Ουδέν μονιμότερο του προσωρινού. Η φράση ταιριάζει γάντι στη Θεσσαλονίκη. Σήμερα θα ασχοληθώ με ένα κραυγαλέο παράδειγμα, το οποίο προβληματίζει πολύ κόσμο και πρέπει να προβληματίσει (επιτέλους) και τους αρμόδιους.
Ξέρω ότι κανένας δεν θέλει να θυμάται την υγειονομική κρίση και την πανδημία του κορωνοϊού. Την αφήσαμε πίσω μας κι ευχόμαστε να μην επιστρέψει ποτέ ξανά. Ωστόσο, υπάρχουν μέτρα που ελήφθησαν για εκείνη την τραγική διετία, που για να βγούμε από το σπίτι μας έπρεπε να κάνουμε ολόκληρη διαδικασία, ακόμη διατηρούνται. Για ποιο λόγο, άγνωστο.
Ένα από αυτά τα προσωρινά μέτρα, που πλέον έχει καθιερωθεί, είναι ο ποδηλατόδρομος στην παλιά παραλία. Υπενθυμίζω ότι οι θιασώτες της καθόδου του ποδηλατοδρόμου στο οδόστρωμα της Λεωφόρου Νίκης βρήκαν τότε με την πανδημία την ευκαιρία να υιοθετηθεί προσωρινά ως μέτρο διευκόλυνσης των ποδηλάτων και των πεζών η λειτουργία του ποδηλατοδρόμου επί του οδοστρώματος και να στερηθεί έτσι χώρος στον δρόμο από τα υπόλοιπα οχήματα. Τότε φαινόταν λογικό και εφόσον η πανδημία έληγε, ο ποδηλατόδρομος έπρεπε να επιστρέψει στο κράσπεδο.
Η πανδημία έληξε, αλλά άνοδος του ποδηλατοδρόμου δεν έγινε. Εκτός του ότι εξέλειπαν οι λόγοι ή οι προφάσεις για να είναι ο ποδηλατόδρομος στο οδόστρωμα, υπάρχουν και οι νόμοι και οι κανόνες, που δεν εξέλειπαν και που δεν επιτρέπουν τη λειτουργία του ποδηλατοδρόμου εκεί που «προσωρινά» τοποθετήθηκε.
Η «παρατυπία», ας τη χαρακτηρίσω έτσι, αποδόθηκε σε ένα «δωράκι» προς τους ποδηλάτες, σε μια κίνηση προώθησης των ποδηλάτων ως μέσο μετακίνησης έναντι του ΙΧ, σε μια κίνηση περιορισμού της χρήσης του ΙΧ και «τιμωρίας» των οδηγών αυτοκινήτων και άλλων οχημάτων κτλ.
Σε κάθε περίπτωση μιλάμε όμως για κάτι που έχει λήξει και πρέπει να επιστρέψουμε στην προηγούμενη, νόμιμη κατάσταση και ο ποδηλατόδρομος να ανεβεί και πάλι στο πεζοδρόμιο. Αν όντως ορισμένοι θέλουν να παραμείνει ως έχει η κατάσταση, τότε δεν έχουν παρά να νομιμοποιήσουν τη λειτουργία του ποδηλατοδρόμου στο οδόστρωμα και όλα καλά.
Αλλά πρέπει να το κάνουν, αλλιώς υπάρχει ζήτημα. Επίσης, υπάρχει κι άλλο ένα ζήτημα, από αυτά τα τεχνικής φύσεως, τις... λεπτομέρειες, που δεν τις λες και αμελητέες. Εάν γίνει κάποιο ατύχημα και το θύμα (που μάλλον θα είναι ποδηλάτης) ζητήσει τα ρέστα, ποιος φέρει την ευθύνη για την παράτυπη λειτουργία του ποδηλατοδρόμου; Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη να δώσει μια παράταση στη λειτουργία του στο οδόστρωμα, η οποία υπενθυμίζω είχε χαρακτηριστεί επικίνδυνη στο παρελθόν κι αυτή ήταν και η βάση που δεν επιτράπηκε η λειτουργία του ποδηλατοδρόμου στον δρόμο; Ας αφήσουμε όμως τις «λεπτομέρειες» κι ας πάμε στο ζουμί.
Επιβάρυνση του κυκλοφοριακού
Ο συγκεκριμένος ποδηλατόδρομος συνεισφέρει στην επιβάρυνση του κυκλοφοριακού προβλήματος του κέντρου της πόλης. Όποιος δεν το αντιλαμβάνεται ας πάει κάποια στιγμή της ημέρας που λειτουργεί η πόλη σε φουλ ρυθμούς για να το διαπιστώσει εκεί στην περιοχή του λιμανιού, αλλά και κατά μήκος της Λεωφόρου Νίκης.
Είπαμε να τιμωρήσουμε το ΙΧ αυτοκίνητο, αλλά η ταλαιπωρία που υφίστανται λόγω ενός «προσωρινού» μέτρου χιλιάδες πολίτες είναι απίστευτη. Και ντροπιάζει συνολικά την πόλη, όσο παραμένει στον... αέρα ως απομεινάρι μιας περιόδου, το οποίο άλλους τους βόλεψε κι άλλους τους βολεύει, όμως την πλειοψηφία την ταλαιπωρεί.
