Η μυρωδιά ενός αφράτου, τραγανού, φρεσκοψημένου ψωμιού είναι διαχρονική και ελκυστική, τα αρτοσκευάσματα, πάντα έβρισκαν και βρίσκουν με μεγάλη ευκολία, τη θέση τους σε κάθε ελληνικό τραπέζι. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια τα… σύμβολα της γειτονιάς, οι παραδοσιακοί φούρνοι ζουν υπό την μέγγενη των οικονομικών βαρών, των υψηλών τιμών των πρώτων υλών, καθώς και της κοστοβόρας ενέργειας, με αποτέλεσμα κάποια εξ αυτών να οδηγούνται σε λουκέτο.
Την ίδια ώρα η τάση για ανάπτυξη περισσότερων του ενός καταστήματος, μοιάζει να αποτελεί παρελθόν, ενώ και η μετακίνηση από μια περιοχή σε μια άλλη προκειμένου ο επιχειρηματίας να πετύχει οικονομικότερο ενοίκιο, έχει μπει για τα καλά στο κάδρο των επιλογών των ανθρώπων του κλάδου.
Όπως λέει χαρακτηριστικά μιλώντας στη Voria.gr, η νέα πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αρτοποιών Ελλάδας και πρώτη γυναίκα πρόεδρος της ΟΑΕ - μετά την αποχώρηση τού μέχρι πρότινος επικεφαλής, Μιχάλη Μούσιου - και πρόεδρος του Σωματείου Αρτοποιών Θεσσαλονίκης «Προφήτης Ηλίας», Έλσα Κουκουμέρια, την τελευταία πενταετία στον νομό Θεσσαλονίκης έκλεισαν 80 αρτοποιεία, επί συνόλου 800, που έβαλαν λουκέτο, πανελλαδικά.
Αν και η πλειονότητα των λουκέτων αφορά επιχειρήσεις στην Αττική, ο αριθμός στη Θεσσαλονίκη καταδεικνύει το μέγεθος των οικονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις του κλάδου στην πόλη, οι οποίες σήμερα, αριθμούν περί τις 620. Θα πρέπει να σημειωθεί πως από τις 80 επιχειρήσεις που κατέβασαν ρολά στη Θεσσαλονίκη, οι 20 επέλεξαν αυτή τη…λύση καθώς δεν υπήρχε διάδοχη κατάσταση κι αυτό αποτελεί αγκάθι για το σύνολο των βιοτεχνικών επιχειρήσεων.
Ωστόσο οι υπόλοιπες οδηγήθηκαν εκτός του επιχειρηματικού στίβου λόγω των οικονομικών βαρών που κάποια στιγμή τις έπνιξαν.
Ανοίγουν όσες ….κλείνουν
Το πιο ανησυχητικό για τον κλάδο, είναι πως ο αριθμός των επιχειρήσεων που ανοίγουν είναι αντίστοιχος με αυτών που κλείνουν. Όπως προκύπτει από στοιχεία του μητρώου του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης, το 2024 έκλεισαν 20 αρτοποιεία ενώ αντίστοιχος ήταν ο αριθμός όσων προχώρησαν σε έναρξη δραστηριότητας. Όσο για το διάστημα μέχρι τα μέσα Οκτωβρίου του τρέχοντος έτους 17 επιχειρήσεις του κλάδου άνοιξαν, ενώ 18 κατέβασαν ρολά.
«Τα αρτοποιεία αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα με αυτά που ταλαιπωρούν τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, μεταξύ άλλων οικονομικά προβλήματα, δυσκολία πρόσβασης στον τραπεζικό δανεισμό, ενεργειακό κόστος, δυσκολίες στην εύρεση προσωπικού, οικονομική επιβάρυνση λόγω της ψηφιακής μετάβασης» λέει χαρακτηριστικά η κ. Κουκουμέρια που κάνει ιδιαίτερη μνεία στο αγκάθι που ταλαιπωρεί τον κλάδο και αφορά στην απελευθέρωση το 2012 του περίφημου bake off (εγκαταστάσεις ολοκλήρωσης ψησίματος κατεψυγμένης ζύμης κυρίως στα σούπερ μάρκετ).
Μάλιστα όπως τονίζει η ίδια, παρόλο που προβλέπεται οι επιχειρήσεις που διαθέτουν τα εν λόγω προϊόντα να το αναφέρουν σε ταμπέλα μεγέθους «50Χ70» στις περισσότερες περιπτώσεις δεν το κάνουν, ενώ εκείνες που το κάνουν τις τοποθετούν σε σημεία λιγότερο εμφανή για τον καταναλωτή. Σύμφωνα με την κ.Κουκουμέρια το διάστημα 2020 -2025 οπότε και έκλεισαν 800 αρτοποιεία πανελλαδικά, προστέθηκαν… 500 σημεία bake off.
«Ο καταναλωτές ξέρουν να επιλέγουν, ξέρουν να ξεχωρίζουν το ποιοτικό προϊόν, βλέπουν και συγκρίνουν τις τιμές, σε κάποιες περιπτώσεις το ψωμί των σούπερ μάρκετ είναι ακριβότερο σε σχέση με αυτό των αρτοποιείων. Το καταναλωτικό κοινό που μας επιλέγει σταθερά και έχουμε αναπτύξει σχέση εμπιστοσύνης είναι άνω των 35 ετών, άνθρωποι που έχουν οικογένειες, άνθρωποι μεγαλύτερων ηλικιών. Οι ηλικίες που πρέπει να διεισδύσουμε είναι αυτές κάτω των 35» σημειώνει η πρόεδρος της ΟΑΕ, υπογραμμίζοντας πως μεταξύ των προτεραιοτήτων της ως νέα πρόεδρος είναι να μπει μια τάξη στα bake off σημεία, κάτι για το οποίο αν και γίνεται μια προσπάθεια για περισσότερο από μια δεκαετία, ωστόσο, δεν φαίνεται να υπάρχουν ευήκοα ώτα από την πλευρά του υπουργείο Ανάπτυξης.
Θα πρέπει να σημειωθεί πως στα 11.000 αρτοποιεία που λειτουργούν στη χώρα άμεσα και έμμεσα απασχολούνται 300.000 άτομα, από τους προμηθευτές πρώτων υλών και υλικών, τους εργαζόμενους στα αρτοποιεία μέχρι τους πωλητές.