Οι εκλογές της 21ης Μαΐου 2023, αλλά και οι επόμενες της 2ας Ιουλίου εάν χρειαστούν, θα είναι περισσότερο από οποιεσδήποτε άλλες τα τελευταία 15 χρόνια εκλογές της… κλειδαρότρυπας. Μπορεί αυτή τη φορά οι λεπτομέρειες που αναδύουν εκατέρωθεν οι πολιτικοί αντίπαλοι να μην έχουν να κάνουν με την προσωπική ζωή, αλλά με την ευρύτερη -κυρίως οικονομική- δραστηριότητα, αλλά η απουσία πολιτικού διακυβεύματος είναι εμφανής. Αυτή τη φορά -όσο κι αν θέλουν κάποιοι να μας πείσουν για το αντίθετο- το δίλημμα δεν είναι προς ποια κατεύθυνση θα κινηθεί η χώρα, αλλά ποιος θα την πάει. Σε αυτή τη φάση η ευρωπαϊκή ταυτότητα για την Ελλάδα δεν αμφισβητείται από κανέναν που να έχει πιθανότητες να κυβερνήσει ή να συγκυβερνήσει, κάτι που ασφαλώς αφαιρεί επιχειρήματα ιδεολογικού χαρακτήρα. Στην πραγματικότητα εκείνο που αναζητά η ελληνική κοινωνία σε αυτή τη φάση είναι τον καλύτερο διαχειριστή των υποθέσεών της, που λίγο πολύ είναι γνωστές, τόσο στο επίπεδο των στόχων, όσο και στο επίπεδο των δυσκολιών. Από τις αποφάσεις, τη συμπεριφορά και τον τρόπο των κινήσεών του θα κριθεί ο τρόπος με τον οποίο θα αντιμετωπίσει την Ελλάδα ο… περίγυρος. Η Ευρώπη, η Αμερική, η Τουρκία, τα Βαλκάνια, οι αγορές. Από αυτό θα κριθεί ακόμη και το πώς θα αντιδράσουν επί του πεδίου της καθημερινότητας οι ίδιοι οι πολίτες, οι οποίοι ιδιαίτερα μετά την τραγωδία των Τεμπών δείχνουν να συνειδητοποιούν ότι κάποιος πρακτικός άνθρωπος θα πρέπει να αναλάβει να διορθώσει τις βασικές στρεβλώσεις που καταδυναστεύουν την καθημερινότητα. Διαχειριστική επάρκεια είναι η έκφραση – κλειδί, κι ας μην αρέσει σε αυτούς που πιστεύουν ότι οι μεγάλες κινήσεις «σκεπάζουν» τις μικρές αδυναμίες. Αντίθετα, οι μικρές νίκες μπορεί να οδηγήσουν σε ένα καλύτερο τελικό αποτέλεσμα.
Οι μισθοφόροι τρομοκράτες
Μεταξύ σοβαρού και αστείου στην Ελλάδα -και μάλιστα στην Αθήνα- φαίνεται τελευταία ότι κατάσκοποι και τρομοκράτες κάνουν… πάρτι. Μετά τη Ρωσίδα Μάτα Χάρι, που είχε πολιτογραφηθεί Ελληνίδα με τα χαρτιά ενός νεκρού βρέφους και ήταν παντρεμένη με Ρώσο κατάσκοπο στη Βραζιλία, αλλά ετοιμαζόταν και να νυμφευθεί ανυποψίαστο Έλληνα, έχουμε τους Πακιστανούς τρομοκράτες, οι οποίοι, αν και χωρίς χαρτιά, δούλευαν στη Ζάκυνθο και ταυτόχρονα έκλειναν δολοφονικές συμφωνίες με το Ιράν των μουλάδων. Αν πιστέψουμε τις πληροφορίες που διαρρέουν από τις μυστικές υπηρεσίες εν είδη αστικού μύθου, οι δύο Πακιστανοί που συνελήφθησαν επειδή ετοίμαζαν μαζικό τρομοκρατικό κτύπημα στο κέντρο της Αθήνας κατά εβραϊκών στόχων με εντολή του Ιράν τιμολογούσαν την κάθε ανθρώπινη ζωή που θα έπαιρναν προς 16.000 ευρώ. Κάτι που δείχνει όχι μόνο την απόλυτη διασύνδεση της τρομοκρατίας