πολλών σχετικών υποθέσεων. Η εταιρεία διαθέτει εξειδικευμένη ομάδα στελεχών και ο καθένας αναλαμβάνει ξεχωριστή εργασία, όπως για παράδειγμα τη σύνταξη της έκθεσης βιωσιμότητας βάσει των αποκλειστικών προτύπων που θέτει ο εξωδικαστικός, και τη ρύθμιση των θεμάτων που έχουν να κάνουν με τις οφειλές προς το δημόσιο και τις τράπεζες, την οποία αναλαμβάνουν διαφορετικοί δικηγόροι ανάλογα με το είδος του χρέους.
Η Πάττυ Κουτμερίδου, δικηγόρος στη Rhetor Law Firm, που ειδικεύεται στον εξωδικαστικό μηχανισμό, διαπιστώνει σειρά θετικών στοιχείων στη συγκεκριμένη ρύθμιση. «Το γεγονός ότι στην όλη διαδικασία είναι θεματοφύλακας το δημόσιο, λειτουργεί προς το συμφέρον του οφειλέτη, καθώς όλες οι κοινοποιήσεις προς τους πιστωτές γίνονται μέσω της πλατφόρμας. Επίσης, αυτή τη στιγμή ο επιχειρηματίας ή ελεύθερος επαγγελματίας δεν έχει άλλη επιλογή για τη ρύθμιση των χρεών του, εκτός αν έχεις τη δυνατότητα να τα πληρώσει σε 12 ή σε εξαιρετικές περιπτώσεις σε 24 δόσεις», αναφέρει.
Η ίδια χαρακτηρίζει ιδιαίτερα σημαντικό το ότι η υπαγωγή στον εξωδικαστικό δεν δίνει σινιάλο στην αγορά ότι η επιχείρηση βρίσκεται σε προπτωχευτική διαδικασία, και αυτό γιατί σε αυτόν εντάσσονται επιχειρήσεις που είναι βιώσιμες, αφού ένα από τα κριτήρια είναι να έχουν θετική χρήση την τελευταία τριετία από την υποβολή της αίτησης.
Στα θετικά στοιχεία του εξωδικαστικού είναι ακόμη, σύμφωνα με την κ. Κουτμερίδου, το ότι αναστέλλονται τα διοικητικά και ποινικά μέτρα όσο τρέχει η διαδικασία. «Όταν ο οφειλέτης διαπραγματεύεται δεν το κάνει με τη θηλιά στο λαιμό και δεν πιέζεται σε τέτοιο βαθμό που να μη μπορείς να διεκδικήσει το συμφέρον του», λέει.
Σύμφωνα με την ίδια, πλέον όλο και περισσότεροι επιχειρηματίες, ελ.επαγγελματίες και αγρότες, ενώ αρχικά ήταν επιφυλακτικοί, διαπιστώνουν ότι η επιλογή για τη ρύθμιση των οφειλών τους είναι μία. «Βλέπουν ότι οι ΔΟΥ κατάσχουν λογαριασμούς χωρίς ενημέρωση, ότι το δημόσιο αρχίζει και διεκδικεί τις οφειλές του, οι οποίες μάλιστα κληρονομούνται, και διαπιστώνουν ότι δεν έχουν άλλες επιλογές. Ο εξωδικαστικός μηχανισμός δεν είναι πανάκεια, αλλά πολλοί έχουν βρει λύση μέσα από αυτόν και έχουν νοικοκυρεύσει τα χρέη τους», σημειώνει.
Η κ. Κουτμερίδου σημειώνει ότι τα θετικά στοιχεία του εξωδικαστικού μηχανισμού αναμένεται να πολλαπλασιαστούν μετά και από τις βελτιώσεις που επήλθαν στη λειτουργία του με το άρθρο 45 του ν. 4587/2018 καθώς δόθηκαν λύσεις σε καίρια ζητήματα και διευρύνθηκε κατά πολύ το πλαίσιο του.
Συγκεκριμένα, με το άρθρο 45 του ν. 4587/2018, αλλάζουν τα εξής:
α) δίδεται παράταση του χρονικού διαστήματος ισχύος του εξωδικαστικού μηχανισμού από 31.12.2018 για ένα ακόμη έτος (μέχρι 31.12.2019), προκειμένου να επιτρέψει την
πρόσβαση σε περισσότερες επιχειρήσεις.
