«Δεν έχω δικαίωμα να παραιτηθώ την ώρα που δίνουμε τη μάχη για την πόλη, την Έκθεση και τους πολίτες», απαντά ο πρόεδρος της ΔΕΘ- HELEXPO, Τάσος Τζήκας, στη σημερινή συνέντευξή του στη Voria.gr, απαντώντας με αυτόν τον τρόπο στην ερώτηση εάν θα παραιτηθεί από την ηγεσία του εκθεσιακού φορέα. Κι όλα αυτά την ώρα που η 89η ΔΕΘ περνά από χτες το βράδυ στην ιστορία, η Διεθνής Έκθεση σβήνει φέτος τα 100 κεράκια της και ενώ ακόμη «χτίζεται» η επόμενη μέρα της ανάπλασης, μετά και την αλλαγή των αποφάσεων του πρωθυπουργού.
Ο κ. Τζήκας επισημαίνει ότι «δεν πρέπει να χαθεί αυτό το momentum της πρωτοφανούς συναίνεσης που έχει δημιουργηθεί στη Θεσσαλονίκη για την ανάπλαση της ΔΕΘ ανάμεσα στην κυβέρνηση, τους φορείς, τον δήμο, την Περιφέρεια και την κοινωνία». Και προσθέτει: «Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης θα είναι πάντα η αναπτυξιακή ψυχή της πόλης και ένα νέο αρχιτεκτονικό τοπόσημο».
Απαντώντας σε ερώτηση για το πώς άλλαξε ο σχεδιασμός της ανάπλασης και εάν αυτό έγινε συνδυαστικά λόγω και των πιέσεων που ασκήθηκαν από τις διαμαρτυρίες κινημάτων, συλλογικοτήτων και την προετοιμασία δημοψηφίσματος, ο κ. Τζήκας σημειώνει πως «ο πρωθυπουργός παίρνοντας υπόψη όλα αυτά και τις απόψεις του δημάρχου, όπως ήταν εξάλλου και η δική μας πρόταση, έβγαλε από την εξίσωση το επιχειρηματικό κέντρο και το ξενοδοχείο, δρομολογώντας ουσιαστικά το νέο Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο στην "καρδιά" της πόλης παράλληλα με τη δημιουργία ενός μητροπολιτικού πάρκου 120 στρεμμάτων».
Δεν είναι λίγοι όσοι εξέλαβαν ως αποχαιρετιστήρια την ομιλία σας στο «Ιωάννης Βελλίδης», το βράδυ του Σαββάτου 6 Σεπτεμβρίου, πριν μιλήσει ο πρωθυπουργός. Τι μηνύματα θέλατε να περάσετε; Τελικά παραιτείστε;
«Δεν έχω δικαίωμα να παραιτηθώ την ώρα που δίνουμε τη μάχη για την πόλη, την Έκθεση και τους πολίτες. Αυτό αισθάνομαι. Ξέρετε, έχω παίξει αρκετά χρόνια ποδόσφαιρο σε μία ιστορική ομάδα του κέντρου της πόλης, τον ΠΑΟΔ, και έχω μάθει ότι δεν εγκαταλείπεις έναν αγώνα πριν τη λήξη του. Η Θεσσαλονίκη υπήρξε πάντα η βασική πυξίδα των επιλογών μου. Στην ομιλία μου αναφέρθηκα στην ολοκλήρωση ενός κύκλου όσον αφορά την ανάπλαση της ΔΕΘ και την τελική απόφαση του πρωθυπουργού να αναπτυχθεί το νέο Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο στην «καρδιά» της πόλης παράλληλα με τη δημιουργία ενός Πάρκου 120 στρεμμάτων. Αυτός ήταν και είναι ο βασικός πυρήνας της πρότασής μας, δηλαδή Έκθεση και Πάρκο στο κέντρο. Και βέβαια ευχαρίστησα όλους αυτούς με τους οποίους δουλέψαμε αυτά τα χρόνια, με ένα πνεύμα συνεργασίας και διαρκούς διαλόγου. Διαρκούς και παραγωγικού ακόμη και όταν υπήρξαν εντάσεις.
