Εικοσαήμερο λουκέτο σε όλες τις Υπηρεσίες Δόμησης της χώρας και συγκεκριμένα από τις 23 Ιανουαρίου έως και τις 13 Φεβρουαρίου βάζουν οι μηχανικοί του δημοσίου και οι εργαζόμενοι στους οργανισμούς αυτοδιοίκησης, σε μια προσπάθεια επίλυσης χρόνιων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν. Την ίδια ώρα ανήσυχοι δηλώνουν στη Voria.gr μηχανικοί που έχουν σε εξέλιξη projects, αλλά και ημερομηνίες που φοβούνται, όταν πρόκειται για έργα που είναι ενταγμένα σε προγράμματα, ότι θα χάσουν. Εκφράζουν, δε, ανησυχία πως μετά το πέρας της αποχής ο όγκος της δουλειάς θα διογκωθεί με αποτέλεσμα να υπάρξουν καθυστερήσεις στην περάτωση εργασιών που απαιτούνται για την ολοκλήρωση των έργων.
Το εικοσαήμερο λουκέτο θα έχει ως αποτέλεσμα να κλείσουν τα πληροφοριακά συστήματα του e-adeies, που αφορούν στη διενέργεια ελέγχων των ελεγκτών δόμησης και μιας σειράς άλλων υπηρεσιών έκδοσης οικοδομικών αδειών και εγκρίσεων. Κορωνίδα της αποχής αποτελεί η υποστελέχωση στις Υπηρεσίες Δόμησης, ζήτημα που τις ταλαιπωρεί, σύμφωνα με τους εργαζόμενους σε αυτές, τα τελευταία τουλάχιστον δώδεκα χρόνια μετά και την έναρξη του προγράμματος Καλλικράτης.
«Διεκδικούμε Υπηρεσίες Δόμησης που δεν θα λειτουργούν με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, αλλά θα είναι πλήρως στελεχωμένες και εξοπλισμένες, ώστε να προστατεύουν αποτελεσματικά το περιβάλλον και το δημόσιο συμφέρον, όπως και το Σύνταγμα επιτάσσει», τονίζουν στο εξώδικο που αποστέλλουν προς τα συναρμόδια υπουργεία οι διοικήσεις των: Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενώσεων Μηχανικών Δημοσίων Υπαλλήλων Διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών (ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ), Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΠΟΕ ΟΤΑ) και Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Μηχανικών Τεχνολογικού Τομέα Ανώτατης Εκπαίδευσης Δημοσίων Υπαλλήλων (ΠΟΜΗΤΕΔΥ), που διοργανώνουν την κινητοποίηση.
Τι λένε οι μηχανικοί
Για μεγάλη διάρκεια της αποχής που θα έχει σημαντικές παρενέργειες κάνει λόγο μηχανικός με τον οποίο συνομίλησε η Voria.gr, λέγοντας χαρακτηριστικά πως «παραλύει η κατασκευαστική δραστηριότητα και όλα μένουν στον αέρα».
Τους φόβους του πως δεν αποκλείεται να χαθούν προθεσμίες για έργα που είναι ενταγμένα σε προγράμματα εκφράζει έτερος μηχανικός στη Voria.gr, υπογραμμίζοντας πως θα δημιουργηθούν δυσλειτουργίες καθώς δεν θα διενεργούνται μια σειρά ελέγχων όπως: πληρότητας, βεβαίωση όρων δόμησης, έλεγχος μελετών όπου είναι απαιτητός, προεγκρίσεις, αυτοψίες αυθαιρέτων κατασκευών, αυτοψίες από άποψη δομική, στατική και υγιεινής των οικοδομών.
«Κάποιοι μηχανικοί δεν αποκλείεται να βρεθούν προ εκπλήξεως αν δεν γνωρίζουν για τη συγκεκριμένη αποχή, που εκτιμώ, ωστόσο, πως δεν θα διαρκέσει για όσο χρόνο έχει εξαγγελθεί. Θα υπάρξουν γκρίνιες. Όσοι πάλι γνωρίζουν για την αποχή θα αναγκαστούν να επισπεύσουν διαδικασίες προκειμένου να μη χάσουν ημερομηνίες», υπογραμμίζει μηχανικός που έχει σε εξέλιξη έργο, το οποίο είναι ενταγμένο σε πρόγραμμα. Μάλιστα, όπως τονίζει, μετά την αποχή θα συσσωρευτεί σημαντικός όγκος εργασίας με αποτέλεσμα να υπάρξουν καθυστερήσεις και εκνευρισμοί.
