Δύο ιστορικές πλατείες της Θεσσαλονίκης ετοιμάζονται να μεταμορφωθούν και να επανέλθουν στο προσκήνιο. Πρόκειται για τις πλατείες Διοικητηρίου και Δημοκρατίας οι οποίες, μετά από πολλά χρόνια εγκατάλειψης, πρόκειται να αποκτήσουν και πάλι ζωή και να μπουν στην καθημερινότητα της πόλης μέσα από την ανανεωμένη τους πλέον εικόνα. Ο σχεδιασμός της διοίκησης του Στέλιου Αγγελούδη είναι ήδη σε εξέλιξη, με τις διαδικασίες να τρέχει από την πρώτη στιγμή ο αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων και Βιώσιμης Κινητικότητας Πρόδρομος Νικηφορίδης.
Ανοιχτοί χώροι διαμορφώνονται ώστε να είναι επισκέψιμοι από τους κατοίκους και τουρίστες, παράδρομοι αποκτούν διαφορετικοί χρήση, αρχαιολογικοί χώροι αναδεικνύονται ανάμεσα σε δύο τμήματα πλατειών. Τις νέες διαμορφώσεις στις πλατείες Δημοκρατίας και Διοικητηρίου δεν θα τις αντικρίσουμε το αμέσως επόμενο διάστημα, δεν είναι όμως και σχέδια επί χάρτου. Σύμφωνα με τον αρμόδιο αντιδήμαρχο, οι δημοπρατήσεις των δύο έργων, αφού ολοκληρωθούν όλα τα στάδια των μελετών, θα πραγματοποιηθούν εντός του 2026.
Από την εγκατάλειψη και την απαξίωση το σημείο μηδέν διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο
Ουσιαστικά αποτελεί την είσοδο για το κέντρο της πόλης, ωστόσο, εδώ και χρόνια, η εικόνα της είναι εγκαταλελειμένη και απαξιωμένη. Η πρώτη αλλαγή στην πλατεία Δημοκρατίας ήρθε πριν από περίπου έναν χρόνο μετά την έναρξη λειτουργίας του Μετρό και τη διαμόρφωση του ομώνυμου σταθμού. Πλέον όμως στην περιοχή του Βαρδαρίου σχεδιάζεται μια μεγάλη παρέμβαση. Η οριστική μελέτη του έργου ανάπλασης πρόκειται να εγκριθεί εκ νέου από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο πιθανότατα εντός του Δεκεμβρίου. Είχαν προηγηθεί εντός του Αυγούστου οι παρατηρήσεις που έκαναν τα μέλη του ΚΑΣ επί της προμελέτης.


Η περιοχή παρέμβασης ξεκινάει από την Αγίου Δημητρίου και επεκτείνεται στις οδούς Ειρήνης και Μοσκώφ έως τα Διοικητικά Δικαστήρια, στη Φράγκων. Ένας μεγάλος αδιαμόρφωτος χώρος πρασίνου κοντά στην Αγίου Δημητρίου θα μεταμορφωθεί με παγκάκια, διαδρόμους και φωτισμό. Παράλληλα, σύμφωνα με την προμελέτη, οι παράδρομοι της οδού Εγνατίας, στην πλατεία Δημοκρατίας, θα αλλάξουν εικόνα και πλέον δεν θα επιτρέπεται η στάση και η στάθμευση.


