του Γιώργου Δώρα
Όσα συνέβησαν στην αγορά της Θεσσαλονίκης χθες Δευτέρα –ημέρα της γιορτής του Αγίου Πνεύματος- είναι χαρακτηριστικά του γενικευμένου και μνημειώδους αλαλούμ που επικρατεί στη χώρα. Του μπάχαλου, που κάποιοι ονομάζουν ελληνική ιδιοτυπία, ενώ δεν συμβολίζει τίποτε άλλο από την παρακμή μιας χώρας ευρωπαϊκής μόνο στα λόγια και στα χαρτιά, αλλά όχι στην ουσία. Η αλληλογραφία που δημοσιεύει σήμερα η Voria.gr είναι κάτι παραπάνω από αποκαλυπτική. Συνιστά απόλυτη απόδειξη μιας κατάστασης που βρίσκεται πολύ εκτός των ορίων της κανονικότητας.
Την περασμένη Δευτέρα, λοιπόν, ένα σημαντικό κομμάτι της αγοράς της Θεσσαλονίκης ήταν ανοιχτό. Τα εμπορικά καταστήματα της Τσιμισκή –τουλάχιστον από την Αγίας Σοφίας μέχρι την Κομνηνών- της Μητροπόλεως, αλλά και τα εμπορικά κέντρα που βρίσκονται στα ανατολικά και στα δυτικά της πόλης λειτούργησαν κανονικά. Όπως και πολλά καταστήματα τροφίμων. Κάτι που συνέβαινε και τα τρία προηγούμενα χρόνια, αφού με νόμο του 2011 αφαιρέθηκε η αρμοδιότητα για την κήρυξη μιας αργίας από το νομάρχη, ο οποίος με απόφασή του το 2002 είχε ορίσει τη γιορτή του Αγίου Πνεύματος αργία και για τα εμπορικά καταστήματα.
Όπως, όμως, προκύπτει από την αλληλογραφία του Εμπορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης τόσο με τα συναρμόδια υπουργεία Ανάπτυξης και Εργασίας, όσο και την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας αφενός η αρμοδιότητα για τον καθορισμό πρόσθετων αργιών –πέρα από τις επίσημες που ισχύουν για όλη τη χώρα- ανήκει στις Περιφέρειες και αφετέρου η απόφαση του νομάρχη του 2002 δεν έχει ανακληθεί. Επομένως ισχύει. Άρα κακώς και παρατύπως άνοιξαν εμπορικά καταστήματα και καταστήματα τροφίμων τη Δευτέρα στη Θεσσαλονίκη! Άλλωστε ο ίδιος ο Εμπορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης εξέδωσε σχετική ανακοίνωση νωρίς το απόγευμα της Παρασκευής 17 Ιουνίου, μόλις ολοκλήρωσε τον κύκλο της αλληλογραφίας, με την οποία ξεκαθάριζε το ζήτημα.
Δείτε εδώ την απόφαση νομάρχη του 2002, εδώ την απάντηση της περιφέρειας στον Εμπορικό Σύλλογο, εδώ την απάντηση του υπουργείου Εργασίας και εδώ την απάντηση του υπουργείου Οικονομίας.
Τα θέματα που ανακύπτουν απ’ όλο αυτό το μπάχαλο είναι πολλά. Σημειώστε:
1. Ο ίδιος ο Εμπορικός Σύλλογος με ανακοίνωσή του την Τρίτη 14 Ιουνίου άφηνε ανοιχτό το θέμα. Σημείωνε πως με βάση το νόμο η ημέρα του Αγίου Πνεύματος είναι εργάσιμη, αλλά και ότι σε συνεννόηση με τον Περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας είχε ζητήσει από το υπουργείο Ανάπτυξης να την κηρύξει αργία για τη Θεσσαλονίκη. Η απάντηση του υπουργείου Ανάπτυξης περί αναρμοδιότητάς του στο σχετικό αίτημα έφτασε στη Θεσσαλονίκη την επομένη της επίμαχης ημέρας! Στο μεταξύ ο πρόεδρος Π. Φιλιππίδης και οι συνεργάτες του «ανακάλυψαν» ότι η απόφαση του 2002 ίσχυε και έσπευσαν στις 17 του μηνός να ενημερώσουν ότι η αγορά θα παραμείνει κλειστή. Όπως υποστηρίζει τώρα ο πρόεδρος του ΕΣΘ μόλις στις 15.33΄ το απόγευμα της Παρασκευής παρέλαβε το σχετικό έγγραφο της Περιφέρειας, επομένως δεν μπορούσε να κινηθεί γρηγορότερα.
2. Οι εποπτικές αρχές, που είναι αρμόδιες για τη λειτουργία της αγοράς, ήταν απούσες από τις εξελίξεις. Διότι κανείς δεν ενόχλησε τις επιχειρήσεις που λειτούργησαν τη Δευτέρα, παρά τη ρητή πρόβλεψη της απόφασης του νομάρχη του 2002 περί υποχρεωτικής αργίας, που παραμένει σε ισχύ. Διότι όντως οι δύο ανακοινώσεις του ΕΣΘ μπέρδεψαν αρκετούς, αλλά οι αρμόδιες αρχές δικαιούνται να μην ελέγχουν τη νομιμότητα, όταν αυτή παραβιάζεται σε τέτοια έκταση;
Προφανώς το θέμα δεν είναι ο αστυνομικού τύπου έλεγχος λειτουργίας της αγοράς. Εκείνο που αναδύεται ως μέγα ζητούμενο είναι η επάρκεια, τα αντανακλαστικά, η ετοιμότητα και η συνέπεια των ελεγκτικών μηχανισμών, που η αποστολή τους είναι –μεταξύ άλλων- να ελέγχουν τη νομιμότητα και σε αυτό το πεδίο. Eν προκειμένω η αστυνομία και η Περιφέρεια. Σύμφωνα με τον κ. Φιλιππίδη η αστυνομία επισημαίνει ότι για να κινηθεί πρέπει να έχει εντολή από επίσημη αρχή, δηλαδή από την Περιφέρεια. Από την πλευρά του ο Περιφερειάρχης δεν ευθύνεται διότι έχει υποχρέωση και δυνατότητα να κοινοποιήσει στις αστυνομικές αρχές μόνο τις δικές του αποφάσεις.
Κατάλαβε κανείς τίποτα απ’ όλα αυτά; Κατάλαβε ποιος όφειλε να κάνει και τι ακριβώς την περασμένη Δευτέρα στην αγορά; Το μόνα που μένουν είναι ο μικρός, μέτριος ή μεγάλος τζίρος που έκαναν τα καταστήματα και τα σούπερ μάρκετ που λειτούργησαν τη συγκεκριμένη ημέρα, καθώς και η απορία των εμπόρων που δεν άνοιξαν, αν έκαναν καλά ή όχι.