«Ό,τι ανεβαίνει …δύσκολα κατεβαίνει». Με αυτή τη γλαφυρή και περιεκτική φράση περιγράφει εκπρόσωπος του κατασκευαστικού κλάδου, τις ανατιμήσεις που καταγράφονται στις τιμές των δομικών υλικών, που αγγίζουν το 15% έως 30%, το τελευταίο διάστημα, εξαιτίας της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Οι κατασκευαστικές εταιρείες γίνονται αποδέκτες ενημερώσεων από τους προμηθευτές τους για τις νέες τιμές των δομικών υλικών, που υπόκεινται σε μια ταχεία αναπροσαρμογή, η οποία συνδέεται άμεσα με την άνοδο του ενεργειακού κόστους και κυρίως των καυσίμων, ως αποτέλεσμα τόσο των μεγάλων εμποδίων στη ναυσιπλοΐα και τα Στενά του Ορμούζ, όσο και των ζημιών και των χτυπημάτων σε ενεργειακές υποδομές στη Μέση Ανατολή.
Η κατάσταση γίνεται ιδιαίτερα ανησυχητική, όπως λένε εκπρόσωποι του κλάδου που δραστηριοποιούνται στη Θεσσαλονίκη, που αντιμετωπίζουν συνεχείς αυξήσεις τιμών από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία και μέχρι σήμερα, με τη διαφορά, ότι αυτή τη φορά οι αναπροσαρμογές στις τιμές είναι απότομες, μεγαλύτερες και προέκυψαν μέσα σε ιδιαίτερα βραχύ χρονικό διάστημα περιορίζοντας τα όποια περιθώρια προσαρμογής των επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με κατασκευαστές ακόμη και αν ο πόλεμος λήξει, οι τιμές των δομικών υλικών, που ακολουθούν ράλι ανόδου από το 2022, δεν αναμένεται να επανέλθουν στα προηγούμενα επίπεδα, απλά θα υπάρξει μια σταδιακή εκλογίκευση των αυξήσεων. Το βέβαιο, πάντως, όπως λένε στελέχη του χώρου, είναι ότι η κατασκευαστική δραστηριότητα εισέρχεται σε νέα φάση, με αυξημένο ρίσκο και έντονη μεταβλητότητα και προπάντων με υψηλότερο κόστος, που αναμφίβολα θα επηρεάσει συνολικά την αγορά ακινήτων το επόμενο διάστημα.
Αυξήσεις ανάλογα με το υλικό
Οι ανατιμήσεις στα δομικά υλικά από την αρχή του πολέμου μέχρι σήμερα κυμαίνονται από 15% έως 30%, ανάλογα με το είδος του υλικού, αναφέρει στέλεχος εταιρείας που ασχολείται με τις ανακαινίσεις. Ιδιαίτερα έντονες είναι οι πιέσεις σε υλικά που συνδέονται άμεσα με την ενέργεια και τα παράγωγα πετρελαίου. Τα πλαστικά προϊόντα, όπως σωληνώσεις και μονωτικά, καταγράφουν ήδη σημαντικές αυξήσεις, οι οποίες φτάνουν στο 30%.
Ανατιμήσεις εντοπίζονται και σε βασικά υλικά και στοιχεία της κατασκευής, όπως είναι ο σίδηρος και το μπετόν, που επηρεάζουν τόσο την παραγωγή, όσο και τη μεταφορά. Σημαντικό ρόλο στο τελικό κόστος παίζει και ο όγκος των υλικών. Υλικά όπως ο σίδηρος και το μπετόν, που αποτελούν δομικά συστατικά ενός κτηρίου έχουν ειδικό βάρος στο συνολικό κόστος μιας κατασκευής, με αποτέλεσμα ακόμη και μικρές ποσοστιαίες αυξήσεις να επιφέρουν σημαντικές επιβαρύνσεις.
Φόβοι για καθυστερήσεις και… αναπόφευκτες αυξήσεις τιμών στο τελικό προϊόν
Η νέα διαμορφωθείσα κατάσταση δημιουργεί ανησυχία για την εξέλιξη των κατασκευών και των πιθανών καθυστερήσεων που δεν αποκλείεται να προκύψουν κατά την υλοποίηση τους, αλλά και των αναπόφευκτων ανατιμήσεων στο τελικό προϊόν. Σύμφωνα με ανθρώπους της αγοράς οι αυξήσεις των τιμών στα δομικά υλικά, με δεδομένο πως υπήρχε άλλος αρχικός προϋπολογισμός για τα έργα που είναι σε εξέλιξη, δεν αποκλείεται να οδηγήσουν σε φρενάρισμα, ενώ νέα projects πιθανότατα θα επανεξεταστούν ή ακόμη και θα αναβληθούν.
Πάντως για τις κατασκευές που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, οι εταιρείες στις περισσότερες περιπτώσεις επιχειρούν να απορροφήσουν μέρος των αυξήσεων προκειμένου να να μην τινάξουν στον αέρα υφιστάμενες συμφωνίες. Ωστόσο για τα νέα έργα, αλλά και σε προσφορές που έχουν κατατεθεί τους προηγούμενους μήνες, η επανακοστολόγηση θεωρείται πλέον δεδομένη, με τις τιμές να αναθεωρούνται προς τα πάνω.