Στην ερώτηση του... ενός εκατομμυρίου, τι είναι η Τεχνητή Νοημοσύνη, επιχείρησαν να απαντήσουν τρεις συνομιλητές που προέρχονται από πολυεθνικές εταιρείες, τον νομικό κόσμο αλλά και τα κράτη στο 11ο Διεθνές Συμπόσιο Θεσσαλονίκης που διοργανώθηκε από την Πολιτιστική Εταιρεία στο Ολύμπιον.
Οι ομιλητές αναφέρθηκαν στο πόσο μπορεί να μας βοηθήσουν τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης, πού βρίσκεται η Ευρώπη συγκριτικά με τα άλλα κράτη αλλά κυρίως και τις νομοθετικές πρωτοβουλίες της ΕΕ και παγκοσμίως για τον περιορισμό των κινδύνων, με στόχο την επίτευξη μίας ανθρωποκεντρικής Τεχνητής Νοημοσύνης.
Ο καθένας από την πλευρά του μίλησε για το πόσο ανοιχτή είναι η Ευρώπη να δεχθεί μεγάλες εταιρείες που ασχολούνται με την ΤΝ και την ανάπτυξή της, ενώ έγινε αναφορά -που προκάλεσε και αντιπαραθέσεις- το κατά πόσο πρέπει να νομοθετούμε σκληρά την Τεχνητή Νοημοσύνη. Παράλληλα, έγινε αναφορά στη Γενική Τεχνητή Νοημοσύνη (ΑGI), σε έναν «υπερ-έξυπνο υπολογιστή» που «μαθαίνει και αναπτύσσεται αυτόνομα» και «κατανοεί το πλαίσιο χωρίς την ανάγκη ανθρώπινης παρέμβασης».
Πρώτη τον λόγο πήρε η Ελληνοαμερικανίδα ΑΙ Product Lead της Meta, της μητρικής της Facebook, Μarily Nika, η οποία και έδωσε έναν πιο γενικό ορισμό της Τεχνητής Νοημοσύνης, λέγοντας πως αυτό που κάνουμε είναι τις μηχανές να μάθουν, τους δίνουμε υπερδυνάμεις. «Έχω ένα έξυπνο ψυγείο είπε που μου λέει πότε χαλάει το γάλα, αυτό είναι Τεχνητή Νοημοσύνη», είπε. Στη συνέχεια, μίλησε για τη μηχανική μάθηση όπου όπως είπε διδάσκουν τις μηχανές πώς να μαθαίνουν οι ίδιες. «Τους δίνουμε πολλά δεδομένα και μας δίνουν πίσω λύσεις», δήλωσε. Η ίδια, μάλιστα, για να δείξει τι αλλαγές φέρνει στη ζωή μας η ΤΝ, επέλεξε να δώσει ένα παράδειγμα βγάζοντας ένα ζευγάρι γυαλιά που λάνσαρε φέτος η Meta, τα Ray Ban- Meta Glasses. «Αν βάλω τα γυαλιά και τους πω ''βγάλε μία φωτογραφία'', θα το κάνει όντως. Ας το δοκιμάσουμε», είπε και έβαλε τα γυαλιά τραβώντας φωτογραφία το κοινό, προκαλώντας την έκπληξη του κόσμου.
Η κ. Nika αναφέρθηκε στη σημασία του να διδαχθούν οι εταιρείες για την Ηθική της Τεχνητής Νοημοσύνης. «Πρέπει να δουλέψουμε μαζί για να κάνουμε το καλύτερο για τον άνθρωπο. Πρέπει να σιγουρευτούμε πως τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για να εκπαιδευτούν τα συστήματα είναι ασφαλή και όχι προκατειλημμένα», τόνισε. Η ίδια σημείωσε πως πολλά από τα νέα συστήματα ΤΝ δεν είναι καινούργια αλλά πλέον έχουμε τις υλικοτεχνικές υποδομές για να τα υλοποιήσουμε. «Υπάρχουν πλέον τόσα πράγματα που μπορεί να αλλάξουν τη ζωή μας, είτε αυτά αφορούν τα ιατρικά εμφυτεύματα, είτε την οδήγηση, είτε τη δυνατότητα να επικοινωνούμε φωτορεαλιστικά σαν να είμασταν δίπλα», σχολίασε. «Η ΤΝ δεν θα μας πάρει τη δουλειά αλλά θα την ενισχύσει», είπε χαρακτηριστικά, τονίζοντας όμως, ότι δεν πρέπει να αρνηθούμε να τη μάθουμε, αλλά, αντίθετα, πρέπει να εκπαιδευτούμε σε αυτή και να την προσαρμόσουμε στη ζωή μας.
