Σε… εξοχικό μεταμορφώθηκε χτες, το βράδυ το Μέγαρο Μουσικής, με την ευκαιρία της προβολής ντοκιμαντέρ για το πιο διάσημο προάστιο της Θεσσαλονίκης στα τέλη του 19ου αιώνα.
Η πλατεία μεταξύ των δύο κτηρίων διαμορφώθηκε σε υπαίθριο κινηματογράφο και ανοικτό χώρο συναυλίας, προσελκύοντας πολίτες διαφόρων ηλικιών, που έσπευσαν να παρακολουθήσουν την ταινία για την ιστορία της γοητευτικής συνοικίας των Εξοχών (1885 - 1912), αλλά και να ακούσουν σύγχρονη τζαζ μουσική.
Τον προαύλιο χώρο του ΟΜΜΘ κατέκλυσαν περισσότερα από 700 άτομα, τα οποία ‒ ακόμη και όρθια ή καθισμένα στο δάπεδο και σε σκάλες ‒ ανέτρεξαν, χάρη στη δύναμη των εικόνων, στο παρελθόν της Θεσσαλονίκης πριν από 130 χρόνια, ενώ νωρίτερα, αλλά και αργότερα, μετά το τέλος της προβολής, απόλαυσαν τους ήχους του Trio Jazz.
Συνοδός στη νοσταλγική περιπλάνησή τους ήταν η δροσιά της θαλάσσιας αύρας και η θέα της όρμου της πόλης, που έδυε σε πορφυρά χρώματα.
Την ιστορική διαδρομή της συνοικίας των Εξοχών εικονογράφησε το ντοκιμαντέρ της Πολιτιστικής Εταιρείας Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος, το οποίο βασίζεται σε ερευνητική εργασία του Βασίλη Κολώνα, καθηγητή του Τμήματος Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Η εν λόγω ταινία ανασυνθέτει το ψηφιδωτό της κοσμοπολίτικης και πολυεθνικής συνοικίας της πόλης, της πρώτης εκτός των τειχών περιοχής επέκτασης, ενώ ταυτόχρονα προβάλλει τη θεαματική αλλαγή του αστικού και οικιστικού τοπίου της Θεσσαλονίκης.
«Το ντοκιμαντέρ αυτό είναι μια γενναία βουτιά στο παρελθόν και προσεγγίζει έναν κόσμο που έχει πλέον χαθεί. Αποτελεί ίσως και μια ευκαιρία να σκεφτούμε πόσο ο χρόνος ρέει και πόσο τα πράγματα αλλάζουν. Ίσως, έπειτα από 130 χρόνια, κάποιοι άλλοι θα γυρίσουν ένα ντοκιμαντέρ που θα μιλάει για τη ζωή τη δική μας, τη σημερινή», σημείωσε, σε σύντομο χαιρετισμό του πριν από την προβολή της ταινίας, ο πρόεδρος της Πολιτιστικής Εταιρείας Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος, Σταύρος Ανδρεάδης.
«Το Μέγαρο Μουσικής έχει πλέον ανοίξει τις πόρτες και τα παράθυρά του στον αέρα της πόλης. Φιλοδοξεί να ανατροφοδοτήσει την πολιτιστική και καλλιτεχνική παραγωγή της. Θέλει να βρίσκεται σε διαρκή διάλογο με την ίδια την πόλη και την ιστορία της. Ονειρεύεται τη δημιουργία μίας πολυπολιτισμικής Θεσσαλονίκης ξανά με συνοικίες όπως αυτή των Εξοχών», είπε ο πρόεδρος του Δ.Σ. του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, Νικήτας Μυλόπουλος.
Η αντιπρόεδρος του Δ.Σ. του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, Αναστασία Λαδά, αναφέρθηκε στις βιωματικές εμπειρίες της από τη συνοικία των Εξοχών, όπου η ίδια γεννήθηκε και μεγάλωσε και η οποία «τότε ακόμη ήταν αλώβητη, μοναδική και έξοχη», όπως είπε. Η ίδια σημείωσε ότι, εκτός από την καταγραφή και την αναπαράσταση της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, «είναι επείγουσα και απαραίτητη η διάσωση, μέσω της προφορικής ιστορίας, της ανθρωπολογικής ταυτότητας της περιοχής». Η εν λόγω ταυτότητα, όπως εξήγησε η κα Λαδά, είναι «αποτέλεσμα της συγκατοίκησης τόσο διαφορετικών φυλετικά, ταξικά και θρησκευτικά ανθρώπων, αυτό που σήμερα αναγνωρίζουμε ως το πολυπολιτισμικό μας παρελθόν, πλούτο και κληρονομιά».
Ο αρχιτέκτων Βασίλης Κολώνας, σε σενάριο και παρουσίαση του οποίου παρήχθη το ντοκιμαντέρ, προσκάλεσε τους θεατές να ταξιδέψουν πίσω στο χρόνο, χωρίς όμως θλίψη. Όπως είπε, «έτσι είναι η αρχιτεκτονική και η ιστορία της – τελειώνει και ξαναρχίζει. Ας μην είμαστε, λοιπόν, απαισιόδοξοι και ας χαιρόμαστε, καθώς σήμερα έχουμε στη διάθεσή μας αρκετά στοιχεία, για να θυμόμαστε το παρελθόν».
Ο ίδιος ανέφερε ότι η ερευνητική εργασία του, η οποία για πρώτη φορά κυκλοφόρησε το 1991 ως διδακτορική διατριβή, έχει ανανεωθεί πρόσφατα με νέα στοιχεία, που προέρχονται από τα οθωμανικά αρχεία και πολλές ιδιωτικές συλλογές. Έτσι, έως το τέλος Ιουλίου θα εκδοθεί για δεύτερη φορά από τον εκδοτικό οίκο University Studio Press.
Παράλληλα, ο κ. Κολώνας έκανε γνωστό ότι η αντίστοιχη έκθεση για τη συνοικία των Εξοχών, η οποία φιλοξενείται στο Πολιτιστικό Κέντρο του Μορφωτικού Ιδρύματος της Εθνικής Τράπεζας, επί της λεωφόρου Βασ. Όλγας 108, έχει υποδεχθεί περί τα 2.000 άτομα κατά τους πρώτους δύο μήνες της λειτουργίας της. Μάλιστα, λόγω της αυξημένης προσέλευσης του κοινού, η έκθεση θα παραταθεί έως τα μέσα Οκτωβρίου του τρέχοντος έτους.
Σημειώνεται ότι η χτεσινή εκδήλωση διοργανώθηκε με τη συνεργασία του συλλόγου «Οι Φίλοι της Νέας Παραλίας» με είσοδο ελεύθερη για το κοινό.