Κύριε πρόεδρε ποιος ήταν ο αρχικός σχεδιασμός και γιατί εκτιμάτε ότι η κυβέρνηση άλλαξε τελικά τον σχεδιασμό της για την ανάπλαση της ΔΕΘ, και προχωράτε χωρίς ιδιώτη, χωρίς επιχειρηματικό κέντρο, χωρίς ξενοδοχείο; Λόγω του αυξημένου κόστους που έκανε απαγορευτική τη συμμετοχή ιδιώτη; Επειδή, όπως είπε ο πρωθυπουργός, αφουγκράστηκε την πόλη και τον δήμαρχο; Λόγω των πιέσεων που αποτυπώθηκαν από τις διαμαρτυρίες κινημάτων, συλλογικοτήτων και δημοψηφίσματος;
«Κατ’ αρχάς θα ήθελα να επισημάνω ότι η Θεσσαλονίκη έπρεπε να έχει εκσυγχρονίσει τις εκθεσιακές και συνεδριακές της εγκαταστάσεις τις δεκαετίες του 1990 και 2000. Η απαξίωση των υποδομών της είχε ως συνέπεια η πόλη να χάσει εκθεσιακό αντικείμενο προς την Αθήνα και άλλες πόλεις των Βαλκανίων. Όταν επομένως αναλάβαμε τη διοίκηση της ΔΕΘ-HELEXPO, έπρεπε επειγόντως να αναστρέψουμε αυτήν την κατάσταση.
Για να το πετύχουμε αυτό βάλαμε δύο στόχους: πρώτον τη λειτουργική αναγέννηση της εταιρείας και δεύτερον τον σχεδιασμό του νέου Εκθεσιακού και Συνεδριακού Κέντρου στο κέντρο της πόλης, όπως επέβαλλε η ιστορική σχέση της Θεσσαλονίκης με την έκθεση και οι μελέτες βιωσιμότητας που πραγματοποιήσαμε.
Όσον αφορά την ανάπτυξη της εταιρείας, απλά θα αναφέρω ότι τα έσοδα από 9,5 εκατ.€ το 2013 έφτασαν τα 18,7 εκατ.€ (σχεδόν αύξηση 100%) και οι ζημίες του 2013 έγιναν 2,8 εκατ.€ κέρδη το 2024. Επίσης, υπερδιπλασιάστηκαν οι εκθέσεις και οι εκθέτες και οι επισκέπτες έφτασαν το 1.000.000 από περίπου 300.000 το 2013.
Όσον αφορά τον σχεδιασμό του νέου Εκθεσιακού και Συνεδριακού Κέντρου με βάση το χωρικό σχέδιο και το Master Plan, οργανώσαμε έναν διεθνή αρχιτεκτονικό διαγωνισμό πρότυπο, υπό την αιγίδα της Παγκόσμιας Ένωσης Αρχιτεκτόνων και της UNESCO, στον οποίο κατατέθηκαν 116 προτάσεις από όλον τον κόσμο και κινητοποιήθηκε η παγκόσμια αρχιτεκτονική κοινότητα.
Η πρόταση που βραβεύθηκε ανάμεσα στις 116 από μία διεθνή επιτροπή υψηλού κύρους με πρόεδρο τον Ισπανό καθηγητή του Harvard, Busquets και μετά τη συμφωνία με τον Δήμο Θεσσαλονίκης, προέβλεπε ένα υψηλής αρχιτεκτονικής ποιότητας Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο, ένα Πάρκο 100 στρεμμάτων με πυκνή φύτευση και ανοικτό στους πολίτες και ένα επιχειρηματικό κέντρο με ξενοδοχείο στη γωνία Αγγελάκη με Εγνατία. Σας θυμίζω ότι βρισκόμασταν στα πέτρινα χρόνια των μνημονίων, με ελάχιστους δημόσιους πόρους και μέσω του ΣΔΙΤ, δηλαδή του επιχειρηματικού κέντρου και του ξενοδοχείου, θα εισέρρεαν ιδιωτικά χρήματα στη δημόσια υποδομή, διευκολύνοντας έτσι την Πολιτεία στη χρηματοδότηση του έργου.
Η μεγάλη όμως αύξηση των υλικών, τα τελευταία χρόνια, οδήγησε σε αύξηση του προϋπολογισμού και μη λειτουργία του ΣΔΙΤ όπως είχε σχεδιαστεί και συμφωνηθεί με τις τέσσερις κυβερνήσεις. Επιπλέον, μέσα από τον διαρκή διάλογο με την κοινωνία διαπιστώσαμε ότι υπήρχε απαίτηση για περισσότερο πράσινο.
Έτσι, ο πρωθυπουργός παίρνοντας υπόψη όλα αυτά και τις απόψεις του δημάρχου, όπως ήταν εξάλλου και η δική μας πρόταση, έβγαλε από την εξίσωση το επιχειρηματικό κέντρο και το ξενοδοχείο, δρομολογώντας ουσιαστικά το νέο Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο στην «καρδιά» της πόλης παράλληλα με τη δημιουργία ενός μητροπολιτικού πάρκου 120 στρεμμάτων.
