Η φωτιά που ξέσπασε χθες το πρωί στην αγορά του Καπανίου και πιο συγκεκριμένα σε επιχείρηση με είδη λαϊκής τέχνης και σουβενίρ ανέδειξε με καταστροφικό τρόπο την παλαιότητα της πλειονότητας των καταστημάτων και των απαρχαιωμένων υποδομών της ιστορικότερης αγοράς της Θεσσαλονίκης.
Το γεγονός ότι η χθεσινή πυρκαγιά δεν προκάλεσε μια καταστροφή μεγαλύτερων διαστάσεων οφείλεται σε μια σειρά από γεγονότα όπως για παράδειγμα ότι δεν έσκασαν οι φιάλες υγραερίου που σύμφωνα με πληροφορίες υπήρχαν σε παρακείμενα καταστήματα αλλά και στην έγκαιρη επέμβαση ισχυρών δυνάμεων της πυροσβεστικής που έδωσαν στην κυριολεξία μάχη μέσα στις φλόγες, στους πυκνούς καπνούς και στις υψηλές θερμοκρασίες.
Επαγγελματίες που βρίσκονται πολλά χρόνια στο Καπάνι κάνουν λόγο στη Voria.gr για χρόνια εγκατάλειψη καθώς τόσο οι ιδιοκτήτες των καταστημάτων όσοι δημόσιοι φορείς δεν ενδιαφέρθηκαν για τον εκσυγχρονισμό του. Χαρακτηριστικά αναφέρουν τα περισσότερα κτίσματα ήταν με σκεπές από κεραμίδια όταν όμως ο σεισμός του 1978 χτύπησε τη Θεσσαλονίκη πολλές από αυτές κατέρρευσαν.
Σύμφωνα με τους ίδιους, τότε δόθηκαν στους ιδιοκτήτες κάποια χρήματα προκειμένου να προβούν σε προσωρινές εργασίες αποκατάστασης των ζημιών που υπέστησαν. Ωστόσο, όπως λένε, αυτές έγιναν με τη χρήση πάνελ και με λαμαρίνες από αμίαντο.
Όπως γίνεται συνήθως το προσωρινό έγινε μόνιμο και δεκαετίες μετά, σύμφωνα πάντα με τους καταστηματάρχες, ο αμίαντος παραμένει στη θέση του αν και πλέον είναι γνωστό ότι πρόκειται για υλικό που προκαλεί ακόμη και σοβαρές βλάβες στον ανθρώπινο οργανισμό.
Οι ενοικιαστές των καταστημάτων επισημαίνουν ότι οι ιδιοκτήτες δεν ενδιαφέρονται να εκσυγχρονίσουν τους χώρους τους, λέγοντας χαρακτηριστικά πως «δεν βάζουν ούτε ένα καρφί» και πως οι ίδιοι κάνουν ότι μπορούν για να τα συντηρήσουν ενώ παράλληλα παίρνουν τα δικά τους μέτρα πυροπροστασίας.
Ένα ακόμη πρόβλημα αποτελούν οι απαρχαιωμένες υποδομές ηλεκτροδότησης της αγοράς με τους ανθρώπους που δραστηριοποιούνται εντός αυτής να καταγγέλλουν πως εδώ και δεκαετίες δεν έγινε καμιά παρέμβαση για τον εκσυγχρονισμό τους. Όπως καταγγέλλουν, οι καλωδιώσεις έχουν ξεπεράσει κατά πολύ τα όρια αντοχής τους, με αποτέλεσμα να είναι υπαρκτός ο κίνδυνος πρόκλησης φωτιάς από κάποιο βραχυκύκλωμα.
Πέραν όμως αυτών μια απλή αυτοψία στα στενά της Αγοράς Βλάλη αρκεί για να διαπιστώσει κανείς την προχειρότητα αλλά και την επικινδυνότητα που υπάρχει από τις αυτοσχέδιες ηλεκτρολογικές κατασκευές και από τα καλώδια που κρέμονται στην κυριολεξία πάνω από τα κεφάλια όσων διέρχονται μέσα από αυτά.
Η εξέλιξη της ανάπλασης
Ο αντιδήμαρχος Τεχνικών Υπηρεσιών και Βιώσιμης Κινητικότητας του Δήμου Θεσσαλονίκης Πρόδρομος Νικηφορίδης μιλώντας στη Voria.gr σχετικά με τις εργασίες στο Καπάνι υπογραμμίζει πως η πολύπαθη ανάπλαση δεν σχετίζεται με τις στέγες των καταστημάτων και στεγάστρων, δηλώνοντας μάλιστα άγνοια για τις καταγγελίες περί ύπαρξης αμιάντου και λέγοντας πως θα το ερευνήσει.
«Αυτό που προβλέπεται είναι κάποιες τέντες και σκίαστρα στα καταστήματα και πολλά από αυτά να έχουν γίνει. Προβλέπεται επίσης η έξυπνη σύνδεση με γρήγορο wifi, κάποιες έξυπνες διαβάσεις, κατασκευές στο εσωτερικό αίθριο που ανήκει στον Δήμο Θεσσαλονίκης και άλλες παρεμβάσεις στα πλακόστρωτα οι οποίες σε ένα βαθμό έχουν ολοκληρωθεί».Ο κ. Νικηφορίδης υπογραμμίζει πως η εικόνα δεν έχει καμία σχέση με αυτό που όπως είπε επικρατούσε μέχρι πριν από 3-4 μήνες.
Ωστόσο, επισημαίνει πως δεν είναι αισιόδοξος ότι όλες οι προβλεπόμενες εργασίες θα ολοκληρωθούν μέχρι τέλη Αυγούστου οπότε λήγει μια ακόμη παράταση που δόθηκε στον εργολάβο. «Προσωπικά πιστεύω ότι δεν θα έχει τελειώσει αλλά είμαστε στην τελική ευθεία» υπογράμμισε.
Η ιστορία της αγοράς
Το Καπάνι ή αλλιώς Αγορά Βλάλη λειτουργεί από την εποχή της Τουρκοκρατίας. Η ονομασία φέρεται να προέρχεται από την φράση «Ουν Καπάν» που στα τουρκικά σήμαινε αγορά αλεύρων.
Βρίσκεται στο κέντρο της πόλης, δυτικά της Πλατείας Αριστοτέλους και ορίζεται από πεζοδρόμους που περιβάλλονται από τις οδούς Εγνατία, Αριστοτέλους, Ερμού και Βενιζέλου.
Πολύ κοντά βρίσκονται και άλλες αγορές όπως το Μπεζεστένι, η Άθωνος και η Μοδιάνο. Το Καπάνι αποτελεί τμήμα του ευρύτερου ιστορικού και εμπορικού κέντρου της πόλης και έχει χαρακτηριστεί και οριοθετηθεί από το ΥΠ.ΠΟ.Α. ως «ιστορικός τόπος»’ μέχρι και σήμερα.
Η αγορά αν και δέχθηκε ισχυρά πλήγματα τόσο από την καταστροφική φωτιά που έπληξε τη Θεσσαλονίκη το 1917 αλλά και τον σεισμό του 1978 κατάφερε να διατηρήσει τον παραδοσιακό αλλά και ιστορικά χαρακτήρα της.