Έλλειψη προσωπικού, δυσκολία στην εύρεση εξειδικευμένων εργαζομένων, πιέσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα, περιορισμοί στους αποθηκευτικούς χώρους, παλαιότητα στόλου και ελλείψεις σε κρίσιμα λογισμικά συνθέτουν ένα περιβάλλον έντονης επιχειρησιακής πίεσης για τον κλάδο των logistics στη Βόρεια Ελλάδα.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, ο ψηφιακός μετασχηματισμός αναγνωρίζεται από 8 στις 10 εταιρείες του κλάδου σημαντικός έως εξαιρετικά σημαντικός, με τις επιχειρήσεις είτε να εφαρμόζουν ήδη σχετική στρατηγική, είτε να σχεδιάζουν την επόμενη φάση της.
Μάλιστα το 76% των συμμετεχόντων θεωρεί πως ο ψηφιακός μετασχηματισμός θα βελτιώσει σημαντικά τους δείκτες βιωσιμότητας (περιβαλλοντική, κοινωνική, οικονομική και εταιρικής διακυβέρνησης). Το κύριο, δε, προγραμματισμένο ύψος επένδυσης για το επόμενο έτος είναι από 10.0001 έως 50.000 ευρώ.
Τα ενδιαφέροντα στοιχεία προκύπτουν από την έρευνα της Ελληνικής Εταιρείας Logistics Βορείου Ελλάδος, σε συνεργασία με το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος, με τίτλο «3PL Επιχειρήσεις και Ψηφιακός Μετασχηματισμός», η οποία χαρτογραφεί το επίπεδο της ψηφιακής ωριμότητας και τις τεχνολογικές ανάγκες των ελληνικών επιχειρήσεων logistics. Μέρος των αποτελεσμάτων της έρευνας παρουσιάστηκε στο πλαίσιο του 34ου Money Show, ενώ το σύνολο της θα παρουσιαστεί μετά τα μέσα Απριλίου.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ελληνικής Εταιρείας Logistics Βορείου Ελλάδος, Δημήτρη Τσιτσάμη «η έρευνα για τις 3PL επιχειρήσεις και τον ψηφιακό μετασχηματισμό στέλνει ένα καθαρό μήνυμα: ο κλάδος των logistics στην Ελλάδα έχει μπει πλέον στην ψηφιακή εποχή, αλλά δεν έχει φτάσει ακόμη στο επίπεδο ωριμότητας που απαιτεί ο διεθνής ανταγωνισμός».
Η ακτινογραφία των επιχειρήσεων
Οι περισσότερες επιχειρήσεις έχουν μεγάλη εμπειρία στον κλάδο, καθώς το 80% δραστηριοποιείται για πάνω από 10 χρόνια, ενώ μόνο το 20% βρίσκεται στον χώρο έως 10 έτη.
Εμφανίζουν ισχυρή οικονομική παρουσία, το 90% έχει κύκλο εργασιών άνω των 500.000 ευρώ, με το μεγαλύτερο ποσοστό να συγκεντρώνεται στις μεσαίες και υψηλές κατηγορίες.
Αναφορικά με τις αποθήκες, καταγράφεται ποικιλία μεγεθών, με συχνότερες τις μεσαίες και μεγάλες εγκαταστάσεις. Το 30% διαθέτει μικρές εγκαταστάσεις κάτω των 4.000 τ.μ., το 40% κινείται σε μεσαίες επιφάνειες από 10.000 έως 20.000 τ.μ., ενώ το 20% διαθέτει πολύ μεγάλες εγκαταστάσεις άνω των 20.000 τ.μ.
Οι επιχειρήσεις διαθέτουν σχετικά μικρό ιδιόκτητο στόλο οχημάτων. Το 60% έχει από 1 έως 10 οχήματα. Παράλληλα, το 20% διαθέτει πάνω από 20 οχήματα, ενώ ένα ακόμη 20% δεν διαθέτει ιδιόκτητο στόλο.
Το 60% των επιχειρήσεων δραστηριοποιείται τόσο στην εσωτερική, όσο και στη διεθνή αγορά, ενώ το 40% περιορίζεται μόνο στην εσωτερική αγορά.
Εμπόδια για τον ψηφιακό μετασχηματισμό
Τα σημαντικότερα εμπόδια που εντοπίστηκαν είναι: η έλλειψη ψηφιακών δεξιοτήτων από τους εργαζομένους (68%), το υψηλό κόστος επενδύσεων (64%), παλιά και μη συνδεδεμένα συστήματα (51%), κίνδυνοι κυβερνοασφάλειας (51%), αντίσταση στην αλλαγή (45%), ανεπαρκείς ψηφιακές υποδομές (45%), έλλειψη στρατηγικής/όχι προτεραιότητα (38%).
Στο μεταξύ, το 92% των συμμετεχόντων θεωρεί πως η πολιτεία πρέπει να παράσχει χρηματοδοτικά εργαλεία για την υποστήριξη των επιχειρήσεων ώστε να υιοθετήσουν ψηφιακές λύσεις, το 60% θεωρεί πως δεν υπάρχει επαρκής ενημέρωση για τα υφιστάμενα χρηματοδοτικά εργαλεία που προσφέρει η πολιτεία, ενώ το 40% έχει συμμετάσχει σε επιδοτούμενα, αναπτυξιακά, ή ερευνητικά προγράμματα.
Έλλειψη προσωπικού
Τα κύρια ζητήματα που αντιμετωπίζουν καθημερινά κατά τη λειτουργία τους οι επιχειρήσεις του κλάδου, όπως προκύπτει από τη σχετική ερώτηση είναι η έλλειψη προσωπικού, η αδυναμία προσέλκυσης και διατήρησης εξειδικευμένου ωρομίσθιου προσωπικού, ο ελλιπής χώρος για αποθέματα ή και αναγκαίες τροποποιήσεις στις λειτουργίες, η έλλειψη συστημάτων λογισμικού παρακολούθησης/ δρομολόγησης, η παλαιότητα του στόλου οχημάτων και οι διαταραχές στην αλυσίδα του εφοδιασμού.
Σε ποιες θέσεις εργασίας καταγράφονται ελλείψεις
Ο κυριότερες ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό που εντοπίζονται τόσο σήμερα, όσο και στο άμεσο μέλλον αφορούν τις παρακάτω θέσεις:
-Χειριστές πεδίου (χειριστές κλαρκ και οδηγοί)
-Εξειδικευμένοι υπάλληλοι γραφείου για λογισμικά και δρομολόγηση
-Αναλυτές δεδομένων
-Τεχνικοί συντήρησης
-Τεχνικό προσωπικό ρομποτικής
-Εξωτερικοί συνεργάτες για τον ψηφιακό μετασχηματισμό
Σημειώνεται πως το 70% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι καταβάλλει προσπάθειες για την αναβάθμιση των δεξιοτήτων του προσωπικού, κυρίως με περιορισμένη εκπαίδευση έως δύο ανθρωποημέρες, ενώ μικρότερο ποσοστό επενδύει πιο εντατικά.
Αναφορικά με το επίπεδο ψηφιοποίησης το 95% των συμμετεχόντων στην έρευνα χρησιμοποιεί ERP, το 42% WMS, το 18% CRM, το 16% OMS, το 12% APS, το 10% TMS.
Συμπερασματικά
Οι 3PL επιχειρήσεις της έρευνας έχουν κάνει ουσιαστικά βήματα ψηφιοποίησης και αναγνωρίζουν καθαρά τη στρατηγική σημασία του ψηφιακού μετασχηματισμού, όμως η μετάβαση παραμένει κυρίως μερική και ανισοβαρής.
Σε σχέση με την ΕΕ και τη διεθνή αγορά, το δείγμα φαίνεται να ακολουθεί τη γενική τάση υιοθέτησης βασικών ψηφιακών υποδομών, αλλά υστερεί κυρίως στη συστηματική εκπαίδευση ανθρώπινου δυναμικού, στο «βάθος» και εύρος τεχνολογιών και πρακτικών της κυβερνοασφάλειας, στην εκτεταμένη χρήση πιο εξειδικευμένων συστημάτων όπως WMS και στην πλήρη αξιοποίηση των δεδομένων για λήψη αποφάσεων και στρατηγική ανθεκτικότητας.