Κατανοητή χαρακτηρίζει την κίνηση για την πραγματοποίηση της αποχής ο πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΚΜ, Γιώργος Τσακούμης μιλώντας στη Voria.gr, κάνοντας λόγο για πολυδιάσπαση και υποστελέχωση η οποία δημιουργήθηκε ελέω Καλλικράτη. «Το κράτος θα πρέπει να λάβει γενναίες αποφάσεις. Η μετάβαση με τον Καλλικράτη των πολεοδομικών αρμοδιοτήτων από τις νομαρχίες στους δήμους έγινε άτακτα. Θα πρέπει να υπάρξει επανασχεδιασμός αρμοδιοτήτων προκειμένου να περάσουν είτε στην περιφέρεια, είτε στο υπουργείο», αναφέρει ο κ.Τσακούμης προσθέτοντας πως «οι πολεοδομίες θα πρέπει να δημιουργούνται βάσει προϋποθέσεων που θα αφορούν στον πληθυσμό, τον ρυθμό ανάπτυξης και την έκταση».
Μάλιστα ο κ. Τσακούμης απευθύνει έκκληση, ώστε τις ημέρες της αποχής να υπάρχει προσωπικό ασφαλείας για επείγουσες περιπτώσεις.
Τι αφορά η απεργία - αποχή
Οι Ομοσπονδίες (ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ, ΠΟΕ ΟΤΑ και ΠΟΜΗΤΕΔΥ) αναφέρουν στο εξώδικο τους πως η απεργία – αποχή των μελών τους θα γίνει από:
-Το πληροφοριακό σύστημα του e-adeies (έλεγχος πληρότητας, βεβαίωση όρων δόμησης, έλεγχος μελετών όπου είναι απαιτητός, προεγκρίσεις, αυτοψίες αυθαιρέτων κατασκευών, αυτοψίες από άποψη δομική, στατική και υγιεινής των οικοδομών, έλεγχος προστίμων – χρηματικοί κατάλογοι, αδειοδοτήσεις – κατοχυρώσεις και ανανεώσεις ανελκυστήρων στο μητρώο, θεωρήσεις οικοδομικών αδειών για σύνδεση με τα δίκτυα, έλεγχος φορολογικών και αμοιβών των μελετητών και έκδοση Πιστοποιητικού Ελέγχου Κατασκευής Π.Ε.Κ. και έλεγχος για χορήγηση παρεκκλίσεων), για όλες τις Υπηρεσίες Δόμησης της χώρας, με σκοπό την ανάδειξη των τεραστίων προβλημάτων, στη στελέχωση και τη λειτουργία τους από 23 Ιανουαρίου έως και 13 Φεβρουαρίου 2023.
-Τη σύνταξη πράξεων προσκυρώσεων – τακτοποιήσεων και αναλογισμού, υποχρεώσεων λόγω ρυμοτομίας, πράξεων εφαρμογής, πράξεων επιβολής εισφοράς σε χρήμα, βεβαιώσεων αρτιότητας – οικοδομησιμότητας, πρωτόκολλα αδυνάτου τακτοποιήσεων, κλπ.
-Τη συμμετοχή των μελών τους στα Συμβούλια Αρχιτεκτονικής (Σ.Α.), ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α. Α’ και Β’.
- Την ηλεκτρονική πλατφόρμα διενέργειας ελέγχων των ελεγκτών δόμησης
Μάλιστα την Πέμπτη 2 Φεβρουαρίου από την έναρξη του ωραρίου έως τις 12μ.μ. θα πραγματοποιηθεί πανελλαδική στάση εργασίας και συγκέντρωσης διαμαρτυρίας στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στις 10.00 π.μ.
Τα προβλήματα
Στο εξώδικο αναφέρεται πως «δώδεκα ολόκληρα έτη μετά τον Καλλικράτη, η μεταφορά των ΥΔΟΜ στους Δήμους απέτυχε. Οι υπηρεσίες συρρικνώθηκαν, τα προβλήματα διογκώθηκαν. Η μετάβαση με τον Καλλικράτη (Ν. 3852/2010) των πολεοδομικών αρμοδιοτήτων από τις νομαρχίες στους δήμους έγινε άτακτα, χωρίς κριτήρια και χωρίς καμία προδιαγραφή (μεταφορά προσωπικού, υλικού, μηχανογράφησης, αρχείου, κλπ,) με αποτέλεσμα τα ήδη υπάρχοντα προβλήματα διοικητικής φύσεως (κυρίως υποστελέχωσης) να έχουν διογκωθεί. Οι αιρετοί ή αποφεύγουν να αναλάβουν τις σχετικές ευθύνες ή επιδιώκουν τον έλεγχο των ΥΔΟΜ. Έκτοτε παρά τις συνεχείς νομοθετικές αλλαγές, δινόταν κυρίως βάρος στις συνεχείς παρατάσεις διοικητικής υποστήριξης των ήδη υπολειτουργούντων ΥΔΟΜ, η πιο πρόσφατη έληξε στις 31-12- 2022, πιστοποιώντας και διαιωνίζοντας ουσιαστικά τη δυσλειτουργία τους επί 12 έτη. Με πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση (παρ.1 του άρθρου 73 του Ν.4954/22) από 01-01- 2023 παύει η δυνατότητα σύστασης νέων Υ.