Η ίδια αναφέρθηκε στην AGI (Artificial general intelligence, Γενική Τεχνητή Νοημοσύνη) όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη θα εκπαιδεύει την Τεχνητή Νοημοσύνη. «Δεν είμαστε στη μέση του ταξιδιού αλλά στην αρχή του, και η ίδια η OpenAI -η εταιρεία που δημιούργησε το ChatGPT- είπε πως αυτό έρχεται στη συνέχεια. Και αυτό με ενθουσιάζει», είπε.
Διαβάστε ακόμη: Θεσσαλονίκη: Πώς θα προσαρμοστούμε στην Τεχνητή Νοημοσύνη;
O επίκουρος καθηγητής της Νομικής Σχολής του πανεπιστημίου Λευκωσίας, Δημήτρης Κουκιάδης, αναφέρθηκε στη νομοθεσία που αφορά την ΤΝ. «Υπάρχει μία λανθασμένη άποψη παγκοσμίως πως όταν μιλάμε για νόμους εννοούμε απαγορεύσεις, αλλά αυτό δεν συμβαίνει εδώ. Χρειαζόμαστε τον νόμο για να αυξήσει τις δυνατότητες της ψηφιακής οικονομίας αλλά για να μειώσουμε τα ρίσκα και τους κινδύνους για τον άνθρωπο. Πρέπει να διασφαλίσουμε τα κυρίαρχα ανθρώπινα δικαιώματα», σχολίασε.
Ο ίδιος πρόσθεσε πως περισσότερο προβληματίζουν τα συστήματα που ασχολούνται με τη λήψη αποφάσεων, όπως με τις προσλήψεις προσωπικού, τα βιογραφικά των οποίων σκανάρονται από τέτοια συστήματα. «Θέλουμε συστήματα ΤΝ που να μην είναι προκατειλημμένα, να μην μας παραπληροφορούν -(κάνοντας μία αναφορά στα deepfakes συστήματα που δημιουργούν εικόνες και βίντεο μέσω ΤΝ)-, αλλά κυρίως θέλουμε μία ανθρωποκεντρική ΤΝ, θέλουμε ο άνθρωπος να είναι αυτός που παίρνει την τελική απόφαση. Επίσης, έχει μεγάλη σημασία τα συστήματα αυτά να είναι φιλικά προς το περιβάλλον και να λειτουργούν με πρωταρχικό στόχο τη βιωσιμότητα», ανέφερε.
Ο κ. Κουκιάδης αναφέρθηκε σε νομοθετικές πρωτοβουλίες της ΕΕ για τη Τεχνητή Νοημοσύνη, όπως η Πράξη για την Τεχνητή Νοημοσύνη, το ePrivacy, το Digital Market Act, ενώ σε παγκόσμιο επίπεδο είπε πως 31 κράτη έχουν νομοθετήσει για την ΤΝ, ενώ άλλα 13 χώρες το έχουν στα σκαριά. «Η Κίνα ήταν αυτή που νομοθέτησε πρώτη για τη Γενετική τεχνητή νοημοσύνη (Gen AI), όπως το ChatGPT, αλλά αντίστοιχες πρωτοβουλίες έχουν παρθεί από τις ΗΠΑ», είπε.
Επίσης, αναφέρθηκε συγκεκριμένα στην Πράξη για την Τεχνητή Νοημοσύνη και στους νέους κανόνες που θεσπίζουν υποχρεώσεις για τους παρόχους και τους χρήστες ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου από την τεχνητή νοημοσύνη. «Υπάρχουν συστήματα περιορισμένου Κινδύνου, όπως συστήματα AI που δημιουργούν ή χειρίζονται περιεχόμενο εικόνας, ήχου ή βίντεο (π.χ. deepfakes)- υψηλού Κινδύνου –όπως προϊόντα που εμπίπτουν στη νομοθεσία της ΕΕ για την ασφάλεια των προϊόντων, δηλαδή παιχνίδια, αεροπορία, αυτοκίνητα, ιατρικές συσκευές και ανελκυστήρες. Υπάρχουν και συστήματα τεχνητής νοημοσύνης που αφορούν βιομετρική ταυτοποίηση και κατηγοριοποίηση φυσικών προσώπων, εκπαίδευση και επαγγελματική κατάρτιση, επιβολή του νόμου, διαχείριση μετανάστευσης, ασύλου και ελέγχου των συνόρων, βοήθεια στη νομική ερμηνεία και εφαρμογή του νόμου- και μη αποδεκτού κινδύνου -όπως η γνωστική συμπεριφορική χειραγώγηση ατόμων ή συγκεκριμένων ευάλωτων ομάδων. Για παράδειγμα, παιχνίδια που ενεργοποιούνται με φωνή που ενθαρρύνουν επικίνδυνη συμπεριφορά στα παιδιά, αλλά και η κοινωνική βαθμολογία: ταξινόμηση ατόμων με βάση τη συμπεριφορά, την κοινωνικοοικονομική κατάσταση, τα προσωπικά χαρακτηριστικά και συστήματα βιομετρικής αναγνώρισης σε πραγματικό χρόνο και εξ αποστάσεως, όπως η αναγνώριση προσώπου.
