Συνήθως στο δεύτερο δεκαήμερο του Δεκεμβρίου πολιτικά κόμματα και παραγωγικές δυνάμεις αφιερώνονται στα οικονομικά θέματα, έχοντας στο επίκεντρο τον προϋπολογισμό του κράτους για την επόμενη χρονιά. Σε… κανονικές συνθήκες ο κρατικός προϋπολογισμός συνιστά ίσως το σημαντικότερο γραπτό ντοκουμέντο για την πορεία και τις προοπτικές της χώρας το επόμενο διάστημα. Γι’ αυτό η συζήτηση στη Βουλή διαρκεί πέντε ολόκληρες ημέρες, τον λόγο παίρνουν οι πολιτικοί αρχηγοί και η ψήφισή του ισοδυναμεί με ψήφο εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση. Μόνο που το 2022 οι συνθήκες δεν είναι και τόσο κανονικές. Έτσι την εβδομάδα που διανύουμε, την εβδομάδα του προϋπολογισμού, καθώς η συζήτησή του ξεκίνησε χθες, στην επικαιρότητα και στο μυαλό των πολιτικών κυριαρχούν άλλα ζητήματα. Η υπόθεση και οι παρενέργειες της υπόθεσης Καϊλή. Ο θάνατος του 16χρονου, τον οποίον πυροβόλησε στο κεφάλι 34χρονος αστυνομικός και οι… ουρές που φυσιολογικά θα ακολουθήσουν στα δύο αυτά θέματα. Επίσης, η διαφαινόμενη αδυναμία της ΕΕ να καταλήξει σε συμφωνία που θα οδηγήσει σε πτώση τις τιμές του φυσικού αερίου, με τα νοικοκυριά να παγώνουν λόγω εποχής, τις επιχειρήσεις να ζορίζονται λόγω κόστους και τους λογαριασμούς να… πετούν στα ουράνια. Αλλά και οι εκτεταμένες τηλεφωνικές επισυνδέσεις και παρακολουθήσεις πολιτικών, δημοσίων λειτουργών, επιχειρηματιών, δημοσιογράφων και άλλων παραγόντων του δημοσίου βίου της χώρας. Φανταστείτε το πολιτικό κλίμα και την ατμόσφαιρα που θα υπάρχει αργά το μεσημέρι και νωρίς το απόγευμα του προσεχούς Σαββάτου, όταν στη Βουλή θα μιλούν για τον προϋπολογισμό ο πρωθυπουργός και οι αρχηγοί των κομμάτων, οι βουλευτές θα ετοιμάζονται να ψηφίσουν και την ίδια στιγμή σε κεντρικά περίπτερα και το διαδίκτυο θα έχει κυκλοφορήσει η έκδοση της κυριακάτικης εφημερίδας Documento που κάνει τις αποκαλύψεις για τις παρακολουθήσεις, τις οποίες έχει προαναγγείλει ότι θα συνεχίσει. Όλα αυτά δεν ευνοούν κανενός είδους δημιουργική συζήτηση για τον προϋπολογισμό, που έτσι κι αλλιώς είναι άτυχος, επειδή αφενός αφορά προεκλογική χρονιά και αφετέρου πιθανώς η μοίρα του είναι να αναθεωρηθεί, λόγω των απρόβλεπτων εξελίξεων στα μέτωπα της ενέργειας και του πληθωρισμού.