Δεν είναι, απλώς, ότι συνεχίζεται η παραμονή του ποδηλατοδρόμου στο οδόστρωμα, αλλά ότι αυτό γίνεται χωρίς να θεσμοθετείται. Επαναλαμβάνω αν οι αρμόδιοι κρίνουν ότι θα ταλαιπωρούνται χιλιάδες οδηγοί άλλων οχημάτων, ότι θα επιβαρύνεται το κυκλοφοριακό στο κέντρο, ότι θα γίνεται ο κακός χαμός στην περιοχή των δικαστηρίων και του λιμανιού και στη δυτική είσοδο της πόλης, επειδή πρέπει να συνεχίσει τη λειτουργία του ο ποδηλατόδρομος στη δεξιά λωρίδα της Λεωφόρου Νίκης, ας το νομιμοποιήσουν ως μόνιμο μέτρο ή έστω ως... προσωρινό, με ορίζοντα το 2028, που εκτιμάται ότι μπορεί να έχει ολοκληρωθεί η επέκταση της παλιάς παραλίας και θα χωράει ο ποδηλατόδρομος στο κράσπεδο.
Σε ό,τι με αφορά θεωρώ ότι το μέτρο ήταν προσωρινό, οι λόγοι να παραμένει ο ποδηλατόδρομος στο οδόστρωμα δεν υπάρχουν πια και πρέπει άμεσα να επιστρέψουμε στην προηγούμενη, νόμιμη, κατάσταση. Σχεδόν...
Και αναφέρω το «σχεδόν», επειδή στην προηγούμενη κατάσταση που ο ποδηλατόδρομος ήταν στο πεζοδρόμιο δεν λειτουργούσαν όλα τα άλλα νομίμως. Και φυσικά δεν ήταν λεωφόρος η Λεωφόρος Νίκης. Κυκλοφοριακό κομφούζιο επικρατούσε και τότε. Και ένα από τα προσχήματα για να λειτουργήσει στο οδόστρωμα ο ποδηλατόδρομος ήταν ότι η λωρίδα που στερούνται τα άλλα οχήματα έτσι κι αλλιώς δεν υπήρχε λόγω της παράνομης στάθμευσης στην αριστερή λωρίδα. Η οποία παράνομη στάθμευση σχεδόν σταμάτησε με τη λειτουργία του ποδηλατοδρόμου. Δηλαδή μία ή άλλη.
Με τέτοιους συμψηφισμούς δεν πάμε πουθενά. Εφόσον αποφασίσουν οι αρμόδιοι και κυρίως η νέα διοίκηση του δήμου Θεσσαλονίκης να κάνουν το αυτονόητο (δηλαδή να επιστρέψει ο ποδηλατόδρομος εκεί που προβλέπεται να λειτουργεί), τότε θα πρέπει να φροντίσουν να τηρήσουν τον νόμο και για την παράνομη στάθμευση, διότι όλοι γνωρίζουμε πως γρήγορα να σπεύσουν διάφοροι γνωστοί – άγνωστοι να εκμεταλλευτούν την επιστροφή στις «παλιές καλές συνήθειες».
Γνωρίζω επίσης ότι ενδεχόμενη επιστροφή του ποδηλατοδρόμου στο κράσπεδο της παλιάς παραλίας δεν μας απαλλάσσει από το πρόβλημα της στέρησης χώρου από τους πεζούς. Κι αυτό είναι ένα θέμα που δεν λύνεται ούτε με την κατάργηση του ποδηλατοδρόμου, ούτε με την παράταση της προσωρινότητας της λειτουργίας του στο οδόστρωμα. Είναι ένα θέμα που θα λυθεί μόνον όταν γίνει η πολυαναμενόμενη επέκταση της παλιάς παραλίας, δηλαδή σύμφωνα με τους υπολογισμούς του δήμου το 2028. Μέχρι τότε όλα θα λειτουργούν νόμιμα και με τις δυσκολίες που υπήρχαν. Κοντή μνήμη δεν επιτρέπεται να έχει κανείς...
Για να τα λέμε όλα, χωρίς παρωπίδες. Όπως κι ότι επιτέλους χρειάζεται ο δήμος Θεσσαλονίκης να σχεδιάσει και να υλοποιήσει ένα σοβαρό και συνδεμένο, εξυπηρετικό δίκτυο ποδηλατοδρόμων σε όλη την πόλη, αν πραγματικά θέλουμε να προωθήσουμε το ποδήλατο και να απαλλάξουμε την πόλη από τα πολλά ΙΧ αυτοκίνητα.
Είναι η χρυσή ευκαιρία να το κάνουμε, από τη στιγμή που μπαίνει σύντομα το μετρό στην καθημερινότητά μας και αλλάζουν σταδιακά οι συνθήκες μετακινήσεών μας. Με επενδύσεις σε λογικές κοινωνικού αυτοματισμού και σιωπηλές παρατάσεις σε παρατυπίες δεν κάνουμε δουλειά. Κρύβουμε προβλήματα κάτω από το χαλί και το χαλί είναι γεμάτο πια από τέτοια. Ο ποδηλατόδρομος στη Λεωφόρο Νίκης πρέπει να μετακινηθεί τώρα.