Ξημερώνει σήμερα η 17η ημέρα του πολέμου στο Ιράν και στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και η μοναδική βεβαιότητα που υπάρχει πλέον είναι η… πλήρης αβεβαιότητα. Τίποτα που να δείχνει κανόνες, συνήθη σχεδιασμό ή μελετημένα βήματα.
Σε κανέναν πόλεμο βέβαια δεν υπήρξε ποτέ βεβαιότητα και κανείς δεν θα μπορούσε και να εκτιμήσει ποτέ ποιες θα είναι οι άμεσες κι οι έμμεσες συνέπειές του. Το σίγουρο ήταν πως πάντα ο μοναδικός χαμένος είναι ο άνθρωπος.
Στις διδακτικές σελίδες της παγκόσμιας ιστορίας από προηγούμενες πολεμικές συρράξεις βλέπουμε ότι σε γενικές γραμμές κι ακόμη κι αν έπεφταν έξω οι σχεδιασμοί, υπήρχε μια κάποια στρατηγική «εισόδου» και αντίστοιχα «εξόδου» από τις συρράξεις.
Εδώ μετά από 17 συνεχόμενα 24ωρα χτυπημάτων εκατέρωθεν, φαίνεται ότι εκτός των γενικών δογμάτων/στόχων (εξάλειψη του θεοκρατικού - στρατιωτικού καθεστώτος των μουλάδων και των Φρουρών της Επανάστασης στο Ιράν και από την άλλη τιμωρία όσων επιτίθενται σε αυτό), άλλη στρατηγική δεν διαφαίνεται.
Ήδη πολλοί ειδικοί αναλυτές παγκοσμίως θεωρούν πως ο Ντόναλντ Τραμπ και οι ΗΠΑ μάλλον παρασύρθηκαν από τον Μπένζαμιν Νετανιάχου και το Ισραήλ σε αυτόν τον πόλεμο και επιτέθηκαν στο Ιράν. Και προσπαθούν να ερμηνεύσουν τι τελικά κερδίζουν οι ΗΠΑ και πώς θα απεμπλακούν. Γιατί το Ισραήλ δεν το έκρυψε ποτέ: 40 χρόνια τώρα ένιωθε πως απειλείται (κι όχι άδικα, μιας και η Τεχεράνη με πολλές αιματηρές ενέργειες εναντίον του το πιστοποιούσε), ένιωθε βαριά την ανάσα του Ιράν που ήθελε την εξαφάνισή του, επιθυμούσε επομένως διακαώς να αλλάξει το καθεστώς των Μουλάδων και της Ισλαμικής Επανάστασης. Η επιδίωξη του Τελ Αβίβ είναι ξεκάθαρη, έχει στόχο, σχέδιο, έχει την ισχύ πυρός και γι΄αυτό και προχωρά. Οι ΗΠΑ όμως; Τι;
Επίσης, πολλοί ειδικοί οικονομολόγοι, γεωστρατηγικοί αναλυτές και πολιτικοί σχολιαστές ζυγίζοντας την κατάσταση εκτιμούν πως ο Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να είναι πρόεδρος των ΗΠΑ, αλλά πάνω από όλα είναι businessman. Δηλ. ακούει την αγορά, τόσο στο εσωτερικό του όσο και διεθνώς. Αυτός παρακολουθεί πώς θα αντιδράσουν οι αγορές κι οι αγορές κρέμονται από τα ποστ του - κάτι σαν το γνωστό «φοβάται ο Γιάννης το θεριό και το θεριό τον Γιάννη».
Και βέβαια το τσουνάμι των οικονομικών επιπτώσεων ήδη εμφανίστηκε στις διεθνείς αγορές: δεν είναι πια μόνο το πετρέλαιο, τώρα έχουμε να κάνουμε και με το φυσικό αέριο και σε αυτήν την περιοχή τα αποθέματα είναι τεράστια για την παγκόσμια τροφοδοσία. Γι΄ αυτό εξάλλου, εάν το προσέξατε, τώρα πια δεν μιλούν για χτυπήματα σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, αλλά κάνουν λόγο για «ενεργειακές» εγκαταστάσεις.