β) επεκτείνεται η δυνατότητα ένταξης περισσότερων οφειλετών για να ρυθμίσουν διμερώς τις οφειλές τους προς το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης. Έτσι, επεκτείνεται το πεδίο εφαρμογής του Νόμου και καταλαμβάνει τόσο τους οφειλέτες που έχουν οφειλές προς το δημόσιο τομέα, οι οποίες αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το δεκαπέντε τοις εκατό (15%) επί του συνόλου των οφειλών τους, όσο και οφειλέτες οι οποίοι υπέβαλαν αίτημα για την συνολική εξωδικαστική διευθέτηση των οφειλών τους, αλλά η διαδικασία διαπραγμάτευσης απέβη άκαρπη, λόγω μη επίτευξης απαρτίας των πιστωτών και συγκεκριμένα λόγω άρνησης συμμετοχής σε αυτόν από πιστωτές του ιδιωτικού τομέα.
γ) αυξάνεται το όριο των οφειλών για τις οποίες μπορεί να τηρηθεί απλοποιημένη (δηλ. αυτοματοποιημένη) διαδικασία ρύθμισης, με τυποποιημένη πρόταση ρύθμισης και τυποποιημένη αξιολόγηση βιωσιμότητας.
Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται η παροχή ρυθμίσεων μέσω του εξωδικαστικού συμβιβασμού προς περισσότερους αιτούντες οφειλέτες και με ταχύτερους ρυθμούς, δηλαδή μια fast-track διαδικασία.
δ) παροχή δυνατότητας στον πιστωτή να εξαιρέσει τις μη επιχειρηματικές οφειλές (π.χ. ύπαρξη στεγαστικού δανείου του επιχειρηματία) που πολλές φορές οδηγούσε τις τράπεζες σε μη συμμετοχή στη διαδικασία, η οποία απέβαινε άκαρπη. Πλέον δίδεται η δυνατότητα στον πιστωτή να εξαιρέσει αυτή τη μη επιχειρηματική οφειλή, εφόσον κρίνει ότι η ρύθμισή της δεν είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση της βιωσιμότητας του οφειλέτη και να συνεχίσει τη διαδικασία με τις υπόλοιπες επιχειρηματικές οφειλές.
ε) απαγόρευση επιβολής μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης (π.χ. κατασχέσεις και πλειστηριασμοί) από πιστωτές μεσούσης της διαδικασίας του εξωδικαστικού μηχανισμού και ενώ είναι ακόμα σε εκκρεμότητα, εξαιτίας της λήψης αλλεπάλληλων παρατάσεων επί των προθεσμιών του νόμου.
στ) ορίζεται ρητά ότι η ποινική δίωξη για το αδίκημα της μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο ή για τα αδικήματα της μη καταβολής ασφαλιστικών εισφορών, αναστέλλεται υποχρεωτικά όταν έχει ξεκινήσει η διαδικασία διαπραγμάτευσης. Η ρύθμιση αποσκοπεί στη διασφάλιση ομαλού κλίματος διαπραγμάτευσης, το οποίο θα διακυβευόταν, αν παράλληλα με τη διαδικασία διαπραγμάτευσης εξελισσόταν ποινική διαδικασία σε βάρος του οφειλέτη, αναφορικά με τις προς ρύθμιση οφειλές.
ζ) απαλλαγή του οφειλέτη από τυχόν ανατροπές της σύμβασης αναδιάρθρωσης από ιδιώτες πιστωτές και συνακόλουθα τον κίνδυνο αναβίωσης των οφειλών του προς το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης όταν έχει ικανοποιήσει πλήρως τους πιστωτές αυτούς.
η) σε μεγάλες επιχειρήσεις, ο χαρακτηρισμός ως μικρών πιστωτών ακόμη και αυτών με σημαντικές οφειλές (π.χ. ύψους 1,5 εκατ. ευρώ) που είχε ως αποτέλεσμα να μένουν εκτός ρύθμισης και να επηρεάζουν τη βιωσιμότητα της επιχείρησης. Πλέον μειώνονται τα όρια αυτά, προς όφελος του αιτούντος οφειλέτη, καθώς θα μπορεί να βάλει στη ρύθμιση και απαιτήσεις άνω των 500 χιλιάδων ευρώ, προστατεύοντας παράλληλα τις τυχόν απαιτήσεις εργαζομένων μια μικρό-προμηθευτών από αναδιάρθρωση.
Παράλληλα, υπάρχει πρόβλεψη, ώστε κατά το δυνατόν τα ανωτέρω να εφαρμόζονται και σε εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος τους νόμου αιτήσεις ενώ αναμένεται ρύθμιση και για την ένταξη των οφειλών που δημιουργήθηκαν εντός του 2018 στις ρυθμίσεις του εξωδικαστικού μηχανισμού.