Προφανώς πρόκειται για τιμή. Ταυτόχρονα, όμως, συμβολίζει και κάτι. Το μεν κράτος πρότεινε, η δε οικογένεια Σαββόπουλου απεδέχθη να γίνει η κηδεία του Νιόνιου το Σάββατο, στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών, «δημοσία δαπάνη». Δεν κτυπάει καλά. Ούτε το Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών -αλλά ας πούμε ότι πρόκειται για χωροταξικό ζήτημα-, ούτε πολύ περισσότερο το «δημοσία δαπάνη». Τα λεφτά μιας κηδείας δεν είναι τόσα ώστε να φτωχύνει αυτός που τα δίνει. Είτε το κράτος είτε η οικογένεια του εκλιπόντος. Ο Σαββόπουλος υπήρξε πετυχημένος όχι μόνο καλλιτεχνικά, αλλά και εμπορικά. Και σε καμία περίπτωση δεν είχε ανάγκη να του κάνουν τα έξοδα της κηδείας. Κυρίως, όμως, δεν είχε ανάγκη να συνοδευτεί η τελευταία του έξοδος από τις υπογραφές τεσσάρων υπουργών, καθώς τη σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση για το «δημοσία δαπάνη» υπογράφουν οι υπουργοί Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος και Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, καθώς και ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς. Και καλά, ο Νιόνιος είχε πάψει από καιρό να θεωρείται -και να είναι- αντισυστημικός. Οι εποχές της Mεταπολίτευσης, όταν δεν καταδέχθηκε να παραλάβει το βραβείο μουσικής του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και από σκηνής κατακεραύνωσε την εμπλοκή του κράτους με την τέχνη, πέρασαν ανεπιστρεπτί. Ίσα ίσα που τις τελευταίες δεκαετίες κάποιοι στον χώρο του τραγουδιού τον θεωρούσαν περίπου… Πάπα. Μέχρι και στο Μέγαρο Μαξίμου, σε γιορτή του Κώστα Σημίτη, είχε τραγουδήσει μαζί με άλλους το αγαπημένο τραγούδι της Δάφνης Σημίτη, το «Σ’ αγαπώ γιατί είσαι ωραία». Αλλά η εξόδιος ακολουθία συνοδεία τεσσάρων υπουργικών υπογραφών δεν του χρειαζόταν.
Η άρνηση του Χριστιανόπουλου
Ο οποιασδήποτε μορφής εναγκαλισμός ενός καλλιτέχνη με το κράτος είναι ζήτημα που απασχολεί πολλαπλώς. Ορισμένοι, πάντως, «σκληροπυρηνικοί» τον απέρριπταν τελείως. Όπως -για παράδειγμα- ο Ντίνος Χριστιανόπουλος, με τον οποίον ο Σαββόπουλος συνδεόταν, αφού είχε μελοποιήσει τους στίχους του «Τι να τα κάνω τα τραγούδια σας / είναι πολύ ζαχαρωμένα / ταιριάζουν για σοκολατόπαιδα / μα δεν ταιριάζουνε σε μένα», που ο ποιητής προόριζε για τον Τσιτσάνη, αλλά δεν ευτύχησε. Ο Χριστιανόπουλος, λοιπόν, στη δεκαετία του 1990 αναγκάστηκε να κλείσει τη «μικρή Πινακοθήκη Διαγώνιος», στον 5ο όροφο της οδού Μητροπόλεως 19, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, επειδή με τα τότε αντικειμενικά κριτήρια φορολόγησης των ελευθέρων επαγγελματιών δεν... έβγαινε. Και ο ποιητής, που παρέμεινε μέχρι το τέλος πιστός στον λιτό του βίο, είχε αρνηθεί γενναιόδωρη οικονομική προσφορά τής τότε νομαρχίας, προκειμένου ν αποφύγει το λουκέτο. Όπως, βέβαια, είχε αρνηθεί και κάθε μορφής βράβευση από το κράτος, ανεξαρτήτως κυβερνήσεως.
