Ένα από τα μεγαλύτερα στοιχήματά του παίζει από Σεπτέμβριο ο Δήμος Θεσσαλονίκης σε επίπεδο καθημερινότητας στην πόλη. Η εφαρμογή του νέου συστήματος της ελεγχόμενης στάθμευσης θα φέρει σημαντικές αλλαγές. Το ζητούμενο είναι να βελτιωθεί η κατάσταση στη στάθμευση, κάτι που φαντάζει μονόδρομος στο χάλι που είναι σήμερα τα πράγματα, όμως δεν είναι... Εάν επιτευχθεί έστω και σε μικρό βαθμό κάτι τέτοιο, θα μνημονεύουμε την παρέμβαση για χρόνια.
Διότι η διαχείριση της στάθμευσης, ειδικά στο κεντρικό πυκνοκατοικημένο τμήμα της πόλης, είναι το μεγάλο ζητούμενο εδώ και δεκαετίες. Κανείς μέχρι σήμερα δεν το κατάφερε με ικανοποιητικό τρόπο και η αλήθεια είναι ότι έγιναν πολλές προσπάθειες επί πολλά χρόνια.
Ωστόσο, το πρόβλημα της παράνομης στάθμευσης επιδεινώνεται αντί να βελτιώνεται. Για να φτάσουμε στο σημερινό σημείο, που η κατάσταση δεν πάει άλλο, έπεσαν στο κενό μια σειρά από σχέδια, ακριβώς επειδή δεν είχαν αποδοχή ή τα σαμποτάρισαν πολλοί και κυρίως δεν τα πίστεψαν οι διοικούντες τον δήμο και οι άλλοι εμπλεκόμενοι.
Από την πρώτη στιγμή τέτοιου είδους σχέδια υφίστανται έναν απίστευτο «βιασμό», σχεδόν καθολικό. Λες και δεν θέλει κανείς μας να αλλάξει αυτή η χαώδης και διόλου τιμητική για τη Θεσσαλονίκη κατάσταση στους δρόμους. Λες και θέλουμε να υφίσταται το πρόβλημα για να έχουμε κάτι να εκτονώνουμε τα νεύρα μας.
Για να πετύχει το νέο σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης πρέπει όσοι είναι αρμόδιοι να το εφαρμόσουν, να έχουν την πυγμή και την αποφασιστικότητα που απαιτείται για να εφαρμοστεί επιτυχώς και να μην ακυρωθεί από τις αντιδράσεις (που ανέκυψαν προτού καν ανακοινωθεί το σχέδιο).
Ήδη το νέο σύστημα για να ξεπεράσει τα διαδικαστικά και γραφειοκρατικά εμπόδια καθυστέρησε σημαντικά. Δεν μπορώ να υπολογίσω κατά πόσο έχει βάση η πρόβλεψη που ανακοινώθηκε από το Δήμο ότι με την ανάπτυξη του συστήματος θα βελτιωθούν οι κυκλοφοριακές συνθήκες στην πόλη κατά 20%, πιστεύω όμως πως ακόμη και μικρότερη να είναι η βελτίωση θα είναι εξαιρετικά σημαντική.
Η μόνη περίοδος που η μετακίνηση στους κεντρικούς δρόμους της πόλης ήταν σε ανεκτά επίπεδα ήταν η αρχή της οικονομικής κρίσης, όταν είχε μειωθεί η χρήση των ΙΧ κατά περίπου 30%, όπως υπολόγιζαν οι αρμόδιοι. Δηλαδή, δε χρειάστηκε καμιά πολιτική για να βελτιωθούν τα πράγματα. Ήρθαν έτσι από μόνα τους, ως φυσιολογική συνέπεια της κρίσης.
Χωρίς συνδυασμένες πολιτικές έστω για να εκμεταλλευτούν τη συγκυρία και με τις ανεπαρκείς αστικές συγκοινωνίες γρήγορα τα πράγματα ήρθαν στην προηγούμενη κατάσταση και με τον περιορισμό των ελεύθερων (και κυρίως παράνομων) θέσεων στάθμευσης στο κέντρο, λόγω διαπλάτυνσης πεζοδρομίων και πεζοδρομήσεων και πολιτικής της δημοτικής αρχής, το πρόβλημα της στάθμευσης επιδεινώθηκε. Κανείς δεν εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία που έδωσε η συγκυρία.
