Ο 57χρονος Γκόραν Γκρούγιεφσκι και ο 41χρονος Νίκολα Μποσκόσκι μιλούν έντονα στο αίθριο του πρώτου ορόφου των δικαστηρίων Θεσσαλονίκης. Περιμένουν να φτάσει η ώρα της δίκης τους. Οι ελληνικές αρχές τους είχαν συλλάβει το βράδυ της 18ης Οκτωβρίου 2017 στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», όταν προσπάθησαν με πλαστά διαβατήρια να πετάξουν για την Ουγγαρία. Είναι δύο από τους πρωταγωνιστές του σκανδάλου των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων που αποκαλύφτηκε το 2015 στη Βόρεια Μακεδονία. Στο πινάκιο του Α’ Μονομελούς Πλημμελειοδικείου δίπλα στα ονόματά τους γράφει «παράνομη είσοδος και χρήση πλαστού εγγράφου».
Ο πρώτος ήταν διευθυντής ασφαλείας και αντικατασκοπείας των μυστικών υπηρεσιών του γειτονικού κράτους και ο δεύτερος βοηθός του την περίοδο των παρακολουθήσεων περίπου 20.000 πολιτών. Ο 57χρονος ήταν δεξί χέρι του πρώην επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών Σάσο Μιγιάλκοφ, ξαδέλφου του πρώην πρωθυπουργού Νίκολα Γκρούεφσκι και καταδικασμένου ως ιθύνοντα νου του σκανδάλου των υποκλοπών. Οι δύο βορειομακεδόνες δεν δείχνουν να ανησυχούν για την έκβαση του δικαστηρίου. Μάλλον ασχολούνται περισσότερο με την κίνηση των τουριστών από τη χώρα τους προς τις ελληνικές παραλίες της Βόρειας Ελλάδας. Δείχνουν ότι εκείνη η υπόθεση είναι παρελθόν. Άλλωστε ζουν πλέον μόνιμα στην Ελλάδα που τους χορήγησε πολιτικό άσυλο. Για την ιστορία το Μονομελές Πλημμελειοδικείο έκανε δεκτή την αίτηση ακύρωσης προηγούμενης απόφασης με την οποία είχαν καταδικαστεί για παράνομη είσοδο και χρήση πλαστών εγγράφων. Και έτσι η υπόθεση παραγράφηκε λόγω παρέλευσης πενταετίας. Και οι δύο πράκτορες έμειναν ατιμώρητοι.
Τουριστικοί πράκτορες
Οι δύο πράκτορες είχαν διαφύγει από τη χώρα τους όταν αντιλήφθηκαν ότι θα εκδοθούν εντάλματα σύλληψης. Η χάρη που τους είχε δοθεί για την καταστροφή εξοπλισμού παρακολουθήσεων είχε ανακληθεί. Συνελήφθησαν όμως στο αεροδρόμιο «Μακεδονία» όταν προσπάθησαν να ταξιδέψουν με πλαστά βουλγαρικά διαβατήρια στη Βουδαπέστη. Μετά το άσυλο που τους χορήγησε η Ελλάδα, μπλοκάροντας ουσιαστικά την έκδοσή τους και οι δύο δραστηριοποιούνται επιχειρηματικά. Συνδεδεμένοι πάντα με τη χώρα τους και τους τουρίστες που επισκέπτονται τις ελληνικές παραλίες.
Ο 57χρονος Γκρούγιεφσκι αρχικά είχε εγκατασταθεί στην Κρήτη, όπου εργαζόταν σε τουριστικές επιχειρήσεις. Εκεί έμαθε ελληνικά τα οποία μιλάει πλέον πολύ καλά. Ο πρώην συνεργάτης του στην υπηρεσία αντικατασκοπείας Μποσκόσκι έμεινε στη Βόρεια Ελλάδα. Με επίκεντρο την ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλονίκης συντονίζει τις αφίξεις τουριστών σε συνεργασία με συγκεκριμένο τουριστικό γραφείο. Και αυτός μπορεί να συνεννοηθεί στα ελληνικά. Τον τελευταίο χρόνο ο Γκρούγιεφσκι μετακόμισε και αυτός στη Βόρεια Ελλάδα και πλέον συνεργάζονται στο ίδιο αντικείμενο. Είναι tour operators κυρίως για τουρίστες με καταγωγή από τη Βόρεια Μακεδονία που θέλουν να κάνουν διακοπές στη Βόρεια Ελλάδα.