Όμως, όπως τόνισε, η αναγκαιότητα της μέτρησης του κινδύνου έχει συμφωνηθεί από όλα τα κράτη απλώς αυτό που ακόμα απασχολεί είναι πιο σύστημα θα τοποθετηθεί πού.
Ο Thomas Jarzombek, που είναι μέλος της Επιτροπής Εκπαίδευσης, Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης και της Επιτροπής Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Bundestag, σχολίασε τη σημασία της ΤΝ στα συστήματα άμυνας, φέροντας σαν παράδειγμα ένα σύστημα που χρησιμοποιεί το Ισραήλ για να εντοπίσει τους στόχους της Χαμάς με Τεχνητή Νοημοσύνη. Επιπλέον, αναφέρθηκε πως οι σημαντικότεροι παίκτες είναι από ΗΠΑ και Κίνα και όχι από την Ευρώπη, κάτι που, όπως είπε, πρέπει να μας προβληματίσει. «Δεν είναι αρκετό να είμαστε οι πρώτοι στο πώς θα νομοθετούμε αλλά πρέπει να δώσουμε βάση και στην ίδια την ΤΝ», είπε.
Έτσι, όπως σημείωσε, για αλλάξει αυτό στην επόμενη 10ετία πρέπει να δούμε πως αρκετοί Ευρωπαίοι δουλεύουν σε εταιρείες της Silicon Valley και να διερωτηθούμε αν μπορούν όντως οι Ευρωπαϊκές εταιρείες να δώσουν ανταγωνιστικές λύσεις. «Αυτό θα μας βοηθήσει να αλλάξουμε πολλά», σχολίασε. «Κανείς δεν μπορεί να δει μέσα στις μηχανές, γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο, κάτι που καθιστά πρόκληση και τη νομοθεσία σχετικά με αυτά τα συστήματα», τόνισε, υπογραμμίζοντας πως δεν συμφωνεί με την ιδέα της πυραμίδας για τη μέτρηση των κινδύνων καθώς περιορίζει την ανάπτυξη της ΤΝ. «Δεν πρέπει μόνο να μειώσουμε τον κίνδυνο αλλά να είμαστε και άξιοι παίκτες στην αγορά, δεν θα είμαστε οι κατάλληλοι για να έρθουν οι εταιρείες σε εμάς. Δεν πρέπει να υπάρχουν τόσοι πολλοί περιορισμοί», δήλωσε.
Τη συζήτηση συντόνισε ο διευθυντής του ιδρύματος Konrad Adenauer, Marian Wendt.
Χαιρετισμό απηύθυνε ο πρόεδρος της Πολιτιστικής Εταιρείας, Σταύρος Ανδρεάδης, που αναφέρθηκε στη σημασία της Τεχνητής Νοημοσύνης αλλά και στις αλλαγές που θα φέρει, φέροντας ως παραδείγματα τις τεχνολογικές εξελίξεις του προηγούμενου αιώνα, όπως το διαδίκτυο. «Ο ψηφιακός κόσμος καλπάζει και εξελίσσεται και η ΤΝ είναι εδώ και πρέπει να της δώσουμε τη σημασία που τη αξίζει», είπε και διερωτήθηκε τι είναι τελικά η Τεχνητή Νοημοσύνη, σημειώνοντας πως αυτές οι ερωτήσεις θα επιχειρηθεί να απαντηθούν σήμερα.
Το «παρών» στην εκδήλωση δίνουν ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Δημήτρης Καιρίδης, η Άννα Διαμαντοπούλου, πρόεδρος του Δικτύου για τη Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα και την Ευρώπη, Πρώην Ευρωπαία Επίτροπος για την Απασχόληση, τις Κοινωνικές Υποθέσεις και τις Ίσες Ευκαιρίες, εκπρόσωποι της αυτοδιοίκησης, βουλευτές αλλά και εκρόσωποι φορέων της πόλης.