Σε μια πανηγυρική εκδήλωση στο Δημαρχείο της Θεσσαλονίκης αναγγέλθηκε η δημιουργία της πρώτης «Επώνυμης Έδρας Διδασκαλίας και Έρευνας στις Μικρασιατικές Σπουδές» στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας.
Η δημιουργία της έδρας αποτελεί αποτέλεσμα της συνεργασίας του Πανεπιστημίου, του Συνδέσμου Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος και των δωρητριών εταιρειών Alumil, Optimabank, Διαμαντής Μασούτης ΑΕ, Μπίκας ΑΕ και ΔΙΟΠΑΣ ΑΕ.
Τα συμβαλλόμενα μέρη υπέγραψαν μάλιστα το σχετικό μνημόνιο στην αίθουσα του Δημοτικού Συμβουλίου παρουσία της ηθοποιού Μίμης Ντενίση, η οποία είχε την ιδέα, μέσα από την ενασχόλησή της με την ιστορία της Μικράς Ασίας.
Ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, καθηγητής Στυλιανός Δ. Κατρανίδης είπε πως πρόκειται για μια σημαντική ημέρα για το ίδρυμα. «Είναι γνωστό ότι το Πανεπιστήμιο εδώ και χρόνια πρωτοπορεί στον τομέα της διασύνδεσης με την αγορά έχοντας αναπτύξει εξαιρετικές σχέσεις με τους παράγοντες της οικονομίας και των επιχειρήσεων. «Σήμερα με αυτή την πρωτοβουλία προχωράμε ένα βήμα προς τα εμπρός. Εξαγγέλλουμε την ίδρυση της έδρας στο Πανεπιστήμιό μας με ιδιωτική χρηματοδότηση πέντε μεγάλων επιχειρήσεων. Η κίνηση αυτή αποτελεί για εμάς ψήφο εμπιστοσύνης στο ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο».
Αναφερόμενος στο αντικείμενο της έδρας ανέφερε ότι «η Μικρά Ασία για εμάς τους Έλληνες δεν είναι απλά μια γεωγραφική περιοχή είναι η ιστορία και πολιτισμός αιώνων που άνθισε στην Ιωνία γη, είναι επίσης ένας πολιτισμός που έφεραν μαζί τους οι πρόσφυγες συνδιαμορφώνοντας τον σύγχρονο πολιτισμό μας. Η Μικρά Ασία είναι μέρος της συλλογικής μας μνήμης και η καταστροφή της ένα βαθύ συλλογικό τραύμα της ελληνικής ιστορίας».
«Ακριβώς έναν αιώνα από την ανταλλαγή των πληθυσμών οι μνήμες παραμένουν ανεξίτηλες στους απογόνους των προσφύγων. Η μελέτη συνεπώς για τη Μικρά Ασία είναι ένας αναστοχασμός για την εθνική συλλογική μας ταυτότητα. Η ίδρυση της έδρας Μικρασιατικών Σπουδών στην πρωτεύουσα της Μακεδονίας, την προσφυγομάνα Θεσσαλονίκη απαντά σε ένα χρόνιο αίτημα, αποτελεί δικαίωση όσων για χρόνια αγωνίζονται να μην σβήσουν οι μνήμες και να μην χαθούν τα πολύτιμα τεκμήρια εκείνης της περιόδου», πρόσθεσε ο κ. Κατρανίδης.
Ο Πρόεδρος του ΣΕΒΕ Συμεών Διαμαντίδης επισήμανε πως όλα ξεκίνησαν από μια ιδέα της Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ την οποία του μετέφερε η Μιμή Ντενίση σε ένα ταξίδι τους στο εξωτερικό.
«Όταν ακούσαμε την ιδέα ενθουσιαστήκαμε και είπαμε πως αυτό πρέπει να γίνει στη Θεσσαλονίκη. Πήραμε την πρωτοβουλία και πέντε επιφανείς εταιρείες του ΣΕΒΕ ανέλαβαν να χρηματοδοτήσουν τη δημιουργία της έδρας και μάλιστα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα. Σκοπός της είναι να διδαχθούν οι φοιτητές τον πολιτισμό της Μικράς Ασίας αλλά και τα γεγονότα της καταστροφής και την έλευση των προσφύγων στην Ελλάδα».
Η ηθοποιός Μιμή Ντενίση ανέφερε ότι πρόκειται μια μεγάλη ημέρα για τους απογόνους των Μικρασιατών που επιτέλους, όπως τόνισε, «μετά από 100 χρόνια βλέπουν να εισάγεται στην επίσημη παιδεία με έναν αντικειμενικό και πλήρη τρόπο ο πολιτισμός της Μικράς Ασίας».