Οι συναντήσεις Αγγελούδη με Λιβάνιο και Σκέρτσο
Στην Αθήνα βρέθηκε χθες ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης, ο οποίος ανά τακτά χρονικά διαστήματα κάνει επισκέψεις σε υπουργικά γραφεία. Αυτή τη φορά συναντήθηκε με τους υπουργούς Θοδωρή Λιβάνιο και Άκη Σκέρτσο, με τους οποίους, όπως έχουμε γράψει αρκετές φορές σε αυτήν εδώ τη στήλη, έχει πολύ καλές σχέσεις. Στο επίκεντρο της συνάντησης με τον υπουργό Εσωτερικών βρέθηκε κυρίως το αίτημα για τη μητροπολιτική διακυβέρνηση, με φόντο και το τακτικό συνέδριο της ΚΕΔΕ. Εξάλλου, όπως έχει δηλώσει και το προηγούμενο διάστημα ο κ. Αγγελούδης, «είμαστε υποχρεωμένοι να αρχίσουμε να κοιτάμε σοβαρά το ζήτημα της μητροπολιτικής διακυβέρνησης». Βέβαια στην ατζέντα του διαλόγου ήταν και θέματα που έχουν να κάνουν με τον δήμο, έργα και χρηματοδοτήσεις.
Τα δικαστήρια του Ψωμιάδη και…
Οι ημερομηνίες για τις δίκες των αδελφών Ψωμιάδη παραμένουν εξαιρετικά αβέβαιες, αφού, παρά τις τυπικές εκφωνήσεις των υποθέσεων, πηγαίνουν από διακοπή σε διακοπή. Διότι μπορεί να... φύγαμε από τις επαναλαμβανόμενες αναβολές του παρελθόντος, για τις οποίες χάναμε συχνά το… μέτρημα, αλλά φαίνεται πως χρειάζεται κι άλλη υπομονή για να μάθουμε τι έχει γίνει με τα περίφημα «45άρια» έργα τής πρώην Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Θεσσαλονίκης. Χθες, η υπόθεση ήταν προγραμματισμένη ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Θεσσαλονίκης μετά από διακοπή στις αρχές του μήνα, ωστόσο πάλι δεν συζητήθηκε επί της ουσίας, αφού ο δικηγόρος των αδελφών Ψωμιάδη επικαλέστηκε πρόβλημα υγείας στο πρόσωπο του πρώην νομάρχη, Παναγιώτη, ο οποίος πρόσφατα υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση. Η επόμενη φορά που η υπόθεση θα εγγραφεί στο σχετικό πινάκιο είναι στις 28 Νοεμβρίου, σε περισσότερο από έναν μήνα δηλαδή. Χωρίς κανείς να μπορεί να εγγυηθεί ότι εκείνη την ημέρα θα υπάρξει εξέλιξη και η διαδικασία θα προχωρήσει. Μια άλλη υπόθεση που φέρνει τα αδέλφια Παναγιώτη και Διονύση Ψωμιάδη ενώπιον της Δικαιοσύνης αφορά προσλήψεις υπαλλήλων κατά τη θητεία τους στη νομαρχία... Η σχετική δίκη διεκόπη την προηγούμενη εβδομάδα για τις 21 Νοεμβρίου.
… η ουσία που έχει χαθεί
Κατ’ αρχάς, ευχόμαστε περαστικά στον Παναγιώτη Ψωμιάδη, που αναρρώνει μετά από τη χειρουργική επέμβαση, στην οποία υποβλήθηκε, αλλά και στον αδερφό του Διονύση, ο οποίος αντιμετωπίζει κι εκείνος ζητήματα υγείας. Η υγεία πάνω από όλα, που λέει ο λαός. Άλλωστε, ειδικά ο πρώην νομάρχης όλα αυτά τα χρόνια ήταν τυπικός στα δικαστικά ραντεβού και οι αναβολές σπάνια ήταν συνέπεια δικού του αιτήματος. Μάλλον ο ίδιος θέλει να τελειώνουν οι δικαστικές περιπέτειες, αν αναλογιστούμε ότι για τη δεύτερη υπόθεση, την υπόθεση των προσλήψεων, τα αδέλφια Ψωμιάδη είχαν απαλλαγεί, όμως ο Άρειος Πάγος αναίρεσε την απόφαση και την επέστρεψε στο ακροατήριο. Πέρα από αυτό, η αλήθεια είναι ότι έχουν περάσει ατελείωτα χρόνια από τότε που... έσκασαν οι συγκεκριμένες υποθέσεις. Οι νεότεροι μάλλον δεν θυμούνται καν ότι κάποτε στην Ελλάδα υπήρχαν νομαρχίες. Στο μεταξύ, πρόσωπα κατηγορούμενα για τα «45άρια» έφυγαν από τη ζωή. «Η ζωή περνάει / δίχως να κοιτάει / τη δική σου μελαγχολία» που ευφυώς έγραψε ο προσφάτως εκλιπών Νιόνιος της καρδιάς μας. Βέβαια σε μία χώρα που θέλει να λέγεται «κράτος δικαίου» οι ετυμηγορίες και στις δύο δίκες πρέπει επιτέλους να ανακοινωθούν, αλλά μετά από τόσες αναβολές και τόσες διακοπές η ουσία έχει χαθεί.
