Θεσμικές αλλαγές για τον εκσυγχρονισμό του Συντάγματος προανήγγειλε σήμερα ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανοίγοντας τη συζήτηση για την αναθεώρηση του Συντάγματος. Μεταξύ των αλλαγών που προωθούνται είναι η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων, η αξιολόγηση υπαλλήλων, η άρση μονιμότητας στο Δημόσιο και το άρθρο 86 περί ευθύνης υπουργών.
Διαβάσετε σχετικά: Διάγγελμα Μητσοτάκη για Συνταγματική Αναθεώρηση: Εκκινώ τις διαδικασίες, καιρός να τολμήσουμε μεγάλες τομές
Σημειώνεται ότι η παρούσα προαναθεωρητική Βουλή επιλέγει τα άρθρα και η επόμενη διαμορφώνει το περιεχόμενό τους. Μεσολαβούν εκλογές ώστε οι ψηφοφόροι να συνεκτιμούν τις θέσεις των κομμάτων. Αν ένα άρθρο καταστεί αναθεωρητέο τώρα με 180 ψήφους, στην επόμενη Βουλή απαιτούνται 151 για την αλλαγή του, αν δεν βρεθεί η αυξημένη πλειοψηφία των 3/5 τώρα, θα είναι αναγκαίες οι 180 ψήφοι σε δεύτερο χρόνο και σε ένα μετεκλογικό περιβάλλον που προμηνύεται ρευστό.
Οι προτάσεις για την αναθεώρηση πρέπει να υποβληθούν μέχρι τον Μάρτιο και να φέρουν τις υπογραφές τουλάχιστον 50 βουλευτών. Οφείλουν δε συνοδεύονται από αιτιολογική έκθεση και να προσδιορίζουν τα υπό αναθεώρηση άρθρα του Συντάγματος. Ο πρόεδρος της Βουλής θα ζητήσει από τα κόμματα να ορίσουν τους βουλευτές, οι οποίοι θα συγκροτήσουν τη διακομματική Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος. Σύμφωνα με πληροφορίες για εισηγητές προκρίνονται οι Ευριπίδης Στυλιανίδης από τη ΝΔ, Παναγιώτης Δουδωνής από το ΠΑΣΟΚ και Θεόφιλος Ξανθόπουλος ή Διονύσης Καλαματιανός από τον ΣΥΡΙΖΑ.
Η Επιτροπή θα υποβάλει την έκθεσή της στην Ολομέλεια και θα ακολουθήσει συζήτηση, αφενός για την ανάγκη αναθεώρησης του Συντάγματος κι αφετέρου για τις αναθεωρητέες διατάξεις. H απόφαση αυτή της Βουλής λαμβάνεται με δυο ονομαστικές ψηφοφορίες που απέχουν μεταξύ τους τουλάχιστον ένα μήνα. Η διαδικασία της ονομαστικής ψηφοφορίας αφορά αποκλειστικά τα αναθεωρητέα άρθρα και όχι το περιεχόμενό τους που είναι αρμοδιότητα της επόμενης Βουλής. Για την προβίβαση των διατάξεων στην επόμενη φάση απαιτείται η ψήφιση τους από τουλάχιστον 151 βουλευτές και στις δύο ψηφοφορίες.
Στη συνέχεια θα μεσολαβήσουν οι εθνικές εκλογές και ο νέος Πρόεδρος της Βουλής που θα προκύψει από αυτές, θα συστήσει νέα Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος. Τα μέλη της Επιτροπής θα πάρουν τη υπό αναθεώρηση άρθρα της προηγούμενης Επιτροπής και η τελική της έκθεση θα εισαχθεί στην Ολομέλεια για ονομαστική ψηφοφορία με τις πλειοψηφίες να ορίζονται στις 151 θετικές ψήφους για τα άρθρα που στην προτείνουσα πήραν τουλάχιστον 180, και στις 180 για τα άρθρα που στην προτείνουσα εγκρίθηκαν με 151.
Αδιαμφισβήτητα, το κρισιμότερο στάδιο της διαδικασίας είναι εκείνο των πλειοψηφιών που θα συγκεντρωθούν. Στην πρώτη φάση – εκείνη της προτείνουσας Βουλής – διεξάγονται 2 ονομαστικές ψηφοφορίες. Οι διατάξεις που θα λάβουν αυξημένη πλειοψηφία 180 βουλευτών, αρκεί στην επόμενη Βουλή (αναθεωρητική) να συγκεντρώσουν απλή πλειοψηφία 151 ψήφων. Αντιστρόφως, αν στην προτείνουσα Βουλή ένα άρθρο συγκεντρώσει απλή πλειοψηφία (151), τότε θα πρέπει να λάβει 180 ψήφους στη δεύτερη φάση.
Σημειώνεται ότι στην φάση της προτείνουσας Βουλής, τα άρθρα που στην πρώτη ψηφοφορία δεν συγκεντρώσουν 151 ψήφους, δεν προκρίνονται στην δεύτερη. Επιπλέον, αν ένα άρθρο λάβει πάνω από 151 ψήφους και στις δύο ψηφοφορίες της προτείνουσας, τότε λαμβάνεται ως «έγκυρο» το χαμηλότερο από τα δύο αποτελέσματα.
Σύμφωνα με ορισμένους Συνταγματολόγους, η λεγόμενη «Βουλή της μιας ημέρας» θα ακυρώσει τη διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης καθώς η παράγραφος 3 του άρθρου 110 του Συντάγματος για την διαδικασία αναθεώρησης αναφέρει: “Aφού η αναθεώρηση αποφασιστεί από τη Bουλή, η επόμενη Bουλή, κατά την πρώτη σύνοδό της, αποφασίζει με την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των μελών της σχετικά με τις αναθεωρητέες διατάξεις”.
Κυβερνητικές πηγές απαντώντας στον συγκεκριμένο προβληματισμό επικαλούνται νομολογία του Αρείου Πάγου σύμφωνα με την οποία η “Βουλή της μιας ημέρας” δεν λογίζεται ως Σύνοδος. Η συγκεκριμένη νομολογία του ανώτατου δικαστηρίου είχε εκδοθεί για ποινική υπόθεση που αφορούσε ενδεχόμενη παραγραφή αδικημάτων του πρώην υπουργού Γιώργου Παπακωνσταντίνου, ωστόσο οι κυβερνητικές πηγές υποστηρίζουν ότι η ερμηνεία της πρέπει να εφαρμοστεί κατ αναλογία και για την υπό έναρξη διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης.
Με πληροφορίες από protothema.gr και skai.gr