Πίσω στο αίθριο του πρώτου ορόφου των δικαστηρίων Θεσσαλονίκης, ο διάλογος των δύο ανδρών μάλλον αφορά τις εργασίες τους στον τουρισμό. Την ημέρα του δικαστηρίου ουσιαστικά ξεκινούσαν τα πρώτα φετινά καραβάνια τουριστών από τη γειτονική χώρα για τις παραλίες της Ασπροβάλτας, της Πιερίας και της Χαλκιδικής, παρά τις βροχοπτώσεις που σημειώθηκαν στα μέσα Ιουνίου. Βέβαια η απόφαση του δικαστηρίου των Σκοπίων με την οποία επιβλήθηκε σε αυτούς τους δύο η μεγαλύτερη ποινή από τους έντεκα κατηγορούμενους για το σκάνδαλο των παρακολουθήσεων, 15 χρόνια κάθειρξη, θα αποτελεί ένα... φάντασμα που θα τους κρατάει εγκλωβισμένους εσαεί στην Ελλάδα.
Η εμπλοκή και το ταξίδι
Τα δύο στελέχη της υπηρεσίας αντικατασκοπείας παρά την απόφαση του Συμβουλίου Εφετών Θεσσαλονίκης να εκδοθούν στη Βόρεια Μακεδονία, όπως ζητούσαν οι αρχές του γειτονικού κράτους, έμειναν στην Ελλάδα μετά την απόφαση του Αρείου Πάγου τον Μάιο του 2018. Το ανώτατο δικαστήριο είχε κάνει δεκτό τον ισχυρισμό ότι η ανάκληση της χάρης που τους είχε δοθεί δεν ήταν νόμιμη και σε συνδυασμό με το αίτημα πολιτικού ασύλου, δεν τους εξέδωσε. Στη Θεσσαλονίκη είχαν υποστηρίξει πως κινδυνεύουν στη χώρα τους και ότι δεν θα τύχουν δίκαιης δίκης. Απέδωσαν μάλιστα τη δίωξή τους σε πιέσεις της αλβανικής πλευράς της προηγούμενης κυβέρνησης.
Κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στη χώρα μας η δίκη για το σκάνδαλο των παρακολουθήσεων στα Σκόπια, της αποκαλούμενης υπόθεσης «Φρούριο», ολοκληρώθηκε και στο Εφετείο. Ο ισχυρός άντρας των μυστικών υπηρεσιών Σ. Μιγιάλκοφ καταδικάστηκε σε κάθειρξη 12 χρόνων, ενώ φυλάκιση 4 χρόνων επιβλήθηκε στην τότε υπουργό Εσωτερικών Γιορντάνα Γιανκουλόσκα. Το ίδιο δικαστήριο καταδίκασε άλλους επτά με την απόφασή του τον περσινό Δεκέμβριο, ρίχνοντας αυλαία στην υπόθεση.
Στο κατηγορητήριο ανέφερε πως οι μυστικές υπηρεσίες είχαν αναπτύξει ένα σύστημα παράνομων παρακολουθήσεων 5.827 τηλεφωνικών αριθμών. Οι 4.286 χωρίς καμία δικαστική εντολή και οι υπόλοιποι σε διαστήματα που δεν καλύπτονταν από δικαστικές εντολές. Υπολογίστηκε ότι 20.000 πολίτες παρακολουθήθηκαν, μεταξύ των οποίων πολιτικοί, δημοσιογράφοι και ακτιβιστές. Επιπλέον καταδικάστηκαν ότι κατέστρεψαν εξοπλισμό παρακολουθήσεων αξίας 1,5 εκατομμυρίου ευρώ. Μάλιστα το δικαστήριο στην απόφασή του απαίτησε από τους κατηγορούμενους να καταβάλουν το συγκεκριμένο ποσό.