ΔΟΜ.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί, από τους 332 δήμους της χώρας, μόλις οι 168 (51%) διαθέτουν Υπηρεσίες Δόμησης ενώ οι 164 (49%) όχι. Από τις 168 ΥΔΟΜ, οι 16 (10%) λειτουργούν μερικώς, λαμβάνοντας υποστήριξη από άλλες ΥΔΟΜ. Επίσης από τη μελέτη προκύπτει ότι:
•η μεγάλη πλειοψηφία των δήμων κάτω των 10.000 κατοίκων, δεν διαθέτουν ΥΔΟΜ
•33 δήμοι άνω των 25.000 κατοίκων δεν διαθέτουν Υπηρεσίες Δόμησης, εκ των οποίων οι 16 είναι άνω των 000 κατοίκων
•περισσότεροι από τους μισούς μεσαίους Δήμους δεν διαθέτουν ΥΔΟΜ
Από τις 168, οι 4 δε διαθέτουν καθόλου προσωπικό, 22 δεν έχουν καθόλου Μηχανικό ΠΕ, 28 απασχολούν μόνο 1 Μηχανικό ΠΕ ή ΤΕ, άλλες 28 μόνο 2 και 16 διαθέτουν 3 Μηχανικούς. Οι 98 από τις 168 δηλαδή ΥΔΟΜ λειτουργούν με ελλιπέστατο προσωπικό, πολύ κάτω ακόμη και από τα ελάχιστα κριτήρια του Νόμου.
Επιπρόσθετα απουσιάζουν και οι απαιτούμενες ειδικότητες μιας και 20 από αυτές δε διαθέτουν Πολιτικό Μηχανικό, 76 δε διαθέτουν Αρχιτέκτονα Μηχανικό, 74 δε διαθέτουν Τοπογράφο Μηχανικό και 94 δε διαθέτουν Ηλεκτρολόγο ή Μηχανολόγο Μηχανικό.
Επιπλέον θεσμοθετήθηκαν ασφυκτικές προθεσμίες για τον έλεγχο των υποβαλλόμενων δικαιολογητικών και συγκεκριμένα, μείωση από τις 30 μέρες του ν.4495/17, στις 15 μέρες, με τις 2 μέρες να είναι ως υποχρεωτικές για τον έλεγχο σε κάθε στάδιο, εκτός από το διάγραμμα κάλυψης, για την έκδοση οικοδομικής αδείας. Δηλαδή, κατ’ ουσία, απαγορεύεται ο υπάλληλος της ΥΔΟΜ να απουσιάζει από την υπηρεσία του για οποιοδήποτε λόγο, αφού δεν έχει αντικαταστάτη μιας και οι 5 μηχανικοί ανά κλάδο ειδικότητας που ορίζονται δεν έχουν αντικαταστάτη (τροποποίηση του άρ.38, παρ. 5 του 4495/17). Και χωρίς να συνυπολογίζονται τα τυχόν παράλληλα καθήκοντα που τους ανατίθενται ή τη συμμετοχή τους σε διάφορες Επιτροπές, Συμβούλια ή και το Μη.Μ.Ε.Δ..
Τα αιτήματα
Όπως αναφέρουν, μεταξύ άλλων, οι τρεις Ομοσπονδίες, διεκδικούν: «επαρκή στελέχωση των ΥΔΟΜ με μηχανικούς ΠΕ και ΤΕ όλων των απαιτούμενων ειδικοτήτων καθώς και με το αναγκαίο προσωπικό όλων των εμπλεκομένων κλάδων, αυξήσεις στις αποδοχές του προσωπικού, αποσαφήνιση της κατάστασης των ΥΔΟΜ, με νομοθετική πρόβλεψη για άμεση τροποποίηση των Ο.Ε.Υ. των Δήμων όπου λειτουργούν ΥΔΟΜ, ώστε η οργανική μονάδα (ΥΔΟΜ) να λειτουργεί σύμφωνα με τις ισχύουσες απαιτήσεις (ελάχιστη στελέχωση, κ.α.)., άμεσα νέες και επαρκείς σε αριθμό προσλήψεις μηχανικών ΠΕ και ΤΕ μέσω του ΑΣΕΠ, όλων των ειδικοτήτων καθώς και του λοιπού αναγκαίου προσωπικού όλων των εμπλεκομένων κλάδων, με μόνιμες και σταθερές σχέσεις εργασίας κατά αποκλειστικότητα στις ΥΔΟΜ, με τη ρητή απαγόρευση ότι οι δήμαρχοι δεν θα μπορούν να μετακινούν τους υπαλλήλους στις τεχνικές ή άλλες υπηρεσίες των δήμων, εξοπλισμό των υπηρεσιών δόμησης με σύγχρονα μέσα και εργαλεία για την αποτελεσματικότερη και αποδοτικότερη εργασία τους».