«Όλα ξεκίνησαν από την παράσταση ‘’Σμύρνη μου αγαπημένη’’ που χάρη στο κοινό αναγνωρίστηκε για πολλά χρόνια. Για μια δεκαετία σκεφτόμουν με την αγαπημένη μου και δασκάλα μου κ. Αρβελέρ πώς θα γίνει αυτή η έδρα. Αυτή την πρόταση έκανα στον Πρόεδρο του ΣΕΒΕ στον κ. Διαμαντίδη με τον ίδιο και τα υπόλοιπα μέλη του Συνδέσμου να δηλώνουν την προθυμία τους να βοηθήσουν. Το κατάλληλο μέρος για την υλοποίηση της ιδέας ήταν το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, καθώς βρίσκεται στην προσφυγομάνα Θεσσαλονίκη. Ελπίζω ότι οι νέοι θα θελήσουν να παρακολουθήσουν τα μαθήματα για να μάθουν την ιστορία, τον πολιτισμό, τη μουσική, τη μαγειρική, τα ήθη και τα έθιμα της Μικράς Ασίας με ένα πολύ ουσιαστικό υπόβαθρο».
Στον χαιρετισμό του ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης χαρακτήρισε την δημιουργία της έδρας ως ένα σημαντικό και ουσιαστικό γεγονός για την πόλη. «Όλες οι καλές ιδέες γίνονται ακόμη καλύτερες όταν αρχίζουν να υλοποιούνται» τόνισε ο Δήμαρχος και συνέχισε λέγοντας: «Είναι ένα βήμα όχι μόνο μιας τυπικής διαδικασίας παραγωγής πανεπιστημιακής γνώσης, αλλά ένα βήμα που αναφέρεται στο εθνικό μας κεφάλαιο, είναι ένα βήμα που σχετίζεται με την πατρίδα, με τις χαμένες πατρίδες. Αυτό που χάθηκε δεν ήταν μόνο οι περιοχές, αλλά ένας πολιτισμός χιλιάδων ετών και εμείς έχουμε υποχρέωση να κρατήσουμε την άσβεστη τη μνήμη ως παρακαταθήκη».
Από την πλευρά του ο υφυπουργός Εσωτερικών αρμόδιος για θέματα Μακεδονίας και Θράκης Κωνσταντίνος Γκιουλέκας χαρακτήρισε με την σειρά του ως πολύ σημαντική την ημέρα αναγγελίας της νέας έδρας, σημειώνοντας πως η Θεσσαλονίκη ως προσφυγομάνα με πολλές προσφυγικές γειτονιές είναι ο ιδανικός τόπος για να την στεγάσει.
Ο γραμματέας της Κ.Ο της Νέας Δημοκρατίας και βουλευτής Θεσσαλονίκης Σταύρος Καλαφάτης χαρακτήρισε στον χαιρετισμό του τη δημιουργία της νέας έδρας ως μια σημαντική κιβωτό εθνικής μνήμης και συνεχούς επιστημονικής έρευνας. «Μετουσιώνεται σε πράξη το χρέος προς τον Μικρασιατικό Ελληνισμό. Χρέος που συναντά τις μνήμες για την πιο βαριά συμφορά της νεότερης ιστορίας του έθνους μας», είπε ο κ. Καλαφάτης.
Το δικό της ηχηρό βιντεοσκοπημένο μήνυμα έστειλε η βυζαντινολόγος, ιστορικός και πρώην Πρύτανης του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ. «Οι φοιτητές και οι φοιτήτριες θα μπορούν όχι μόνο να ξέρουν την ιστορία αλλά να δουλέψουν πάνω σε αυτήν. Είναι αλήθεια πως τα παιδιά είναι λίγο μακριά από αυτό που ήταν η Θεσσαλονίκη δηλαδή μια κοσμοπολίτισσα των Βαλκανίων».
Στην εκδήλωση παρέστησαν οι βουλευτές Θεσσαλονίκης, Δημήτρης Κούβελας και Θεόδωρος Καράογλου, o Επίσκοπος Αμορίου κ. Νικηφόρος, ως εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου, ο Αρχιμανδρίτης π. Φώτιος Ζαρζαβατσάκης, ως εκπρόσωπος του Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης κ. Φιλοθέου, ο Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβας, ο Μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ. Ιουστίνος, ο Γάλλος Γενικός Πρόξενος και Διευθυντής του Γαλλικού Ινστιτούτου Θεσσαλονίκης, Ζαν-Λικ Λαβό, ο Αντιπεριφερειάρχης Πολιτισμού και Αθλητισμού Χρήστος Μήττας. εκπρόσωποι των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, μέλη του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Αντιπρυτάνεις του ΠΑΜΑΚ και του ΑΠΘ, Κοσμήτορες, Πρόεδροι Τμημάτων, μέλη ΔΕΠ και πλήθος κόσμου.