Όλοι διαπιστώνουν πλέον την αυξημένη παρουσία της Αστυνομίας και της Τροχαίας στη Θεσσαλονίκη κι όχι μόνο στις κεντρικές οδικές αρτηρίες. Όπως νομίζω ότι παρά τις αντίξοες συνθήκες για τις μετακινήσεις, αυτές είναι καλύτερες πλέον. Τι άλλαξε; Η αστυνόμευση.
Όσοι υποστήριζαν επί πάρα πολλά χρόνια πως χωρίς επαρκή αστυνόμευση θα καλλιεργηθεί η κουλτούρα του ωχαδερφισμού και της αδιαφορίας είχαν απόλυτο δίκιο. Όπως και όσοι έβλεπαν ως προαπαιτούμενο την αστυνόμευση για να βελτιωθεί το κυκλοφοριακό και γενικότερα οι μετακινήσεις στην πόλη. Προφανώς από μόνη της η αστυνόμευση δεν θα δώσει λύση, αλλά σήμερα διαπιστώνουμε πόσο κρίσιμος είναι ο ρόλος της. Και αν το πάρουμε κι αντίθετα, όσα άλλα μέτρα, υποδομές, παρεμβάσεις και να κάνουμε εάν δεν υπάρχει επαρκής αστυνόμευση δεν πρόκειται να πετύχουμε τίποτα. Όπως δίκιο είχαν και στην τοπική ηγεσία της Αστυνομίας, όταν επί χρόνια υποστήριζαν πως δεν μπορούν να ανταποκριθούν στις ανάγκες της πόλης όχι επειδή δεν θέλουν ή είναι ανίκανοι, αλλά επειδή έχουν σοβαρότατες ελλείψεις σε προσωπικό και μέσα. Μόλις ενισχύθηκαν αυτά, το αποτέλεσμα είναι εμφανώς βελτιωμένο.
Για να γίνουν όλα αυτά, για να βελτιωθεί η κατάσταση, χρειάστηκε μια ειδική συνθήκη. Να υποστούμε την πρώτη ταλαιπωρία από τα έργα για το Flyover στην περιφερειακή οδό. Είναι οξύμωρο και παράδοξο, αλλά είναι κάπως έτσι. Η αστυνόμευση πολύ μπακαλίστικα και λαϊκά αυξήθηκε για να χρυσώσει το χάπι της ταλαιπωρίας από το Flyover. Αν το σκεφτεί κάποιος ως λογική είναι απαράδεκτο. Αν το πάρει αλλιώς, ο σκοπός αγιάζει τα μέσα...
Σε κάθε περίπτωση, βλέποντας πλέον τα οφέλη της αστυνόμευσης, στο εξής νομίζω ότι δεν θα μπορέσουμε ως κοινωνία να ανεχτούμε κάτι λιγότερο από αυτό που εισπράττουμε σήμερα ως αποτέλεσμα της αυξημένης παρουσίας της Αστυνομίας και της Τροχαίας στην καθημερινότητά μας. Κάποιοι ξεβολεύτηκαν. Όμως αυτοί καλό θα ήταν να σκεφτούν πόσους ξεβόλευαν επί πολλά χρόνια και πόσο κακό έκανε στην πόλη και στο κοινωνικό σύνολο η μικροπαραβατικότητα στην οποία επιδίδονταν διαρκώς.
Και επίσης δεν θα είναι λογικό να βολευτούμε πίσω από την αστυνόμευση και να μη διεκδικήσουμε μια ακόμα καλύτερη κατάσταση, καθώς είναι πασιφανές ότι υπάρχουν πολύ μεγαλύτερα περιθώρια βελτίωσης.
Με δεδομένο το σημερινό επίπεδο της αστυνόμευσης, από το οποίο δεν πρέπει στο εξής ως κοινωνικό σύνολο να δεχτούμε εκπτώσεις μελλοντικά, πρέπει να πάμε στο επόμενο βήμα. Και το επόμενο βήμα δεν αφορά στον πολίτη, αλλά στους αρμόδιους φορείς, που έχουν υποχρέωση επιτέλους να λάβουν σοβαρά μέτρα για τις συνθήκες μετακίνησης στην πόλη, για τις αναγκαίες υποδομές και για τις παρεμβάσεις που χρονίζουν.
Τώρα πια δεν μας χρειάζονται άλλα «σοκ», όπως το Flyover και η αστυνόμευση, αλλά χρειάζεται έργο, χρειάζεται δουλειά και να πάψουν να κρύβονται διάφοροι πίσω από τα προβλήματα που δημιουργούν τα έργα (γίνονται δεν γίνονται) στην περιφερειακή οδό ή πίσω από τη βελτίωση της κατάστασης που πέτυχε η αστυνόμευση. Έχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας ακόμα και μεγάλη απόσταση να διανύσουμε προκειμένου να επιτύχουμε ένα ικανοποιητικό επίπεδο ποιότητας μετακινήσεων στη Θεσσαλονίκη. Όπου Θεσσαλονίκη το ευρύτερο πολεοδομικό συγκρότημα και όλος ο νομός.
Προφανώς και θα χρειαστεί κάθε δήμος να έχει όχι απλώς ένα εκ του νόμου αναγκαίο ΣΒΑΚ (Σχέδιο Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας), αλλά να καταγράψει τα τοπικά και διαδημοτικά ζητήματα και να τα προσαρμόσει σε μια κυκλοφοριακή μελέτη για το σύνολο της περιοχής, ώστε να συμπληρώσουν τις κεντρικές παρεμβάσεις που θα προβλέπει η γενική κυκλοφοριακή μελέτη.