Σήμερα τα πράγματα έφτασαν στο απροχώρητο. Καθημερινά, από την 26ης Οκτωβρίου και τα Δικαστήρια μέχρι τη ΧΑΝΘ και ακόμη παραπέρα, αλλά και στις μεγάλες οδικές αρτηρίες καθένας κάνει στάση ή σταθμεύει όπου θέλει και δεν υπάρχει σχεδόν κανένας έλεγχος.
Είναι ικανή η εφαρμογή ενός συστήματος να δώσει μια κάποια απάντηση στο τέλμα που έχει περιέλθει η Θεσσαλονίκη; Κρίσιμος παράγοντας είναι η δημοτική αστυνομία. Η αστυνόμευση της εφαρμογής του μέτρου. Διότι χωρίς αστυνόμευση, ελεγχόμενη στάθμευση δεν υπάρχει. Αν ο παραβάτης δεν τιμωρείται, τότε δεν υφίσταται παράβαση. Γι' αυτό το σύστημα δε θα εφαρμοστεί καθολικά, αλλά τμηματικά. Η καθολική εφαρμογή θα είχε θεαματικά και αισθητά αποτελέσματα. Όμως δεν μπορεί να γίνει διότι επαρκής δύναμη δημοτικών αστυνομικών δεν υπάρχει.
Η εφαρμογή όμως του συστήματος ελεγχόμενης στάθμευσης έχει και μια φιλοσοφία που περνάει στην πόλη. Ότι μπορείς να βρεις θέση στάθμευσης ακόμη και στα πιο δύσκολα σημεία του κέντρου της πόλης, αρκεί να πληρώσεις. Λίγα; Για άλλους πολλά; Πάντως για να κινηθείς νομίμως στο κέντρο της πόλης και να σταθμεύσεις πλέον ακόμη και παρά την οδό πρέπει να πληρώσεις ένα αντίτιμο.
Η λογική αυτή ακόμη και στην κρίση πρέπει να καλλιεργηθεί στους πολίτες. Δεν το κατάφερε κανείς παρά τα πολλά ιδιωτικά πάρκινγκ που λειτουργούν στην πόλη και δεν έχουν δυστυχώς αξιοζήλευτες πληρότητες. Όταν έστω και παράνομα μπορείς να παρκάρεις (χωρίς να σε τιμωρήσουν) χωρίς να πληρώσεις ούτε ευρώ, τότε το κάνεις. Έστω, το ρισκάρεις... Αυτό γίνεται στη Θεσσαλονίκη. Δεν έχει περάσει ως λογική ότι εφόσον θέλω να χρησιμοποιήσω το ΙΧ μου για μετακίνηση στο κέντρο της πόλης πρέπει να πληρώσω όχι μόνο τα καύσιμα, αλλά και το πάρκινγκ.
Μια ακόμη παράμετρος που πρέπει να έχει υπολογιστεί σωστά από τους αρμόδιους είναι η διαχείριση της στάθμευσης των ΙΧ των μόνιμων κατοίκων του κέντρου της πόλης. Εκεί ήδη υπάρχουν πολλά ζητήματα με τις κάρτες και καλό θα ήταν να φροντίσει ο δήμος να τα έχει λύσει ώστε όταν εφαρμοστεί το νέο σύστημα να γίνει αποδεκτό κι από τους μόνιμους κατοίκους του κέντρου της πόλης. Σε άλλη περίπτωση αυτοί είναι που θα το σαμποτάρουν πρώτοι και με επιχειρήματα...
Το ευτύχημα είναι ότι το νέο σύστημα θα μπορεί να λειτουργήσει και ηλεκτρονικά, οπότε κάποια πράγματα που ο ανθρώπινος παράγοντας τα διαλύει ίσως να οργανωθούν καλύτερα.
Από Σεπτέμβριο θα πρέπει να μας γίνει συνείδηση πως αν θέλουμε να παρκάρουμε στο κέντρο της πόλης θα πρέπει να πληρώσουμε. Η αποδοχή αυτή από τους πολίτες και η διάθεση των αρμοδίων να την υποστηρίξουν θα είναι το σημείο – κλειδί για την επιτυχία ή την αποτυχία. Για τη σταδιακή έξοδο από τη σημερινή μιζέρια ή για τη συνέχιση της αθλιότητας...