Φώτα στις… ομπρέλες
Επί πέντε ημέρες ήταν σβηστά τα φώτα στις ομπρέλες του Ζογγολόπουλου στη Νέα Παραλία της Θεσσαλονίκης την περασμένη εβδομάδα. Την Κυριακή τα φώτα άναψαν και πάλι. Το θέμα ήρθε στο προσκήνιο -ενδεχομένως κάπως έτσι το έμαθαν και στον δήμο- όταν το ανέδειξε η Voria.gr πάνω στο τριήμερο, αφού, δηλαδή, ο άνθρωπος που το εντόπισε άφησε να περάσει ένα εύλογο διάστημα, μήπως και η βλάβη διορθωθεί. Οι βλάβες συμβαίνουν. Εκείνο που δεν έγινε ήταν να αντιδράσουν άμεσα οι τεχνικές υπηρεσίες του δήμου Θεσσαλονίκης και να κινηθούν γρήγορα. Διότι πρόκειται για το πιο κεντρικό σημείο της Νέας Παραλίας, όχι μια λάμπα σε κάποιο «υγρό κι ανήλιαγο στενό», από τα πολλά που διαθέτει η πόλη. Εν πάσει περιπτώσει το πρόβλημα αποκαταστάθηκε, αυτό έχει σημασία. Ας ελπίσουμε ότι την επόμενη φορά τα αντανακλαστικά των υπευθύνων υπηρεσιακών παραγόντων του δήμου θα είναι γρηγορότερα. Προφανώς για τέτοιου είδους τεχνικά θέματα της καθημερινότητας η διοίκηση του δήμου -δήμαρχος, αντιδήμαρχοι κ.λπ.- δεν (πρέπει να) έχουν εμπλοκή, αφού οι αυτοματισμοί στα βασικά είναι απαραίτητοι για να λειτουργήσει αποτελεσματικά ένα τόσο μεγάλο σύστημα, όπως ο δήμος μίας πόλης. Εκτός και αν η διοικητική διάρθρωση είναι τέτοια που καμία δουλειά δεν νοείται χωρίς να το γνωρίζει και να το εγκρίνει ο αρμόδιος αντιδήμαρχος ή και ο ίδιος ο δήμαρχος. Ούτε καν η αλλαγή μίας λάμπας ή μιας ασφάλειας στον πίνακα τροφοδοσίας. Διότι αν είναι έτσι –εάν και εφόσον- τότε ορθώς για ό,τι συμβαίνει, για το παραμικρό, για κάθε τι τεχνικό, τα… ακούν δήμαρχος και αντιδήμαρχοι.
Τα νεότερα από το Μετρό
Βρισκόμαστε στα μέσα Δεκεμβρίου 2022 και τα επίσημα νεότερα για το μετρό της Θεσσαλονίκης -κάποια γνωστά, κάποια όχι και τόσο- είναι τα εξής: Η παράδοση της βασικής γραμμής προγραμματίζεται για τις 31 Δεκεμβρίου 2023, σε έναν χρόνο από σήμερα. Έξι μήνες μετά θα λειτουργήσει η επέκταση προς την Καλαμαριά. Για την επέκταση προς τα δυτικά ας μη συζητάμε ακόμη, υπό την έννοια ότι δεν υπάρχει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα στο ορατό μέλλον. Το συνολικό κόστος για τη βασική γραμμή Νέα Ελβετία – Σιδηροδρομικός Σταθμός εκτιμάται στο 1,5 δισ. ευρώ, ενώ αν προσθέσουμε τη διαδρομή στην επέκταση προς τα ανατολικά μέχρι τη Μίκρα, φτάνουμε στα 2,2 δισ. ευρώ. Σε αυτά, εκτός από την καθαρή αξία του κόστους κατασκευής, συμπεριλαμβάνονται τόσο τα μέχρι σήμερα ποσά που έχει κατά καιρούς επιδικάσει η διαιτησία στους εργολάβους λόγω καθυστερήσεων, αλλαγής χωροθέτησης σταθμών κλπ., όσο και οι τόκοι των 720 εκατ. ευρώ που θα πληρωθούν στις τράπεζες μέχρι το 2049, για δάνειο 600 εκατ. ευρώ που έχει ληφθεί με επιτόκιο 4,5%. Τα 300 από αυτά τα 720 εκατ. ευρώ έχουν ήδη καταβληθεί. Επίσης, συμπεριλαμβάνονται τα 180 εκατ. ευρώ που δαπανήθηκαν για αρχαιολογικές εργασίες, το 80% των οποίων καταβλήθηκε σε αμοιβές, μισθούς και μεροκάματα. Στον σταθμό Βενιζέλου τον Απρίλιο θα ξεκινήσει η επανατοποθέτηση των αρχαιοτήτων και τον Ιούνιο θα ξεκινήσουν οι δοκιμαστικές διελεύσεις των συρμών. Όσο για το εισιτήριο, οι αρμόδιοι του Οργανισμού Συγκοινωνιακού έργου Θεσσαλονίκης, θεωρούν εφικτή μία τιμή γύρω στο 1,10 με 1,20, στην οποία θα συμπεριλαμβάνεται μετεπιβίβαση σε άλλη γραμμή του μετρό ή σε λεωφορείο του ΟΑΣΘ μέσα σε 70 λεπτά της ώρας. Σημείωση: όπως υπολογίζουν με αυτά τα δεδομένα και την τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος σε λογικά επίπεδα το μετρό της Θεσσαλονίκης θα είναι κερδοφόρο.