Για 14 χρόνια ξέρουμε πως το στοίχημα που είχατε βάλει ως πρόεδρος για την επόμενη μέρα της ΔΕΘ είχε να κάνει με την ανάπλασή της. Το θέμα πέρασε από χίλια μύρια κύματα, και ξέρετε αυτήν την ώρα εάν ρωτήσετε τους Θεσσαλονικείς, νομίζω κανείς δεν θα μας απαντήσει με σχετική ακρίβεια το τι πρόκειται να γίνει στα 165 στρέμματα της Θεσσαλονίκης. Τι θα γίνει τελικά; Ποιο είναι το feedback που πήρατε μετά τη συνάντηση που είχατε με τον πρωθυπουργό;
Πραγματικά η ανάπλαση της ΔΕΘ είναι ο πιο στρατηγικός στόχος που θέσαμε από την αρχή. Ανοίξαμε με μεθοδικότητα και επιμονή το πιο «καυτό» θέμα της Έκθεσης, δημιουργώντας τη μέγιστη πολιτική, θεσμική και κοινωνική συναίνεση. Με διαρκή διαβούλευση. Η συνάντηση του Σαββάτου, 6 Σεπτεμβρίου, ήταν πολύ σημαντική και μετεξελίχθηκε σε συνάντηση εργασίας. Προτείναμε στον πρωθυπουργό το νέο Εκθεσιακό Κέντρο να ακολουθήσει το αποτέλεσμα του διεθνούς αρχιτεκτονικού διαγωνισμού με τη δημιουργία ενός εμβληματικού Εκθεσιακού Κέντρου, πιθανόν με μία αύξηση του συνολικού προϋπολογισμού, και προχωράμε προς αυτή την κατεύθυνση. Γι’ αυτό χαρακτήρισα σημαντική τη συνάντηση αυτή.
Επιπλέον στις συναντήσεις που είχαμε το δεύτερο Σαββατοκύριακο της Έκθεσης 13 – 14 Σεπτεμβρίου με τον αρχηγό της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης και πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, Νίκο Ανδρουλάκη, και την Τετάρτη 10 Σετπεμβρίου, με τον πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ κ. Σωκράτη Φάμελλο μας επιβεβαίωσαν την υποστήριξή τους στο σχέδιό μας για την παραμονή της ΔΕΘ στο κέντρο της πόλης, σύμφωνα με το αποτέλεσμα του διεθνούς αρχιτεκτονικού διαγωνισμού, με την παράλληλη δημιουργία του μητροπολιτικού πάρκου των 120 στρεμμάτων.
Νομίζω ότι δεν πρέπει να χαθεί αυτό το momentum της πρωτοφανούς συναίνεσης που έχει δημιουργηθεί στη Θεσσαλονίκη για την Ανάπλαση της ΔΕΘ ανάμεσα στην κυβέρνηση, τους φορείς, τον Δήμο, την Περιφέρεια και την κοινωνία.
Ας πάμε σε κάτι άλλο. Μόλις ολοκληρώθηκε η 89η ΔΕΘ. Ποια είναι η εικόνα που έχετε; Πιστεύετε ότι έχουν μέλλον οι γενικές εκθέσεις ή πρέπει πλέον να τις αντιμετωπίζουμε ως πολυγεγονότα που έχουν κυρίως πολιτιστικό και ψυχαγωγικό χαρακτήρα;
Είναι μία απόλυτα πετυχημένη διοργάνωση στην οποία είχαμε αύξηση των επισκεπτών. Τα τελικά νούμερα θα τα δώσουμε αύριο στη δημοσιότητα. Σας θυμίζω ότι φέτος «Τιμώμενη Χώρα» ήταν η ίδια η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης που αυτή τη χρονιά συμπλήρωσε 100 χρόνια από το 1925, όταν ιδρύθηκε από έναν παθιασμένο οραματιστή τον Νικόλαο Γερμανό. Η 89η ήταν μία λαμπρή επετειακή ΔΕΘ στην οποία επίσης τιμήσαμε και τα 100 χρόνια από τη γέννηση του μεγάλου οικουμενικού Έλληνα Μίκη Θεοδωράκη, του Μίκη της μουσικής και του πολιτισμού και της εθνικής συνεννόησης. Είχαμε επίσης πολλά αφιερώματα όπως στις Νέες Τεχνολογίες και την Έρευνα στην κυκλική οικονομία, στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στα αυτοκίνητα, κυρίως στα ηλεκτρικά και υβριδικά, στις startups, στην οικογένεια και στο παιδί, στις μουσικές μπάντες της γενιάς Ζ της χώρας και βέβαια είχαμε και τις καθιερωμένες συναυλίες και παιδικές θεατρικές παραστάσεις καθημερινά.
