Την ταινία του Κώστα Γαβρά «Η λάμψη μιας γυναίκας», με πρωταγωνιστές τον Ιβ Μοντάν και τη Ρόμι Σνάιντερ παρουσιάζει στο πλαίσιο του αφιερώματος «Σινεφίλ Δευτέρες» το Κέντρο Μελετών και Ερευνών για το Σινεμά.
Η προβολή θα πραγματοποιηθεί στον θερινό κινηματογράφο «Απόλλων» στη Θεσσαλονίκη τη Δευτέρα 26 Ιουνίου στις 21:00. Είναι έγχρωμη, γυρισμένη το 1979 σε Γαλλία, Ιταλία και Δυτική Γερμανία, διάρκειας 98' λεπτών.
Όπως αναφέρει το ΚΕΜΕΣ, η προβολή είναι μια ευγενική προσφορά του σκηνοθέτη, ο οποίος και θα προλογίσει την ταινία μέσω βίντεο.
Το σενάριο και η σκηνοθεσία του Κώστα Γαβρά, βασισμένο στο ομότιτλο μυθιστόρημα του Ρομάν Γκαρί. Παίζουν οι Ιβ Μοντάν, Ρόμι Σνάιντερ, Λίλα Κέντροβα, Ρομπέρτο Μπενίνι, Κατρίν Αλεγκρέ, ενώ έχει κατακτήσει τα βραβεία Σεζάρ καλύτερου ήχου και υποψηφιότητες για Σεζάρ καλύτερης ταινίας, σκηνοθεσίας και α’ γυναικείου ρόλου.
Μετά το τέλος της προβολής ο Αλέξης Δερμεντζόγλου θα παρουσιάσει ένα masterclass με θέμα: «Η προδοσία και η μοναξιά στο έργο του Κώστα Γαβρά» και θα ακολουθήσει συζήτηση με το κοινό.
Στους θεατές θα κληρωθούν 10 αντίτυπα του βιβλίου «Λάμψη γυναίκας» του Ρομάν Γκαρί και θα διανεμηθεί το παρακάτω κείμενο του Αλέξη Δερμεντζόγλου, γραμμένο ειδικά για την προβολή:
«Υποδειγματικό, ως γραφή, το μυθιστόρημα του Γκαρί με εξαιρετικούς, έξυπνους, δυναμικούς διαλόγους, φράσεις ατάκες που λειτουργούν ως παροιμίες, με υπαινιγμούς, αποκρύψεις και «ανοίγματα». Εκτιμώ πως η ταινία του Κώστα Γαβρά είναι η «απάντησή» του στο «Τελευταίο ταγκό στα Παρίσι» του Μπερτολούτσι.
Η «λάμψη μιας γυναίκας» είναι μια δημιουργία χώρων, χρόνων, φωτισμών, ημιφώτων, διαλόγων, ένα μικρό θεατρικό έργο για δυό, με τα πλάν-αμερικέν να κυριαρχούν και τις μονομαχίες διαλόγων να ξεχωρίζουν. Διαθέτει τη δομή ενός υπαρξιακού θρίλερ, όπου το «κρυμμένο» εμφανίζεται σταδιακά, ράθυμα, σεκάνς με τη σεκάνς. Ωστόσο το φιλμ, λόγω και της προσωπικότητας του τετραγώνου Γαβράς-Γκαρί, Μοντάν- Σνάιντερ, δημιουργεί ισχυρότατες αντιστάσεις στην ευρύτερη «ανάγνωσή» του. Ξεπερνάει άνετα το αμερικανικό μελόδραμα και εστιάζεται ιδίως στη φράση «Οι άνδρες και οι γυναίκες επιχείρησαν πολλά αλλά δεν έφτασαν στο σημείο της αδελφότητας» (το κόκκινο της γαλλικής σημαίας).
Αργότερα το αίτημα θα εκπληρώσει και ο Κισλόφσκι με την τριλογία των χρωμάτων. Η ταινία δεν ερμηνεύει λοιπόν το αυτονόητο, απλά το βιώνει και το μετεγγράφει. Όλα είναι απόλυτα εξηγήσιμα και ερμητικά ανεξήγητα. Οι χρόνοι, οι χώροι, οι διάλογοι, οι φόβοι και οι ορμές θανάτου καταγραμμένες ελλειπτικά και εξονυχιστικά (θαυμάστε την συνειδητή αντίφαση της γραφής μου) εικονοποιούνται από τον Κώστα Γαβρά με μια βαθιά εσωτερικότητα, με το ανεξήγητο να ξεφεύγει από την φυσικότητα.
«Το πρώτο μας ταγκό στο Παρίσι» μετά την τελευταία πρόκληση, πρόσκληση, ατύχημα. Η τύχη, το ανώνυμο και ο γαλλικός νεορομαντισμός του Σοτέ, βρίσκει μια ιδανική διαχείριση από τον δημιουργό. Το στιλ Λελούς έχει πια ξεθωριάσει. Οι ατάκες είναι παροιμιώδεις αλλά οι φόβοι θανάτου υπερβαίνουν το ρομάντζο. Το αίτημα απλώνεται και μετατρέπεται σε διαδικασία θεραπείας και απεξάρτησης. Και ο χρόνος διανέμεται πολλαπλά, συστρέφεται, επιστρέφει, ίπταται, προσγειώνεται, κάπου συναντάει τον Τένεσι Γουίλιαμς και την μοναξιά.
Ο Κώστας Γαβράς αποδεικνύει πως δεν τυποποιείται και νομίζω πως μόνον αυτός θα μπορούσε να διαχειριστεί το συγκεκριμένο πολύπλοκο, υπόγειο ρεύμα συνδέσεων και συνθέσεων. Για μια ακόμα φορά ερμηνεύει, με τον δικό του τρόπο, την έννοια της «προδοσίας». Αν η τελευταία μπορεί να αποτελέσει το θεμέλιο για κάτι νέο στέρεο, όλα τίθενται σε αμφιβολία, ρευστότητα, σειρά ενστάσεων.
Σπάνιο σινεμά, σπάνια ευαισθησία και πάνω απ΄ όλα μια σειρά από αόρατες σημειολογικά αναφορές, χαλαρές, ραφινάτες, καίριες, επικίνδυνες, ειλικρινείς, απελπισμένες, εφιαλτικές, ελπιδοφόρες, διαστροφικές, αληθινές.
Ο Γαβράς είναι μέσα στην ταινία, όχι κατ΄ ανάγκη με το πρόσωπο του Μοντάν, αλλά διάχυτος, υπόγειος, απλωμένος ως καλό πνεύμα, σε ένα μοναδικό, συνταραχτικό σχόλιο για τον θάνατο, τη μοναξιά και την απελπισία».