Θα χαρώ στην επίσημη παρουσίαση της Μελέτης Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης να δω μια ολοκληρωμένη δουλειά και να πάρω απαντήσεις για το μέλλον (εγγύς ή μακροπρόθεσμο). Είναι άλλωστε μια δουλειά που έπρεπε να έχει γίνει εδώ και πολλά χρόνια στη Θεσσαλονίκη, ώστε να έχουμε τις βασικές ανάγκες της πόλης σε υποδομές και έργα, προκειμένου να λύσουμε ζητήματα μετακινήσεων και να βελτιωθεί αποφασιστικά και αποτελεσματικά το κυκλοφοριακό πρόβλημα. Διότι πλέον, και δια στόματος των αρμοδίων, η συγκεκριμένη μελέτη είναι στην ουσία η γενική κυκλοφοριακή μελέτη που μας έλειπε. Είναι αυτή που όχι μόνο καταγράφει τα προβλήματα, αλλά προτείνει και λύσεις.
Θα πει κάποιος από μελέτες στη Θεσσαλονίκη να φάνε και οι κότες. Δεν τον αδικώ. Ωστόσο, εδώ μιλάμε για κάτι πολύ βασικό και θεμελιώδες. Για κάτι που αποτελεί αδήριτη ανάγκη για την πόλη και χωρίς το οποίο δεν μπορούμε ούτε να σχεδιάσουμε, ούτε να διεκδικήσουμε, ούτε να πετύχουμε το παραμικρό. Η πόλη χωρίς γενική κυκλοφοριακή μελέτη στον τομέα των μετακινήσεων είναι γυμνή κυριολεκτικά. Είναι αθωράκιστη κι αυτό το έλλειμμα βαρύνει πολλούς.
Θα πει επίσης κάποιος ότι το θέμα δεν είναι να έχουμε μια καλή μελέτη. Το θέμα είναι να γίνουν αυτά που προβλέπει η μελέτη. Και θα συμφωνήσω απολύτως. Διότι αν κρίνω από την προηγούμενη, πριν από δυο δεκαετίες, δυστυχώς δεν προοιωνίζονται αισιόδοξα τα πράγματα. Ακόμα και μικροπαρεμβάσεις, που θα έφερναν μικροβελτιώσεις δεν έχουν γίνει μέχρι και σήμερα 24 χρόνια μετά... Οι προτεραιότητες των αστικών λεωφορείων, οι βελτιώσεις στις διασταυρώσεις, οι παρεμβάσεις στους κόμβους και πάει λέγοντας. Μέτρα χωρίς κόστος οικονομικό, που δεν έγιναν ποτέ, επειδή κανείς δεν ανέλαβε την ευθύνη να τα υλοποιήσει.
Κι εδώ είναι το κλειδί. Δηλαδή ποιος θα υλοποιήσει τις προβλέψεις της Μελέτης Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης. Θα πρέπει να πάρουμε απαντήσεις σε αυτό ως κοινωνία. Και οι απαντήσεις είναι πολύ σημαντικές για να μην απαξιωθεί η συγκεκριμένη μελέτη.
Έχοντας αυτό το εργαλείο θα μπορούν να κουμπώσουν οι δήμοι τις δικές τους τοπικού επιπέδου παρεμβάσεις, ώστε να βελτιώσουν τα πράγματα ακόμα περισσότερο.
Σε αυτή τη μάχη είμαστε όλοι μαζί. Αυτό πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ως πολίτες και κάτοικοι της Θεσσαλονίκης. Αυτό είναι το δικό μας χρέος προς την πόλη και το μέλλον της. Προς τους εαυτούς μας. Στα μέτρα, στις υποδομές, στις παρεμβάσεις, στις αλλαγές προφανώς και θα υπάρξουν κάτοικοι που θίγονται. Σεβαστό. Και οι πολίτες αυτοί έχουν κάθε δικαίωμα να αντιδράσουν. Σεβαστό. Υπάρχει όμως και το συλλογικό συμφέρον κι αυτό δεν πρέπει να φέρει την κοινωνία σε σύγκρουση, ούτε να περάσουμε σε λογικές κοινωνικού αυτοματισμού, ούτε οι αρμόδιοι να κρυφτούν πίσω από διχασμούς και αντικρουόμενα μικροσυμφέροντα. Όλα αυτά έχουν δημιουργήσει πολλές φορές στο παρελθόν προβλήματα στην πόλη, δίχασαν την κοινωνία και μπέρδεψαν τόσο που χάσαμε τον στόχο. Και φυσικά είχαν ως αποτέλεσμα τη στασιμότητα, τις μελέτες που δεν έγιναν ποτέ πράξη, τα έργα που καθυστερούν ή δεν γίνονται ποτέ, τα πισωγυρίσματα της Θεσσαλονίκης και την αδυναμία της να βελτιωθεί.
Το παρελθόν άλλωστε είναι για να διδάσκει και πιστεύω ότι στη Θεσσαλονίκη έχουμε πάρει περισσότερα του ενός μαθήματα. Αν δεν το αλλάξουμε (κι αυτό είναι ευθύνη του πολιτικού και αυτοδιοικητικού προσωπικού, της Πολιτείας και όσων έχουν αποφασιστικές αρμοδιότητες), αν αποδειχτούμε ανεπίδεκτοι μαθήσεων, δεν έχουμε τύχη σε ένα καλύτερο μέλλον. Και αυτή την αλλαγή δεν πρέπει να τη ζητάμε από τους πολίτες, αλλά από την Πολιτεία, η οποία έχει αυτό τον βασικό ρόλο: να βγαίνει μπροστά, να μας οδηγεί μπροστά, να λαμβάνει τις αναγκαίες αποφάσεις ακόμα και κόντρα στο ρεύμα.