Ένα ιδιότυπο brain gain εγχώριας όμως προέλευσης φαίνεται πως βιώνουν το τελευταίο εξάμηνο οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις πληροφορικής της Θεσσαλονίκης, έχοντας αρχίσει να κερδίζουν στελέχη υψηλής εξειδίκευσης από πολυεθνικές και μεγάλες εταιρείες του κλάδου και όχι μόνο, οι οποίες έκαναν απόβαση στην πόλη την τελευταία πενταετία. Μετά το brain drain που βίωσαν, όταν η μία μετά την άλλη οι μεγάλες επιχειρήσεις έφταναν στη Θεσσαλονίκη αναζητώντας εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό, λαμβάνουν εδώ και λίγο καιρό όλο και περισσότερα βιογραφικά στελεχών-προγραμματιστών που, αφού είχαν την εμπειρία ενός μεγάλου οργανισμού, επιλέγουν να στραφούν σε ένα περιβάλλον λιγότερο… corporate και περισσότερο ευέλικτο.
Ο λόγος, όπως σημειώνει στη Voria.gr o πρόεδρος του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Τεχνολογίας και Πληροφορικής Ελλάδος (ΣΕΤΠΕ-πρώην ΣΕΠΒΕ), Θεόφιλος Μυλωνάς, είναι, σύμφωνα με τα όσα λένε στις συνεντεύξεις τους οι υποψήφιοι, πως «θεωρούν ότι δεν εξελίχθηκαν, όχι σε επίπεδο θέσης, αλλά γνωστικά, ότι αισθάνονται πως λειτουργούν σε ένα… κουτί και πως η εργασία τους χαρακτηρίζεται από επαναληψιμότητα».
«Όπως στα χρόνια της κρίσης πολλά από τα λαμπρά μυαλά μας έφυγαν στο εξωτερικό και όταν η κατάσταση άρχισε να εξομαλύνεται, κάποια άρχισαν να επιστρέφουν, την ίδια τάση διαπιστώνουμε εδώ και λίγο καιρό στη Θεσσαλονίκη, μόνο που η επιστροφή αυτή γίνεται από το εσωτερικό στο... εσωτερικό» εξηγεί και προσθέτει: «Βλέπουμε να διαμορφώνεται μια τάση, βάσει του feedback που έχουμε από τα μέλη του Συνδέσμου, χωρίς αυτό βέβαια να σημαίνει πως μπορεί να καλύψει το έλλειμμα προσωπικού που υπάρχει στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις πληροφορικής της πόλης».
Η διεθνής απόβαση και οι κλυδωνισμοί
Όταν πριν από μερικά χρόνια οι ανακοινώσεις για απόβαση μεγάλων εταιρειών που ήρθαν για να επενδύσουν και να αξιοποιήσουν τα τεχνολογικά ταλέντα της Θεσσαλονίκης διαδέχονταν η μία την άλλη, η πρώτη αντίδραση ήταν αυτή της γενικότερης ευφορίας στο οικοσύστημα καινοτομίας της πόλης. Αυτή την ευφορία όμως, όπως λέει ο πρόεδρος του ΣΕΤΠΕ, τη διαδέχθηκε ένας προβληματισμός και μια δυσάρεστη εξέλιξη για αρκετές μικρομεσαίες επιχειρήσεις του κλάδου της πληροφορικής. Senior και mid στελέχη άρχισαν να φεύγουν αναζητώντας καλύτερες τύχες στις μεγαλύτερες εταιρείες, προκαλώντας κλυδωνισμούς στις μικρότερες, στα όρια ακόμα και της επιβίωσης για κάποιες από αυτές.
«Όταν μια επιχείρηση είχε δέκα εργαζομένους, μεταξύ των οποίων ο ένας ήταν senior στέλεχος, οι τρεις mid και οι έξι junior και ο senior έφευγε, παίρνοντας μαζί και δύο από τα μεσαία στελέχη, υπήρχε πρόβλημα» εξηγεί ο κ. Μυλωνάς, σημειώνοντας πως άρχισε να δημιουργείται ένας διαφορετικού τύπου ανταγωνισμός. Πέρα δε από το πρόβλημα που προκαλούνταν εξαιτίας αυτού του ελλείματος στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, η εν λόγω εξέλιξη έδειχνε να επηρεάζει σε ένα βαθμό και τις ανάγκες του δημοσίου για ψηφιακό μετασχηματισμό, αφού ήταν κυρίως αυτές οι εταιρείες που αναλάμβαναν τέτοιου είδους έργα. «Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις που έβλεπαν τα στελέχη να φεύγουν προσπαθούσαν να απορροφήσουν αποφοίτους από τα πανεπιστήμια και λειτουργούσαν ως φυτώρια, εκπαιδεύοντάς τους, για να τους χάσουν στη συνέχεια» σημειώνει.
«Θέλουμε τους μεγάλους, αλλά να ζήσουν και οι μικροί»
Ο πρόεδρος του ΣΕΤΠΕ πάντως σπεύδει να ξεκαθαρίσει πως οι επενδύσεις των διεθνών κολοσσών πολύ καλώς έγιναν στη Θεσσαλονίκη, καθώς τοποθέτησαν την πόλη στον παγκόσμιο χάρτη της τεχνολογίας, εξηγεί όμως πως οι ισορροπίες χάλασαν και πρέπει με κάποιο τρόπο να αποκατασταθούν. «Θέλουμε τους μεγάλους, αλλά πρέπει να επιβιώσουν και οι μικροί, οι οποίοι συμβάλλουν σημαντικά στην ελληνική οικονομία» αναφέρει, τονίζοντας πως ο κλάδος επιθυμεί τα νέα παιδιά να δημιουργήσουν startups και να μην απογοητεύονται, θέλει οι απόφοιτοι του πανεπιστημίου να μπουν στο επιχειρείν και να μη θεωρούν μονόδρομο μια θέση στο δημόσιο, γιατί οι συνθήκες δεν ευνοούν τίποτα άλλο.
Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΣΕΤΠΕ, είναι και παραμένει το έλλειμμα προσωπικού που πρέπει να λυθεί άμεσα. «Μέσα στην κρίση οι επιχειρήσεις μας ενίσχυσαν την εξωστρέφειά τους και άρχισαν να πουλάνε στο εξωτερικό. Αυτή την εξωστρέφεια πρέπει να μπορούν να συνεχίσουν να την υποστηρίζουν» λέει. Ο Σύνδεσμος την τελευταία τριετία έχει θέσει μετ’ επιτάσεως το θέμα της Tech Visa, που θα επιτρέπει την έλευση και εργασία στην Ελλάδα εργαζομένων υψηλής εξειδίκευσης από χώρες που δεν ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση. «Το έλλειμμα παραμένει και όλοι μαζί πρέπει να το λύσουμε, συνεργαζόμενοι, προτείνοντας λύσεις προς όφελος όλων των πλευρών» λέει ο κ. Μυλωνάς.