«Οι ιεροί δεσμοί του Οικουμενικού Πατριαρχείου μετά του Βουλγαρικού λαού είναι, ως γνωστόν, αρχαίοι, εξικνούμενοι μέχρι του Θ´ αιώνος και της ευκλεούς Πατριαρχίας του επιφανούς Οικουμενικού Πατριάρχου Αγίου Φωτίου του Μεγάλου, ο οποίος επέδειξεν ιδιαίτερον και έμπρακτον ενδιαφέρον διά τον εκχριστιανισμόν των Σλαβικών εθνών», επεσήμανε, μεταξύ άλλων, ο Παναγιώτατος Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος, στην ομιλία του, μετά το λαμπρό Συλλείτουργο με τον Προκαθήμενο της Εκκλησίας της Βουλγαρίας, Μακαριώτατο Πατριάρχη κ. Δανιήλ, που τελέστηκε την Παρασκευή 26 Δεκεμβρίου 2025, στον Πατριαρχικό Ναό, στο Φανάρι, και συνέχισε: «Ο τότε Ηγεμών των Βουλγάρων Βόρις, βαπτισθείς και λαβών το όνομα Μιχαήλ, υπήρξε πνευματικόν τέκνον του Ιερού Φωτίου, ο οποίος τον προσεφώνει «περιφανέστατον και ηγαπημένον υιόν αυτού, των ιδίων αυτού πνευματικών ωδίνων ευγενές και γνήσιον γέννημα»! Τους ιδίους ακριβώς λόγους του Πατριάρχου Φωτίου προς τον Βόριδα-Μιχαήλ δύναται να λέγη σεμνυνομένη η Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως δι’ όλον τον ευσεβή λαόν της Βουλγαρίας! Και ναί μεν υπήρξαν κατά καιρούς, φθόνω και συνεργεία του πονηρού, ταραχώδεις διακυμάνσεις εις τας διεκκλησιαστικάς σχέσεις ημών, λίαν εκάστοτε οδυνηραί, εις εξωεκκλησιαστικούς συνήθως παράγοντας και παρεμβάσεις οφειλόμεναι, ουχ ήττον το φίλτρον της εν Χριστώ αγάπης ουδόλως ηλαττώθη και ο ψυχικός ημών σύνδεσμος ουδέποτε εξέλιπεν! «Αλλήλων μέλη εσμέν», αχωρίστως και αδιαιρέτως ηνωμένοι εν τη κοινή Πίστει και ομολογία, τη κοινή αγιοπνευματική εμπειρία και τη κοινή ελπίδι της εν Χριστώ αιωνίου ζωής και σωτηρίας!»
Στην αντιφώνησή του ο Μακαριώτατος Πατριάρχης Βουλγαρίας κ. Δανιήλ, επεσήμανε, μεταξύ άλλων, τα εξής: «Το Οικουμενικόν Πατριαρχείον Κωνσταντινουπόλεως διαδραματίζει τον κατ’εξοχήν συντονιστικόν ρόλον εν ταίς καθημεριναίς ημών προσπαθείαις διά την διάδοσιν του Ευαγγελίου της πίστεώς μας, «της άπαξ παραδοθείσης τοις αγίοις πίστεως» (Ιουδ. 1,3). Ο Θώκος του Αγίου Ανδρέου, του Πρωτοκλήτου Αποστόλου του Χριστού, κοσμείται ανά τους αιώνας υπό θεοφρόνων Προκαθημένων, όπως των Μεγάλων Ιεραρχών και Οικουμενικών Διδασκάλων της Εκκλησίας, Γρηγορίου του Θεολόγου και Ιωάννου του Χρυσοστόμου, υπό των υπέρ της καθαρότητος της πίστεως δυναμικώς αγωνισαμένων Αγίων πατριαρχών Πρόκλου και Φλαβιανού, Γερμανού και Ταρασίου, Νικηφόρου και Μεθοδίου, υπό των ζηλωτών ιεραποστόλων Φωτίου και Ιγνατίου, καθώς και υπό των ησυχαστών Καλλίστου και Φιλοθέου του Κοκκίνου. Λαμπρύνεται ούτως υπό πάσης της χορείας των Αγίων και Ιεραρχών της Αγίας και Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Μία Εκκλησία ομολογητική και μαρτυρική, η οποία παραδίδει και σήμερον, εν συνοδική ενότητι μετά των υπολοίπων κατά τόπους Ορθοδόξων Εκκλησιών, την πληρότητα της αληθείας, καθότι κρατεί υψηλώς την Λυχνίαν της πίστεως και της ευσεβείας (Ματθ. 5,15). Από εδώ, από της καθαρής και ανοθεύτου ταύτης πηγής της ορθοδόξου πίστεως, κατά το δεύτερον ήμισυ του 9ου αιώνος, ο βουλγαρικός λαός, υπό την ηγεσίαν του Ισαποστόλου και θεοφιλούς πρίγκηπος, Βόριδος Μιχαήλ, έλαβε το άγιον Βάπτισμα. Από εδώ οι πρόγονοι ημών έλαβον πρώτον επισκόπους και ιερείς και εδιδάχθησαν πως πρέπει να λατρεύωσιν τω Θεώ και πως να ζώσι συμφώνως τη Καινή Αυτού Διαθήκη. Εδώ, εν πρώτοις, ηυλογήθη η μεγάλη αποστολή των Αγίων Ισαποστόλων αδελφών Κυρίλλου και Μεθοδίου. Εδώ ευρίσκεται η απαρχή της αγιωτάτης Βουλγαρικής Εκκλησίας ως πρωτοτόκου θυγατρός του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως. Και ανεξαρτήτως των ιστορικών περιπετειών και μεταβολών, πάντα ταύτα υπάρχουσι βαθύτατα εγκεχαραγμένα εις την ημετέραν εκκλησιαστικήν συνείδησιν και εθνικήν μνήμην».
Η επίσκεψη του Πατριάρχη Βουλγαρίας ξεκίνησε το απόγευμα των Χριστουγέννων. Κατά την άφιξη του Προκαθημένου της Εκκλησίας της Βουλγαρίας στα προπύλαια του Οικουμενικού Πατριαρχείου τον υποδέχθηκαν ο Σεβ. Μητροπολίτης Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ, και ο Πρωτοσυγκελλεύων Σεβ. Μητροπολίτης Αγκύρας κ. Γρηγόριος, τα μέλη της Πατριαρχικής Αυλής και κληρικοί της Αγιωτάτης Αρχιεπισκοπής Κωνσταντινουπόλεως, καθώς και των Ιερών Μητροπόλεων Χαλκηδόνος, Δέρκων και Πριγκηποννήσων.
Αμέσως μετά, ο Μακαριώτατος, προέστη της Δοξολογίας στον Πάνσεπτο Πατριαρχικό Ναό, κατά την οποία παρέστη, από το Παραθρόνιο, ο Σεβ. Μητροπολίτης Γέρων Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ, Πρόεδρος της Επιτροπής επί των Διορθοδόξων Ζητημάτων. Επίσης, παρέστησαν ο Γενικός Πρόξενος της Βουλγαρίας στην Πόλη, Εντιμ. κ. Vassil P. Valchev, και ο Πρόξενος της Ελλάδος Εντιμ. κ. Θεόφιλος Γεωργάκης, εκ προσώπου του Γενικού Προξένου της Ελλάδος, καθώς και κοινοτικοί παράγοντες και μέλη της Βουλγαροφώνου Κοινότητος της Πόλεως.
Φωτογραφία: Νίκος Παπαχρήστου