Τα λεφτά της ΕΕ
Ό,τι μπορεί κάνει ο Εμπορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης για να τονώσει το εορταστικό πνεύμα των ημερών, ώστε να βοηθήσει τα μέλη του να αυξήσουν την επισκεψιμότητα στα μαγαζιά τους και τον τζίρο στα ταμεία τους. Φέτος, μάλιστα, έχει βρει συμπαραστάτη στις πρωτοβουλίες του τον δήμο Θεσσαλονίκης. Αύριο Πέμπτη, στις 6 το απόγευμα, οι δύο φορείς θα ανάψουν το χριστουγεννιάτικο δέντρο στην πλατεία της Αρχαίας Αγοράς, καθώς τις δράσεις που γίνονται στο συγκεκριμένο σημείο –στην ουσία στο επάνω κομμάτι της πλατείας Δικαστηρίων- έχει αναλάβει ο ΕΣΘ. Κάτι ανάλογο έγινε και την περασμένη Παρασκευή στη συμβολή της Δημητρίου Γούναρη με την πλατεία Ναυαρίνου, στο πιο κεντρικό σημείο τού υπό διαμόρφωση Ανοικτού Κέντρου Εμπορίου, το οποίο έχει το κωδικό όνομα «ΟPEN MALL GALERIUS». Εκδόθηκε, μάλιστα, και σχετική ανακοίνωση, στην οποία αναγράφεται ότι «κεντρικός άξονας που διέτρεξε τους χαιρετισμούς και τις ομιλίες όλων των εκπροσώπων φορέων υπήρξε η ανάδειξη της σπουδαιότητας των συνεργατικών δράσεων, στο πλαίσιο της ενίσχυσης της συνεργασίας των φορέων της πόλης προς όφελος της τοπικής ανάπτυξης όχι μόνο του κέντρου αλλά κάθε γειτονιάς της πόλης». Σωστά όλα αυτά. Και ελπιδοφόρα σε ό,τι αφορά το συνεργατικό πνεύμα, που γενικά λείπει από τη Θεσσαλονίκη και φαίνεται να καλλιεργείται τελευταία μεταξύ δήμου και εμπορικού Συλλόγου. Μόνο που καλό θα ήταν οι εκπρόσωποι «έρημοι κι απρόσωποι» που παίρνουν τον λόγο σε ανάλογες περιπτώσεις να μην ξεχνούν ότι τα λεφτά για τα αναπτυξιακά έργα αυτού του τύπου τα δίνει η Ευρωπαϊκή Ένωση και η σχετική αναφορά να γίνεται στο Δελτίο Τύπου. Διότι το γεγονός ότι στο περιθώριο της σχετικής ανακοίνωσης, και συγκεκριμένα στο κάτω μέρος του επιστολόχαρτου, υπάρχουν τα λογότυπα του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης, του ΕΠΑνΕΚ (Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανταγωνιστικότητα – Επιχειρηματικότητα – Καινοτομία) και του ΕΣΠΑ 2014 – 2020 δεν αρκούν. Πολύ απλά διότι τα σήματα αυτά αποτελούν φόντο και όχι μέρος της ανακοίνωσης, με αποτέλεσμα να μην αναφέρονται σε καμία αναδημοσίευση. Τι να κάνουμε; Η ΕΕ δίνει τα λεφτά για να πραγματοποιηθούν όλες αυτές τις κινήσεις. Αυτή είναι η αλήθεια και δεν είναι ντροπή. «Διατί να το κρύψωμεν άλλωστε», όπως έλεγε συχνά πυκνά ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης.