Τους χειμώνες κάνουν διάφορες δουλειές. Τα καλοκαίρια ρίχνονται στην επικίνδυνη και άκρως απαιτητική μάχη της κατάσβεσης, πάντοτε στη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, η οποία ατύπως ολοένα και επεκτείνεται και τυπικά ξεκίνησε την 1η Μαΐου. Κάθε χρόνο η δουλειά τους γίνεται όλο και πιο δύσκολη λόγω της κλιματικής αλλαγής. Φέτος, τους περιμένει «μία πολύ δύσκολη αντιπυρική περίοδος», όπως παραδέχθηκε ο ίδιος ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Βασίλης Κικίλιας. Αυτό αποδεικνύουν και τα στοιχεία καθώς, ήδη, στους πρώτους πέντε μήνες του 2024 εκδηλώθηκαν 3.543 αγροτοδασικές πυρκαγιές -αριθμός κατά 22% αυξημένος σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
Η ζωή του πυροσβέστη γίνεται ολοένα και πιο απαιτητική. Κι όμως, οι εποχικοί πυροσβέστες που απασχολούνται στα ελληνικά νησιά και επεμβαίνουν όποτε χρειαστεί προκειμένου να σώσουν πόλεις, χωριά, δάση και πανίδα, πρέπει να επιχειρούν στο πεδίο ενώ είναι ήδη... κουρασμένοι, με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Κι αυτό διότι για να επιβιώσουν και να πληρώσουν τα πανάκριβα ενοίκια για τις κατοικίες των νησιών της Ελλάδας, η οποία σύμφωνα με τη Eurostat είναι έτσι κι αλλιώς πρωταθλήτρια στο κόστος στέγασης, χρειάζεται να κάνουν και δεύτερη δουλειά. Μάλιστα, σε αρκετές περιπτώσεις τα χρήματα που λαμβάνουν οι εποχικοί εργαζόμενοι στην πυροσβεστική υπηρεσία είναι λιγότερα από το ύψος του μηνιαίου μισθώματος για κατοικίες 20 και 30 τετραγωνικών μέτρων σε νησιά όπως η Μήλος. Πλέον, το ασύμφορο κόστος ζωής αποτελεί τον σημαντικότερο τροχοπέδη για τους συμβασιούχους πυροσβέστες, ενώ δημιουργείται κίνδυνος για το Πυροσβεστικό Σώμα καθώς είναι ορατό το ενδεχόμενο των κενών σε νησιά, αφού φαίνεται πια δύσκολο να καλυφθούν όσες εποχικές θέσεις προκηρύσσονται.
«Για 870 ευρώ δεν πηγαίνουν πλέον οι εποχικοί στα νησιά. Τα χρήματα είναι έτσι κι αλλιώς πολύ λίγα για αυτό το επάγγελμα. Η ζωή είναι πολύ ακριβή και το μεγάλο πρόβλημα, ιδίως στα νησιά, είναι οι τιμές των ενοικίων», δηλώνει στη Voria.gr ο πρόεδρος του Πανελληνίου Σωματείου Συμβασιούχων Πυροσβεστών (ΠAΣΣYΠ), Θανάσης Ψαρόπουλος. «Οι εποχικοί πυροσβέστες είμαστε η τελευταία τρύπα του ζουρνά. Εδώ και έξι χρόνια έχουμε όμοια καθήκοντα με το μόνιμο προσωπικό που μας αντιμετωπίζει ως συναδέλφους. Η ηγεσία του αρμόδιου υπουργείου, όμως, δεν κάνει το ίδιο. Πρέπει λοιπόν να καταλάβουν ότι δεν είμαστε η πλέμπα του Πυροσβεστικού Σώματος», τονίζει ακόμη και συμπληρώνει πως η πολιτική ηγεσία οφείλει να βρει λύση στο πρόβλημα πρόβλημα στέγασης των συναδέλφων του που υπηρετούν στη νησιωτική χώρα.
Η βάση της Κωνσταντίνας είναι στην Αθήνα. Υπηρετεί όμως για έκτη συνεχόμενη χρονιά στις Κυκλάδες και φέτος είναι στη Μήλο, όπου δεν εργάζεται μόνο ως πυροσβέστης...
«Η Μήλος είναι ένα νησί που έχει μεγάλη επισκεψιμότητα στη θερινή σεζόν. Φέτος, πιο πολύ από κάθε άλλη φορά, αντιμετώπισα μεγάλο πρόβλημα για να βρω και να νοικιάσω ένα σπίτι, καθώς ο δήμος που υποχρεούται να φροντίσει για τη διαμονή μας απαλλάσσεται από αυτήν την υποχρέωση όταν το νησί έχει απόλυτη πληρότητα», μεταφέρει η ίδια στη Voria.gr, παραδεχόμενη πως «παρότι στο συγκεκριμένο νησί τα ωράρια των βαρδιών μας μεταβάλλονται, ανάλογα με τις συνθήκες, έχω αναγκαστεί να βρω τρόπο για να κάνω και δεύτερη δουλειά, ώστε να τα βγάλω πέρα εδώ».
Ώσπου να βρει το σπίτι που τελικά νοίκιασε και στο οποίο πληρώνει περισσότερο από το 70% του μισθού που προβλέπει η σύμβασή της, τα μάτια της Κωνσταντίνας είχαν ήδη δει πολλά. «Μου ζήτησαν ενοίκιο υψηλότερο από 1.000 ευρώ τον μήνα για ένα σπίτι 20τμ. χωρίς κουζίνα και χωρίς κλιματιστικό. Άκουσα μέχρι και για ενοίκια που φτάνουν στα 1.500 ευρώ», λέει και τονίζει πως «θα έπρεπε η Πολιτεία να έχει φροντίσει να δεσμεύσει δωμάτια για τους συμβασιούχους εργαζόμενους στα Σώματα Ασφαλείας, ιδίως όταν οι τιμές των ενοικίων έχουν ξεφύγει τόσο».
Επιπλέον, το ράλι στις τιμές τροφίμων, ενέργειας και καυσίμων, καθιστά την Ελλάδα μια χώρα που σταθερά ηγείται στους δείκτες της ακρίβειας των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα πάντοτε με τη Eurostat. Τα καύσιμα, τα τρόφιμα και τα είδη πρώτης ανάγκης στα νησιά είναι ακριβότερα από την ενδοχώρα, με αποτέλεσμα να βαραίνουν ακόμη περισσότερο τον προϋπολογισμό των συμβασιούχων στα Σώματα Ασφαλείας. «Εάν έρθεις να υπηρετήσεις σε νησί μπαίνεις μέσα οικονομικά κάθε χρόνο. Εάν κάνεις δεύτερη δουλειά, όπως εγώ, τότε απλώς δεν θα μπεις μέσα και θα εξαντληθείς σωματικά στη διάρκεια του εξαμήνου που θα υπηρετείς στην Πυροσβεστική», υπογραμμίζει η Κωνσταντίνα, η οποία επισημαίνει πως οι περισσότεροι εποχικοί πυροσβέστες της Μήλου παραιτούνται, πράγμα που έκανε πέρσι ένας συνάδερφός της ο οποίος έφτασε στο νησί από τη Φλώρινα. «Είμαστε δύο εποχικοί πυροσβέστες στο νησί και περιμένουμε ακόμη δύο, όμως δεν ξέρουμε πόσοι από εμάς θα αντέξουν σε όλη τη θερινή σεζόν», αναφέρει σχετικά η ίδια.
Ο Νικήτας Βουλγαρίδης-Πάπας είναι 32 ετών. Η βάση του είναι στη Θεσσαλονίκη, αλλά υπηρετεί για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά στο Αερομεταφερόμενο Πεζοπόρο τμήμα της Σάμου. Όπως λέει στη Voria.gr, «οι γνωριμίες που έκανα στο νησί με βοηθούσαν για να βρω σπίτι με ενοίκιο στα 400 ευρώ τον μήνα. Πλέον, όμως, με τα Airbnb και όλα όσα έχουν συμπαρασύρει προς τα επάνω τα ενοίκια, οι γνωστοί μου ζήτησαν πολύ περισσότερα από 500 ευρώ. Και πάλι καλά, γιατί σε άλλα νησιά ζητούν ακόμη και τα διπλάσια. Είναι εύκολο να καταλάβει κάποιος ότι για να καταφέρω να συνδράμω στις πυροσβεστικές επιχειρήσεις ως εργαζόμενος θα πρέπει να έχω υποστήριξη και από μία δεύτερη δουλειά».
Την ίδια πραγματικότητα, λοιπόν, με την Κωνσταντίνα, βιώνει και ο Νικήτας. «Φυσιολογικά, οι αξιωματικοί μου έχουν απαιτήσεις από εμένα και πρέπει να ανταπεξέρχομαι ακέραια σε αυτές. Απαιτήσεις, όμως, έχει και ο εργοδότης μου στη δεύτερη δουλειά που κάνω. Επιβιώνω δύσκολα και αυτό το θεωρώ εργασιακή ομηρία», εξομολογείται, ενώ μοιράζεται ακόμη ότι «δεν μπορώ εύκολα να βγω για έναν καφέ στο νησί διότι είτε δεν έχω χρόνο είτε δεν ανταπεξέρχομαι εύκολα στις οικονομικές υποχρεώσεις μου».
Η δύσκολη και άκρως επικίνδυνη δουλειά των εποχικών αλλά και των μόνιμων πυροσβεστών δεν περιορίζεται μόνο στην κατάσβεση των δασικών πυρκαγιών. Οι πυροσβέστες καλούνται καθημερινά να συνδράμουν σε τροχαία ατυχήματα, όλων των ειδών τούς απεγκλωβισμούς, στις αστικές πυρκαγιές αλλά και στις διασώσεις.
Ωστόσο, στην αντιπυρική περίοδο, τη μερίδα του λέοντος των πυροσβεστικών επιχειρήσεων στα νησιά, έχουν οι δασικές πυρκαγιές. Οι απαιτητικές επιχειρήσεις χρειάζονται ξεκούραστο κορμί και πνευματική διαύγεια, στοιχεία τα οποία κλονίζονται από τη σωματική κόπωση που αποκομίζουν αρκετοί πυροσβέστες που αναγκάζονται να κάνουν και δεύτερη δουλειά, η οποία μάλιστα πολλές φορές τους φέρνει και σημαντικούς προβληματισμούς για την επιβίωσή τους.
Το Αερομεταφερόμενο Τμήμα της Σάμου καλύπτει το Νότιο Αιγαίο, από τη Λήμνο μέχρι και την Κρήτη. Έτσι, ο Νικήτας χρειάστηκε πέρσι να συνδράμει τους συναδέλφους του στις ανεξέλεγκτες πυρκαγιές της Ρόδου που κατέκαιγαν για δέκα ημέρες το νησί, καταστρέφοντας πάνω από 180.000 στρέμματα δασικής έκτασης.
«Αυτό δημιούργησε κίνδυνο στην άλλη δουλειά μου, γιατί έλειπα από εκεί για ημέρες και ο εργοδότης μου φυσιολογικά δυσανασχέτησε για την απουσία μου με αποτέλεσμα να κινδυνεύσω με απόλυση», υπογραμμίζει, θέλοντας έτσι να μοιραστεί την έξτρα αγωνία που δημιουργούν στους εποχικούς πυροσβέστες στα νησιά οι συνθήκες επιβίωσης.
Και στο φινάλε, όπως τονίζει, «είναι δύσκολο και άδικο οι εποχικοί πυροσβέστες να διακινδυνεύουμε τη ζωή μας για 870 ευρώ...».