με το ποινικό έγκλημα, αλλά και το πολιτισμικό και αξιακό χάσμα που χωρίζει τις κοινωνίες του ανεπτυγμένου κόσμου με αυτές που υπό ανάπτυξιν. Με όρους παλαιότερων εποχών θα λέγαμε για χάσμα νοοτροπίας ανάμεσα στον πρώτο και τον τρίτο κόσμο. Είναι προφανές ότι στο Πακιστάν, απ’ όπου κατάγονται και προέρχονται οι δύο συλληφθέντες, η ανθρώπινη ζωή έχει –δυστυχώς- μικρή, μηδαμινή αξία. Αν σε αυτό το δεδομένο προσθέσει κανείς τον θρησκευτικό φανατισμό και τη φτώχεια αντιλαμβάνεται το πώς προκύπτουν οι μισθοφόροι – τρομοκράτες. Αν, μάλιστα, πιστέψουμε τον… τιμοκατάλογο αντιλαμβανόμαστε ότι το συγκεκριμένο είδος του επαγγελματία τρομοκράτη αμείβεται πολύ καλύτερα από τον μισθοφόρο στρατιώτη, που πολεμάει από τη Λιβύη και άλλες περιοχές της Αφρικής μέχρι την Ουκρανία και εισπράττει 2.000 δολάρια το μήνα, συν τροφή και ύπνο.
Οι θεωρίες των συγκρούσεων
Η υπόθεση της παρ’ ολίγον τρομοκρατικής ενέργειας κατά εβραϊκών στόχων στην Αθήνα είναι κλασικό παράδειγμα σύγκρουσης πολιτισμών. Πρόκειται για τη θεωρία σύμφωνα με την οποία η πολιτισμική και θρησκευτική ταυτότητα των ανθρώπων θα είναι η κύρια πηγή σύγκρουσης στον κόσμο μετά τον Ψυχρό Πόλεμο. Κάτι που τοποθετεί τη Μέση Ανατολή, όπου το Ισραήλ περιβάλλεται από αραβικά και κατά βάσιν μουσουλμανικά κράτη, στην πρώτη γραμμή της μάχης. Πατέρας της θεωρίας για τη σύγκρουση των πολιτισμών είναι ο Αμερικανός πολιτικός επιστήμονας Σάμιουελ Χάντιγκτον, ο οποίος το 1992 υποστήριξε ότι οι μελλοντικοί πόλεμοι θα διεξάγονταν όχι μεταξύ κρατών, αλλά μεταξύ πολιτισμών. Ήταν η απάντηση του Χάντιγκτον στον πρώην μαθητή του Φράνσις Φουκουγιάμα, που εκείνη τη χρονιά –το 1992- με αφορμή το τέλος του Ψυχρού Πολέμου είχε εκδώσει το βιβλίο «Το τέλος της Ιστορίας και ο Τελευταίος Άνθρωπος». Καθώς ο κόσμος παρακολουθεί έκπληκτος τα δραματικά γεγονότα των τελευταίων ετών στην Ανατολική Ευρώπη - την κατάρρευση του κομμουνισμού και την αποσύνθεση της Σοβιετικής Ένωσης - ο Φουκουγιάμα προτείνει να στρέψουμε την προσοχή μας σε ένα ερώτημα που είχαν θέσει οι μεγάλοι φιλόσοφοι των περασμένων αιώνων: Υπάρχει κάποια κατεύθυνση στην εξελικτική πορεία της ιστορίας της ανθρωπότητας; Και αν η Ιστορία έχει κάποια κατεύθυνση, τότε ποιο είναι το τέλος αυτής της πορείας; Και σε ποιο σημείο αυτής της πορείας, σε σχέση με το τέλος της, βρισκόμαστε τώρα; Ερωτήσεις ενδεχομένως ενδιαφέρουσες, σίγουρα θεωρητικές, όπως ενδιαφέρουσες αλλά θεωρητικές μπορούν να είναι και οι απαντήσεις, συμπεριλαμβανομένης και αυτής του Χάντιγκτον για τον πόλεμο των πολιτισμών. Μια θεωρία, που –δυστυχώς- σε αρκετές περιπτώσεις αποκτά πρακτική διάσταση, με αιματηρά γεγονότα και φρίκη δίχως τέλος.