Σύμφωνα με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Έργων και Βιώσιμης Κινητικότητας η όποια διέλευση θα είναι οριοθετημένη και χαμηλής όχλησης. Τα δύο αυτά τμήματα, δεξιά και αριστερά της Εγνατίας θα διαμορφωθούν με παγκάκια και παρτέρια εντός των οποίων θα είναι και τα μεγάλα πλατάνια. «Τα δύο μεγάλα τμήματα της πλατείας αποκτούν μια οντότητα, μεγαλώνουν και θα έχουν μια άλλη, νέα εικόνα. Βάζουμε τέλος στην εγκατάλειψη και την περιθωριοποίηση της περιοχής», υπογράμμισε ο κ. Νικηφορίδης, ξεκαθαρίζοντας οτι δεν θα υπάρχουν παρεμβάσεις κυκλοφοριακά.
«Αποφύγαμε τις οποιαδήποτε κυκλοφοριακές παρεμβάσεις, τις οποίες δεν θεωρήσαμε αναγκαίες δεδομένου αυτού του είδους οι εγκρίσεις είναι μακροχρόνιες. Δεν υπήρχε περίπτωση ο δήμος να κόψει τα μεγάλα πλατάνια για να κάνει μια άδεια πλατεία», σημείωσε. Η ανάπλαση της πλατείας Δημοκρατίας εκτιμάται ότι μπορεί να δημοπρατηθεί το πρώτο εξάμηνο του 2026. Πρόκειται για ένα μεγάλο έργο το οποίο όμως δεν είναι δύσκολο και οι οχλήσεις στην πόλη δεν θα είναι μεγάλες.


Η πλατεία Διοικητηρίου με τα δύο επίπεδα και τη διαδρομή ανάδειξης των αρχαίων
Με ταχύ βηματισμό προχωρούν δήμος και υπουργείο Πολιτισμού την ανάπλαση της πλατείας Διοικητηρίου, που εδώ και περίπου 35 χρόνια παραμένει ανοιχτή πληγή για το κέντρο της πόλης. Αυτήν την περίοδο αναμένονται οι τελικές εγκρίσεις από το ΚΑΣ επί των παρατηρήσεων που είχαν κάνει τον περασμένο Αύγουστο. Η ανάδειξη της πλατείας Διοικητηρίου ειναι στο στάδιο της προμελέτης και, μετά τις εγκρίσεις, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα προχωρήσουν στην οριστική μελέτη.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η διαμόρφωση της εμβληματικής πλατείας Διοικητηρίου, που καταστράφηκε στις αρχές του 1990, θα είναι ουσιαστικά σε δύο επίπεδα, ενώ ενδιάμεσα θα υπάρχει μια ράμπα – διαδρομή μεγάλης κλίμακας η οποία θα διασχίζει τον αρχαιολογικό χώρο. Μέσω αυτής της διαδρομής, η οποία θα ενώνει τα δύο τμήματα των πλατειών, ο επισκέπτης θα βλέπει τον αρχαιολογικό χώρο.


Όπως εξήγησε ο κ. Νικηφορίδης, στο μεγάλο επίπεδο στο βόρειο τμήμα (στο ύψος της Αγίου Δημητρίου) θα είναι ένα είδος αμφιθεάτρου με κερκίδες – μεγάλα σκαλοπάτια, όπου ο κόσμος θα μπορεί να συγκεντρωθεί εκεί και να καθίσει. Το κάτω τμήμα (στο ύψος της Ολύμπου) δεν θα έχει ιδιαίτερη διαμόρφωση παρά κάποιες φυτεύσεις. «Η πλατεία Διοικητηρίου θα είναι μια πολύ ωραία πλατεία. Τα 2/3 του χώρου θα είναι πλατεία και το υπόλοιπο τμήμα θα είναι αρχαιολογικός χώρος, ο οποίος θα αποκατασταθεί και θα αναδειχθεί από το υπουργείο Πολιτισμού με ξεχωριστή εργολαβία», τόνισε ο κ. Νικηφορίδης. Σχεδιάζεται κάποια λίγα τμήματα από τα μάρμαρα της παλιάς πλατείας που βρέθηκαν να χρησιμοποιηθούν «ως ένδειξη σεβασμού σε κάτι που καταστράφηκε». Το έργο αυτήν τη στιγμή είναι στο στάδιο της προμελέτης, για να ακολουθήσει η οριστική μελέτη, η μελέτη εφαρμογής και τα τεύχη δημοπράτησης. Εκτιμάται ότι μπορεί να δημοπρατηθεί το δεύτερο εξάμηνο του 2026.

