Ο «Σύλλογος συγγενών θυμάτων των Τεμπών 28.2.2023» έκανε το κάλεσμα και με σύνθημα «Δεν έχω οξυγόνο» η ανταπόκριση υπήρξε συγκινητική. Μια απίστευτη κοσμοπλημμύρα άκουσε το κάλεσμα και έλαβε θέση. Τόσο στην Αθήνα και το Σύνταγμα, όπου ήταν και το κεντρικό συλλαλητήριο, όσο και στη Θεσσαλονίκη, όπου η αρχή της πορείας έφτανε στον Σιδηροδρομικό Σταθμό του ΟΣΕ και το τέλος της στη ΔΕΘ. Και σε άλλες -παραπάνω από 100- πόλεις στην Ελλάδα και μερικές δεκάδες ακόμη στο εξωτερικό η ανταπόκριση ήταν εντυπωσιακή. Κατέβηκε ο κόσμος να φωνάξει «Δεν έχω οξυγόνο», μετά και το τελευταίο σπαρακτικό ηχητικό που ακούσαμε όλοι λίγες μέρες νωρίτερα από τη νεαρή κοπελίτσα σε ένα από τα βαγόνια θανάτου στα Τέμπη.
Και ποιος δεν ήταν στα συλλαλητήρια. Άτομα όλων των ηλικιών, επαγγελμάτων, κατηγοριών, άλλοι ακομμάτιστοι, άλλοι με κομματική ταυτότητα. Όλοι με το ίδιο πνίξιμο στον λαιμό: δυο χρόνια περίπου μετά, και δεν λέει να αποδοθεί δικαιοσύνη, να πληρώσουν οι ένοχοι για την τραγωδία στα Τέμπη.
Και ποιον, αλήθεια, δεν συγκινούν με τον πόνο τους οι συγγενείς των θυμάτων, που δυο χρόνια τώρα έχουν λιώσει τα παπούτσια στους δρόμους, στη Βουλή, στην Ευρωβουλή, στα ΜΜΕ κι όπου αλλού ζητώντας Δικαιοσύνη και απαιτώντας να μην υπάρξει συγκάλυψη στο όνομα των 57 αθώων ψυχών που χάθηκαν στη μοιραία εκείνη μετωπική σύγκρουση των τρένων. Νομίζω, αυτή η τραγωδία αγγίζει τους πάντες, όσους έχουν τουλάχιστον ψήγματα ανθρωπιάς, συμπόνιας και κοινωνικότητας μέσα τους. Μετρήθηκαν άλλωστε σήμερα στην πορεία. Πάντοτε βέβαια θα υπάρχουν και οι άλλοι. Αυτοί που δεν ιδρώνει τ’ αφτί τους, που δε βλέπουν ό,τι είναι έξω από το σπίτι τους, αλλά αυτή είναι η μειοψηφία εκτιμώ.
Έμπειροι παρατηρητές που έχουν καλύψει πληθώρα συλλαλητηρίων και συγκεντρώσεων διαμαρτυρίας εδώ στη Θεσσαλονίκη, έλεγαν πως ο παλμός που είχε η χτεσινή κινητοποίηση στην Καμάρα (και στη συνέχεια στις οδούς Εγνατία και Μοναστηρίου) δύσκολα βρίσκει όμοιό του. Δεν βγαίνει ο κόσμος στους δρόμους εύκολα -αυτό είναι το γενικό μότο της εποχής μας- παρά μόνο όταν υπάρχει λόγος. Και χτες υπήρχε ουσιαστικός λόγος: η έλλειψη οξυγόνου. Και έστω αυτήν την περασμένη από το συμβάν ώρα, οι κυβερνώντες έχουν τη φιάλη με το οξυγόνο που χρειάζεται, αυτό της δικαιοσύνης, της διαλεύκανσης, το οξυγόνο της τιμωρίας των ενόχων.
Το γεγονός ότι δυο χρόνια μετά ο κόσμος δεν ξέχασε, κατέβηκε στους δρόμους δείχνει ακριβώς το βάθος του συλλογικού αυτού μας τραύματος. Και παράλληλα την πεποίθηση ότι μόνο αν δεν ξεχάσουμε εμείς όλοι -όχι μόνο οι συγγενείς των θυμάτων- μόνο τότε δεν θα έχουμε ξανά νέα Τέμπη. Ήταν νέα παιδιά, παιδιά σαν τα δικά μας, κι όπως εύστοχα είπε μία εκ των διαδηλωτών, «δεν μας περισσεύουν τα παιδιά». Γέμισαν τα τάιμλαϊν μας με εικόνες και πλακάτ και με την απορία «το πήραν το μήνυμα, θα μας ακούσουν;». Δεν γίνεται να μην ακούσουν όσοι εντέλλονται, δεν γίνεται να αγνοούν όσους ζητούν να πέσει άπλετο φως στην υπόθεση, δεν γίνεται να κάνουν πως δεν ακούνε. Είναι πολλοί, είναι όλοι που το ζητάνε. Κι είναι κι ο όρκος τους απέναντι στη Δικαιοσύνη.
Χτες στη Θεσσαλονίκη έγινε και η εκδήλωση μνήμης για τους Εβραίους μάρτυρες που χάθηκαν στα γερμανικά στρατόπεδα της φρίκης στο Άουσβιτς. Πριν από 80 χρόνια, η Θεσσαλονίκη κατέστη «μητρόπολη των θυμάτων των Εβραίων στην Ευρώπη», αφού αναλογικά χάθηκε το 96% του εβραϊκού πληθυσμού της χώρας. Στην εκδήλωση, που γίνεται κάθε χρόνο στη Θεσσαλονίκη, οι συμμετέχοντες ανέφεραν, μεταξύ άλλων, πως η Γενοκτονία των Εβραίων από τους Γερμανούς Ναζί έγινε σε κάποιες φάσεις λόγω μη αντίδρασης άλλων πληθυσμιακών ομάδων, λόγω της σιωπής, που συνιστά ενίοτε και συνενοχή.
Δυο εκδηλώσεις μνήμης λοιπόν χτες στη Θεσσαλονίκη, άσχετες τελείως μεταξύ τους. Τις ενώνει μόνο το νήμα της μνήμης, αυτή η ανάγκη να θυμόμαστε το Κακό, την Καταστροφή, και να την ξεδιπλώνουμε απ’ άκρη σ’ άκρη, για να βρουν δικαίωση οι νεκροί μας.
Υ.Γ.: Χωρίς προεκτάσεις άλλου τύπου, παρά μόνο με δημοσιογραφική προσέγγιση και έχοντας στην πλάτη μου συμμετοχές σε χιλιάδες συσκέψεις σε ΜΜΕ με επιτελικό ρόλο για την παραγωγή ενός πρωτοσέλιδου εφημερίδας ή ενός κεντρικού τηλεοπτικού δελτίου ειδήσεων, μου γεννήθηκε χτες το παρακάτω ερώτημα: με ποιο σκεπτικό το χτεσινό κεντρικό - αναλυτικό δελτίο ειδήσεων της ERTnews στις 18:00 προέταξε ως πρώτο θέμα το λαϊκό προσκύνημα και τρισάγιο στη Μητρόπολη Αθηνών για τον Μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Τυράννων Αναστάσιο, δεύτερο θέμα την εβδομαδιαία ανασκόπηση του πρωθυπουργού με την ανάρτησή του στα social media και τρίτο(!) θέμα, 16 λεπτά μετά την έναρξη του δελτίου, τα συλλαλητήρια για τα Τέμπη; Κι εκείνο μάλιστα λειψό…