Είμαι χαρούμενος γιατί έβλεπα κάθε απόγευμα παρέες νέων ανθρώπων και ζευγάρια με τα παιδιά τους να κάνουν ουρές από τη στάση του μετρό μέχρι την είσοδο της Έκθεσης και να βιάζονται να συμμετάσχουν στη μεγάλη γιορτή της πόλης.
Η Διεθνής Έκθεση του Σεπτεμβρίου, για να απαντήσω και στο δεύτερο μέρος της ερώτησής σας, είναι συνέχεια των Βυζαντινών Δημητρίων, ήταν πάντα ένα πολυγεγονός με πυρήνα την οικονομία, το εμπόριο, τον πολιτισμό και την ψυχαγωγία. Έχει μία μοναδικότητα σε όλη την Ευρώπη όσον αφορά τη λαϊκότητα και την πολυμέρεια. Ο πρέσβης της Μεγάλης Βρετανίας, που τον συνάντησα κάποια στιγμή στο Περίπτερο 16, ήταν εντυπωσιασμένος από αυτή τη μεγάλη συμμετοχή του κόσμου και τα πολλά γεγονότα για διαφορετικά κοινά. Συμφωνήσαμε να συναντηθούμε για να συζητήσουμε πιθανή συνεργασία τα επόμενα χρόνια.
Φέτος η ΔΕΘ γιορτάζει τα 100 της χρόνια. Εάν σας ζητούσα να μου περιγράψετε την ΔΕΘ του επόμενου αιώνα της, τι θα βάζατε στα χαρακτηριστικά της; Πιστεύετε πως η Τεχνητή Νοημοσύνη θα μπορεί να επηρεάσει τα εκθεσιακά γεγονότα; Μπορεί να απειλήσει ακόμη και το μέλλον τους;
Στα 100 χρόνια από την ίδρυση της ΔΕΘ γιορτάζουμε σε μία αναγεννημένη Έκθεση, που έχει γίνει και πάλι η «αγαπημένη της πόλης» και έχει δρομολογηθεί η ανάπλασή της.
Για τα επόμενα χρόνια ονειρεύομαι τη Θεσσαλονίκη με πεζοδρομημένο το κέντρο της, και τους πολίτες της να φτάνουν στη στάση Συντριβάνι/ΔΕΘ με το μετρό από το αεροδρόμιο, την Καλαμαριά και τις δυτικές συνοικίες. Ονειρεύομαι μια Θεσσαλονίκη με το ομορφότερο και πιο βιοκλιματικό Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο της Ευρώπης, ένα αρχιτεκτονικό στολίδι, στο μέσο ενός υπέροχου, πραγματικού, μητροπολιτικού πάρκου που θα ξεκινάει από την Αγγελάκη και θα περιλαμβάνει τα 120 στρέμματα της ΔΕΘ, τα 15 της Αγίας Φωτεινής και την έκταση του Γ’ Σώματος Στρατού.
Θα είναι η Θεσσαλονίκη που μας αξίζει. Πιο πράσινη, πιο ελκυστική και πιο λειτουργική.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη θα έχει αλλάξει τη ζωή των παιδιών μας και της πόλης, επιλύοντας πολλά από τα σημερινά προβλήματα, βελτιώνοντας την καθημερινή ζωή των πολιτών.
Όπως μου είχε πει όμως τον Νοέμβριο του 2000 ο γκουρού της πληροφορικής και των Νέων Τεχνολογιών καθηγητής του ΜΙΤ, Μιχάλης Δερτούζος, «Η ανάγκη των ανθρώπων για φυσική επαφή και σφίξιμο των χεριών δεν θα σταματήσει ποτέ». Σ’ αυτήν την ανάγκη των ανθρώπων για φυσική επαφή και κοινωνικοποίηση στηρίζεται και ο κλάδος των εκθέσεων και των συνεδρίων. Για τον λόγο αυτό η Θεσσαλονίκη θα πρέπει να διαφυλάξει ως κόρη οφθαλμού το πιο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα με το οποίο την έχει προικίσει η ιστορία. Γι’ αυτό και η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης θα είναι πάντα η αναπτυξιακή ψυχή της πόλης και ένα νέο αρχιτεκτονικό τοπόσημο.