Οι έλεγχοι της τροχαίας στη Θεσσαλονίκη
Εντατικοποίηση ελέγχων τις τελευταίες ημέρες για παράνομη στάθμευση στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Κλιμάκια της δημοτικής αστυνομίας και της τροχαίας από τη Δευτέρα «χτενίζουν» την Τσιμισκή και τους γύρω δρόμους και γράφουν, γράφουν, γράφουν… Δεν είναι μόνο τα δίκυκλα, για τα οποία εκτενές φωτορεπορτάζ δημοσίευσε η Voria.gr χθες το πρωί. Το… μπελά τους βρήκαν και τα αυτοκίνητα που είναι παρκαρισμένα σε σημεία όπου δεν επιτρέπεται, ακόμη κι αν δεν ενοχλούν. Πολύ περισσότερο τα διπλοπαρκαρισμένα, που ειδικά τις απογευματινές ώρες είναι πολλά, ακόμη και στην Τσιμισκή, όπως και σε άλλους βασικούς δρόμους, όχι μόνο του εμπορικού κέντρου, αλλά όλων των δημοτικών διαμερισμάτων. Η λύση, όμως, του προβλήματος απέχει. Διότι εάν η αστυνόμευση δεν είναι διαρκής και οι έλεγχοι συνεχείς, η εικόνα θα βελτιωθεί για λίγες ημέρες και το… μπάχαλο θα επιστρέψει σύντομα. Άλλωστε μπροστά μας υπάρχει η πασχαλινή περίοδος και ως γνωστόν δεν υπάρχει ούτε δημοτικός αστυνομικός, ούτε τροχονόμος, που θα… γράψουν στην αγορά τις άγιες –και για την κατανάλωση- τούτες ημέρες. Με δεδομένη τη στενότητα των δρόμων της Θεσσαλονίκης -ειδικά του κέντρου της πόλης-, τον σχετικώς περιορισμένο αριθμό των νόμιμων θέσεων στάθμευσης, αλλά και τα χάλια των αστικών συγκοινωνιών, ο μόνος τρόπος να διατηρηθεί η ευταξία στους δρόμους είναι η συστηματική αστυνόμευση και τα πολλά πρόστιμα. Άλλη λύση δεν υπάρχει. Αν υποθέσουμε ότι κάποιος ενδιαφέρεται για λύση, κάτι που σημαίνει ότι είναι πρόθυμος να ακούει τις γκρίνιες των εμπόρων, των γιατρών, των δικηγόρων και όλων όσων έχουν επαγγελματική στέγη και δραστηριότητα στο κέντρο.
Το συνέδριο του ΣΕΒΕ
Περίπου οκτώ με δέκα εβδομάδες νωρίτερα από ότι συνηθιζόταν τα τελευταία χρόνια πραγματοποιείται σήμερα στο ξενοδοχείο Porto Palace, το 9ο Export Summit του Συνδέσμου Εξαγωγέων (ΣΕΒΕ), που έχει τίτλο «Greek Exporters Hall of Fame- Honouring our Partners». Παρά το ότι βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο –ή ίσως ακριβώς γι’ αυτό- η φετινή διοργάνωση βασίζεται περισσότερο στην εμπειρία, παρά στη θεωρία, αφού η παρουσία των πολιτικών θα είναι… διακριτική. Στο κυρίως μενού γνωστές επιχειρήσεις όπως η Alumil, η Kleemann, η Κρι Κρι και η Isomat, θα παρουσιάσουν τα δικά τους success stories, θα δώσουν οδηγίες και θα αποκαλύψουν «μυστικά» για την επίτευξη της επιτυχίας στο ανταγωνιστικό περιβάλλον των διεθνών αγορών. Μόνο που είναι σχεδόν βέβαιο ότι όσοι ασχολούνται ή θέλουν να ασχοληθούν με τις εξαγωγές τα περισσότερα από αυτά τα γνωρίζουν. Βεβαίως η επανάληψη είναι «μήτηρ πάσης μαθήσεως», ενώ πάντα είναι χρήσιμη η άμεση επαφή με κάποιον που έχει εφαρμόσει όσα λέει. Στο συνέδριο θα μιλήσουν και εκπρόσωποι υποστηρικτικών κλάδων, όπως για παράδειγμα τα δίκτυα, οι διανομές και ο χρηματοπιστωτικός τομέας, χωρίς τους οποίους οι εξαγωγές δύσκολα… περπατούν.