Τα διεθνή χρηματιστήρια από την πρώτη μέρα του πολέμου αυτήν ακριβώς την αβεβαιότητα αντικατοπτρίζουν, μια πάνω, μια κάτω, είπε ο πρόεδρος κάτι καλό, ανεβαίνουν, περιπλέκονται τα πράματα, κλείνουν αρνητικά. Ο Τραμπ ακούει (μόνο;) τις αγορές. Όταν μιλάμε για δολάρια, ξέρει να δείχνει την προσοχή του. Ίσως έτσι εξηγείται γιατί απηύθυνε κάλεσμα σε μεγάλες δυνάμεις, Βρετανία, Γαλλία, Ινδία κ.α., να τον στηρίξουν στέλνοντας πολεμικά πλοία στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ, προκειμένου η διεθνής ναυσιπλοΐα να συνεχίσει απρόσκοπτα το επόμενο διάστημα. Μιλάμε για τον παγκόσμιο ανεφοδιασμό με τάνκερ και δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν καύσιμα, για να κινηθεί η παγκόσμια οικονομία, οι διεθνείς αγορές και οι βιομηχανικοί κολοσσοί που η πλειονότητά τους είναι στην Κίνα. Είναι σίγουρο πως τα μολύβια έχουν πάρει φωτιά, οι αλγόριθμοι και τα λογισμικά που κάνουν τις σχετικές αναλύσεις είναι στο peak τους, προσπαθώντας να βάλουν όλα τα επαχθή οικονομικά σενάρια στο τραπέζι εξαιτίας της έντασης στα Στενά.
Εδώ, διακρίνεται μέχρι τώρα μια σχετική απροθυμία να στηρίξουν τον Τραμπ. Ακόμη και οι Ευρωπαίοι το συζητούν, αφού φυσικά δεν είναι μια απόφαση τόσο απλή και απαιτείται προσοχή. Εξάλλου, ο Τραμπ δεν ζήτησε τη γνώμη κανενός -ούτε καν του Κογκρέσου- για να ξεκινήσει από κοινού με το Ισραήλ την επίθεση στο Ιράν, τώρα ζητά τη βοήθειά τους;
Εν κατακλείδι, όλα όσα γίνονται στο Ιράν και γενικώς στη Μέση Ανατολή και βέβαια όσα βλέπουμε γι’ άλλη μια φορά στον πολύπαθο Λίβανο, που λόγω κυρίως της Χεζμπολάχ, θα πάθει από το Ισραήλ ό,τι και η Γάζα, δεν είναι… ούτε για πλάκα, ούτε είναι της πλάκας κι ας λέει ο Αμερικανός Πρόεδρος πως έχουμε βομβαρδίσει πολύ τη νήσο Χαργκ, την καρδιά των πετρελαϊκών εξαγωγών, και «ίσως το ξανακάνουμε και πάλι για πλάκα» (just for fun…). Καθόλου για πλάκα δεν είναι η χτεσινή παρέμβαση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ) να συγκρατηθούν οι τιμές του πετρελαίου που εκτινάχθηκαν, ανακοινώνοντας ότι θα διαθέσει στην αγορά 411,9 εκατομμύρια βαρέλια -ποσότητα ρεκόρ- από τα στρατηγικά του αποθέματα. Αλλά κι αυτό κατά τη γνώμη μου είναι ένα ακόμη επεισόδιο στον γρίφο της λήξης του πολέμου: μόνο η οικονομία. Κανείς άλλος. Ούτε τα θύματα, ούτε οι αντιδράσεις των κοινωνιών, ούτε οι αλλαγές τύπου μπαμπούσκα στο καθεστώς της Τεχεράνης, ούτε οι διεθνείς οργανισμοί ούτε κανένας άλλος, μονάχα η οικονομία θα δώσει τη λύση. Κι αυτή έχει πολύ δυνατή φωνή και την ακούει ακόμη κι ο Ντόναλντ Τραμπ.
