Στην αξιοποίηση του ισόγειου χώρου και την επέκταση του Εβραϊκού Μουσείου Θεσσαλονίκης, στην οδό Αγίου Μηνά, προχωρά η Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης.
Στην παρούσα φάση βρίσκονται σε εξέλιξη οι εργασίες στον χώρο επιφάνειας 300 τετραγωνικών μέτρων που βρίσκεται ανάμεσα στο Μουσείο και τον χώρο όπου στεγάζεται κατάστημα γνωστής αλυσίδας ηλεκτρικών ειδών.
Να σημειωθεί ότι το project της ανάπλασης στο Εβραϊκό Μουσείο πραγματοποείται παράλληλα με τις εργασίες ανάπλσης της οδού Αγίου Μηνά που εκτελεί ο δήμος Θεσσαλονίκης.
Οι εργασίες στον χώρο, που μέχρι σήμερα παρέμενε ανεκμετάλλευτος, αναμένεται να ολοκληρωθούν τον προσεχή Ιούνιο.
Ωστόσο, δεν έχει αποφασιστεί ακόμα πώς ακριβώς θα αξιοποιηθεί το ισόγειο και τι δραστηριότητες του Μουσείου θα στεγάσει.
Το κτήριο
Το κτήριο που στεγάζει το Μουσείο ανεγέρθηκε το 1904 και ανήκει στην εβραϊκή κοινότητα της πόλης. Είναι ένα από τα λίγα οικοδομήματα του κέντρου της πόλης που επιβίωσαν από τη μεγάλη πυρκαγιά του 1917 και τις διαδικασίες ανοικοδόμησης που επακολούθησαν.
Πρόκειται για μία από τις τυπικές εμπορικές στοές που χτίστηκαν από το 1880 ως το 1910 στο κέντρο της Θεσσαλονίκης για να στεγάσουν νέες επιχειρηματικές λειτουργίες. Στο κτήριο αυτό, στεγάστηκαν κατά καιρούς η Τράπεζα Αθηνών (1906-1925) και η εφημερίδα L’Independent , η οποία εκδιδόταν στη Θεσσαλονίκη από το 1909 ως το 1941.
Για τη διασκευή του κτηρίου σε μουσείο απαιτήθηκαν εκτεταμένες εργασίες, τις οποίες χρηματοδότησε ο Οργανισμός Πολιτιστικής Πρωτεύουσας «Θεσσαλονίκη 1997». Επίσης, συνέδραμε και το Υπουργείο Πολιτισμού. Για τη λειτουργία του μουσείου συνέβαλαν πολλοί δωρητές, οικογένειες και επιχειρήσεις, τα ονόματα των οποίων είναι καταγεγραμμένα σε επιγραφή αναρτημένη στην είσοδο του κτηρίου.
Σήμερα το μουσείο εκτείνεται σε δύο επίπεδα. Το ισόγειο είναι αφιερωμένο στο παλιό εβραϊκό νεκροταφείο της Θεσσαλονίκης, το οποίο απλωνόταν, πιθανώς από τον 15ο αιώνα, στο χώρο που σήμερα καταλαμβάνει το Πανεπιστήμιο.
Στον άνω όροφο, στην πτέρυγα Simon Marks παρουσιάζεται η διαρκής έκθεση «Θεσσαλονίκη Μητρόπολη του Σεφαραδισμού»- όμοιά της λειτουργεί στο Κιμπούτς Μπεθ Λαχαμέι Αγκεταόθ του Ισραήλ-, που περιλαμβάνει στοιχεία για την ιστορία του εβραϊσμού στη Θεσσαλονίκη και τους τομείς των δραστηριοτήτων του που διέκοψε το Ολοκαύτωμα.
Λειτουργούν ακόμη, αίθουσες που παρουσιάζουν την κοινωνική ζωή, το λατρευτικό και οικογενειακό βίο, καθώς και το Ολοκαύτωμα. Αριστερά από τον κυρίως εκθεσιακό χώρο, βρίσκεται η νέα πτέρυγα του μουσείου, αφιερωμένη στον Αντρέα Σεφιχά, επί της προεδρίας του οποίου ιδρύθηκε το μουσείο. Στο ισόγειό της είναι τοποθετημένες μαρμάρινες πλάκες με τα ονόματα των θυμάτων του Ολοκαυτώματος. Στον ίδιο χώρο φιλοξενούνται περιοδικές εκθέσεις.