Σε πέντε μέρες συμπληρώνονται τρία χρόνια από την τραγωδία των Τεμπών. Εκείνο το βράδυ 57 ψυχές, οι περισσότερες νέων ανθρώπων, έφυγαν από τη ζωή. Από εκείνη τη στιγμή η ζωή πάγωσε και για τους συγγενείς των 57 θυμάτων. Μόνον αυτοί ξέρουν καλύτερα από τον καθένα μας πώς προχωράει, εάν προχωράει, η ζωή μετά από τέτοια τραγικά γεγονότα. Για όλους εμάς τους υπόλοιπους η διαδρομή είναι προφανώς πολύ πιο εύκολη, όλους όμως μας ενώνουν δύο πράγματα: πρώτον, ένα πελώριο «γιατί», γιατί συνέβη η τραγωδία και δεύτερον, αν θα απονεμηθεί τελικά «δικαιοσύνη». Τρία χρόνια μετά και τα δύο αυτά ερωτήματα είναι ακόμη σε κλειστή, αεροστεγή συσκευασία, που ακόμη δεν έχει ανοίξει.
Σε λίγες μέρες, το Σάββατο, τότε που ο μήνας θα δείχνει 28, έχουν ανακοινωθεί συγκεντρώσεις και συλλαλητήρια στη μνήμη των 57 αθώων θυμάτων της μεγαλύτερης σιδηροδρομικής τραγωδίας στη χώρα και μιας από τις μεγαλύτερες στην ευρωπαϊκή ιστορία. Στους δρόμους, στις πλατείες θα ζητάει ο κόσμος απαντήσεις στα γιατί και τα πώς και θα απαιτεί απόδοση δικαιοσύνης. Πέρυσι, τέτοιες μέρες, υπήρχε μια έντονη προετοιμασία για τα συλλαλητήρια σχεδόν σε όλες τις μεγάλες πόλεις απ’ άκρη σ’ άκρη στη χώρα. Και τη μέρα της μνήμης χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν ενωμένοι να ζητήσουν «οξυγόνο» και «δικαιοσύνη» για τα Τέμπη με τις εικόνες να είναι πρωτοφανείς, απίστευτες. Ένα τεράστιο κύμα ομοφωνίας που όμοιό του δεν είχε ξαναδεί η χώρα.
Δώδεκα μήνες μετά, πηγαίνουμε τώρα για το τρίτο μνημόσυνο. Το πόσοι θα βγουν στους δρόμους θα το δούμε. Εάν θα έχει το κάλεσμα την ίδια δυναμική ή όχι. Ήδη πολλοί στοιχηματίζουν και με νούμερα, παρουσιάζοντας μια εικόνα του τύπου τα Τέμπη δεν έχουν πια τη δυναμική των προηγουμένων χρόνων. Μάλιστα, θέλοντας να ενισχύσουν την άποψή τους επικαλούνται ότι «έχουν γίνει πολλά από πέρυσι», «αποκαλύφθηκαν πολλά στη διαδρομή», «πολλοί θέλησαν να καπηλευτούν το κύμα διαμαρτυρίας για δικό τους πολιτικό όφελος κι αυτό φάνηκε».
Μέσα σε αυτές τις 1.095 μέρες που έχουμε διανύσει, η τραγωδία των Τεμπών αποτέλεσε άλλη μια κρίση εμπιστοσύνης προς το κράτος και κατέστη δραματικό σύμβολο για μια Πολιτεία που κατά κοινή ομολογία λειτουργεί με χρόνιες παθογένειες, καθυστερεί κρίσιμα έργα πνοής και, ανάμεσα σε άλλα, μεταθέτει τις ευθύνες μεταξύ των διαφόρων εμπλεκόμενων φορέων. Τα Τέμπη, με άλλα λόγια, έριξαν λίγο ακόμη τσιμέντο στην ήδη υπάρχουσα δυσπιστία προς τη δημόσια διοίκηση και τους ανήμπορους μηχανισμούς ελέγχου του κράτους.
Μέσα σε αυτά τα τρία χρόνια, η αρχική δημόσια συζήτηση επικεντρώθηκε σε επιχειρησιακές και πολιτικές ευθύνες, βαθμιαία μετατοπίστηκε από την κατάσταση των υποδομών και τη μη λειτουργία συστημάτων ασφαλείας στη χρήση του σιδηροδρόμου σε «σκοτεινά» δρομολόγια και συνωμοσιολογία, από την ατομική ευθύνη περάσαμε στη διαρθρωτική ευθύνη του κράτους και πάλι πίσω και στην τελική τίποτε δεν καταλάβαμε!
Τρία χρόνια μετά κι ακόμη δεν ξέρουμε τι πραγματικά έγινε. Τρία χρόνια μετά κι οι συγγενείς -όσοι ζήτησαν εκταφές και ειδικές ιατροδικαστικές εξετάσεις- δεν πήραν αυτό που ήθελαν για τα παιδιά τους. Τρία χρόνια μετά δεν έχουμε καταλάβει πού τέλειωνε η αλήθεια κι άρχιζαν τα fake news, ούτε καν αν αυτοί που μιλούσαν κι ερμήνευαν τα γεγονότα είχαν τη νομιμοποίηση να το κάνουν.
Η υπόθεση των Τεμπών συνεχίζει να λειτουργεί ως άλλο ένα σοβαρό τεστ ωριμότητας του πολιτικού συστήματος.
Τον επόμενο μήνα αρχίζει η δίκη. Εκεί είναι ανάγκη να σπάσει επιτέλους η αεροστεγής συσκευασία της υπόθεσης και να αναπνεύσει η αλήθεια. Είναι η ώρα η δικαιοσύνη να ξανακερδίσει το κεφαλαίο της «Δ» και να γίνει Δικαιοσύνη. Να πάρουμε βαθιές ανάσες οξυγόνου όλοι, μιας και για συλλογικό τραύμα πρόκειται κι όλοι μας χρειαζόμαστε την ανακούφιση της επούλωσης.