Οι μπανάνες του Ισημερινού και…
Φρούτο τροπικό, πλούσιο σε βιταμίνες (A, B, C, E), κάλιο, φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά, η μπανάνα αποτελεί μια αγαπημένη και εύκολη επιλογή κολατσιού για μικρούς και μεγάλους. Και η κατανάλωσή της στην Ελλάδα βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα. Επειδή, ωστόσο, χρειάζεται πολύ θερμό κλίμα, στην Ελλάδα η καλλιέργειά της περιορίζεται στα νότια της χώρας, στην Κρήτη, τις Κυκλάδες, τα Δωδεκάνησα, τη Λακωνία. Κι αυτές που παράγονται εγχωρίως δεν έχουν καμία σχέση με τις… κανονικές. Ωστόσο καλές μπανάνες βρίσκει κανείς παντού, σε κάθε μανάβικο, σούπερ μάρκετ, λαϊκή αγορά. Εισαγόμενες, φυσικά, από χώρες μακρινές και εξωτικές. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Συνδέσμου Ελληνικών Επιχειρήσεων Εξαγωγής, Διακίνησης Φρούτων - Λαχανικών και Χυμών Incofruit Hellas, το 9μηνο του 2025 οι εισαγωγές μπανάνας εκτοξεύτηκαν στο 21,15% συγκριτικά με το αντίστοιχο διάστημα του 2024. Συνολικά εισήχθησαν 221.902 τόνοι μπανάνες, έναντι 183.167 πέρσι, κι από αυτές το 93,5% ήρθε από τον Ισημερινό, ενώ οι υπόλοιπες από άλλες χώρες όπως η Κόστα Ρίκα και η Κολομβία. Ένα εξίσου ενδιαφέρον στοιχείο είναι πως μέρος αυτής της ποσότητας επανεξάγεται και έτσι οι μπανάνες «φεύγουν» για γειτονικές στην Ελλάδα χώρες. Η μπανάνα συμβάλλει στην καλή υγεία της καρδιάς, στη βελτίωση της μυϊκής λειτουργίας και την προστασία του νευρικού συστήματος. Γι’ αυτό και καλό θα είναι να την καταναλώνουμε χωρίς... άλλες ακρότητες. Γιατί ευκαιρίας δοθείσης θυμηθήκαμε τον σάλο που δημιουργήθηκε πριν ακριβώς έναν χρόνο όταν ο Οίκος Δημοπρασιών Sotheby’s πούλησε στη Νέα Υόρκη μία μπανάνα κολλημένη στον τοίχο με απλή ταινία για 6,2 εκατ. δολ. (!!!). Η εικαστική σύλληψη του Ιταλού δημιουργού conceptual έργων, Μαουρίτσιο Κατελάν, προκάλεσε αίσθηση στην αγορά τέχνης στη Νέα Υόρκη και ενθουσίασε τον Κινεζοαμερικανό, Τζάστιν Σαν, ιδρυτή της πλατφόρμας κρυπτονομισμάτων Tron, ο οποίος αγόρασε το έργο με τον εντελώς κυριολεκτικό τίτλο «Comedian». Δείτε τη φωτογραφία και σκεφτείτε αν ο καλλιτέχνης έφαγε τη μπανάνα του κι είπε μετά να κάνει πλάκα.
… τα κοντέινερς της κόκας
Επειδή, όμως, οι μπανάνες είναι εξαιρετικά αρωματικές, συχνά τα φορτία από τη Λατινική Αμερική προς τα ευρωπαϊκά λιμάνια -και τα ελληνικά και της Θεσσαλονίκης-, «αξιοποιούνται» για τη μεταφορά ναρκωτικών. Υποτίθεται ότι οι ειδικά εκπαιδευμένοι σκύλοι των διωκτικών αρχών μπερδεύονται και δεν εντοπίζουν την κοκαΐνη. Βέβαια η αστυνομία έχει επιτυχίες, καθώς η μέθοδος βασίζεται σε πληροφορίες, που έρχονται από μακριά, από εκεί που ξεκινούν τα ύποπτα κοντέινερς και φτάνουν μέχρι τον προορισμό τους.