Υπάρχουν παρεμβάσεις, που συζητούνται για πολύ καιρό και απορεί ο κόσμος γιατί αναλώνεται το αυτοδιοικητικό προσωπικό της Θεσσαλονίκης σε έργα, τα οποία δεν φαίνεται να προχωρούν. Μια απάντηση είχαμε αυτή την εβδομάδα σε δυο δήμους του πολεοδομικού συγκροτήματος: τον κεντρικό και της Καλαμαριάς.
Η επιμονή στην υλοποίηση ενός έργου πολλές φορές δεν έχει να κάνει μόνο με το έργο καθαυτό, αλλά με την προστιθέμενη αξία του. Με τις ευεργετικές συνέπειες που συνοδεύουν το συγκεκριμένο έργο, πέρα από τη στενή δική του ωφέλεια.
Οπότε αξίζει να το παλέψει μια διοίκηση δήμου, έστω κι αν δεν ολοκληρωθεί στη θητεία της, μόνο με τη σκέψη ότι αυτό το έργο θα αποτελέσει κάτι σαν παρακαταθήκη, θα έχει πολλαπλασιαστικά οφέλη και θα συμβάλει καθοριστικά στη βελτίωση της εικόνας και της λειτουργίας συνολικά του δήμου.
Το παράδειγμά μου σήμερα είναι τα τέσσερα μεγάλα έργα που από κοινού θα υλοποιήσουν η περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας και ο δήμος Θεσσαλονίκης και τρία έργα που από κοινού θα υλοποιήσουν κυβέρνηση, περιφέρεια και δήμος Καλαμαριάς.
Και στα επτά αυτά έργα είχαμε ανακοινώσεις και εξελίξεις μέσα στην εβδομάδα και χαίρομαι που δεν είναι τα μόνα σε εξέλιξη, αλλά είναι εκείνα στα οποία παρατηρείται αξιοσημείωτη πρόοδος και υπάρχουν σαφείς δεσμεύσεις.
Θεσσαλονίκη
Θα αρχίσω με τον δήμο Θεσσαλονίκης. Οι τέσσερις παρεμβάσεις αφορούν:
-Στην ανάπλαση της Παλιάς Παραλίας, δηλαδή στην επέκτασή της με την κατασκευή ντεκ από την πρώτη προβλήτα του λιμανιού μέχρι τον Λευκό Πύργο.
-Στην ανάπλαση του άξονα της Αριστοτέλους.
-Στην πλατεία Δημοκρατίας.
-Στην πλατεία Διοικητηρίου.
Αυτά τα τέσσερα έργα, στην καρδιά της Θεσσαλονίκης, δημιουργούν το υπόβαθρο για την ανανέωση και τη βελτίωση της λειτουργίας του κέντρου της πόλης. Με την ολοκλήρωσή τους δεν θα έχουμε να κάνουμε απλώς με τέσσερις αναπλάσεις που έγιναν και χαίρεται ο κόσμος ωραίους χώρους, αλλά με πυλώνες της προσπάθειας για μια καλύτερη καθημερινότητα και για ένα πιο λειτουργικό κέντρο.
Διότι αυτά τα τέσσερα έργα συμπαρασύρουν μια σειρά από άλλες παρεμβάσεις και άλλα έργα, τα οποία (όλα μαζί) συνιστούν μια ολοκληρωμένη παρέμβαση για την επόμενη μέρα της πόλης. Και αναφέρομαι τόσο στις νέες κυκλοφοριακές συνθήκες που θα διαμορφωθούν, στο νέο τοπίο των μετακινήσεων και κυρίως των πεζή μετακινήσεων και στην εικόνα του κέντρου, όσο και στις υπόλοιπες συναφείς παρεμβάσεις, όπως η πεζοδρόμηση του υπόλοιπου άξονα της Αγίας Σοφίας, οι τοπικές αναπλάσεις κατά μήκος της οδού Εγνατία και πολλές άλλες, με σημαντικότερες την ανάπλαση της ΔΕΘ, την παρέμβαση στο Δικαστικό Μέγαρο, το Μουσείο Ολοκαυτώματος με το Πάρκο Μνήμης και την πλατεία Ελευθερίας. Όλα αυτά δημιουργούν την καινούργια Θεσσαλονίκη κι ας μην το βλέπουν πολλοί τώρα.
Το βλέπουν εκείνοι που πρέπει, εκείνοι που αποφασίζουν κι εκείνοι που έχουν την ευθύνη της υλοποίησης. Αν δεν το έβλεπαν θα είχαμε πρόβλημα. Τώρα μπορούμε να μιλάμε για ένα σοβαρό σχέδιο, που υλοποιείται.
Μένω σε όσα είπε ο δήμαρχος, Στέλιος Αγγελούδης, στη συνάντησή του με την περιφερειάρχη, Αθηνά Αηδονά, για την εξέλιξη των τεσσάρων έργων, που σε πρώτη φάση είναι εκείνα που θα σηματοδοτήσουν την αλλαγή. Πιο προχωρημένο από όλα το έργο στην Παλιά Παραλία, όπου η γάγγραινα των αδειοδοτήσεων το έχει καθυστερήσει, όμως φαίνεται ότι ξεπερνάμε τη χαρτούρα και πάμε σε έναρξη εργασιών το πολύ μέσα στο 2026. Το έργο αυτό μπορεί να ολοκληρωθεί εντός της τρέχουσας αυτοδιοικητικής θητείας. Η δυσκολία του είναι οι άδειες. Και δεν είναι κάτι παράξενο ή καινούργιο. Όπου υπάρχει πρόβλεψη για άδεια σε λιμενικά έργα όλοι γνωρίζουν ότι οι καθυστερήσεις μπορούν να τινάξουν νεύρα στον αέρα...
Στα άλλα τρία έργα το στοίχημα είναι η μελετητική ωριμότητα, δηλαδή να τελειώνουμε και πάλι με τα διαδικαστικά και να περάσουμε επιτέλους σε συμβασιοποίηση των έργων και έναρξη των παρεμβάσεων. Το ενθαρρυντικό είναι ότι η χρηματοδότηση είναι διασφαλισμένη. Εφόσον υπάρχει το χρήμα από την περιφέρεια και το ΕΣΠΑ, τα έργα θα γίνουν. Δημοπράτηση από του χρόνου και μετά. Και αναφέρομαι στους πόρους επειδή η εκτίμηση του συνολικού προϋπολογισμού για τα τέσσερα αυτά έργα πλησιάζει τα 70 εκ. ευρώ. Δεν τα λες και λίγα...
Καλαμαριά
Στην Καλαμαριά τώρα η βιοκλιματική ανάπλαση των συνοικιών Κηφισιάς και Βότση συνιστά ίσως τη μεγαλύτερη ολοκληρωμένη παρέμβαση στον δήμο, που έχει μάλιστα συμβασιοποιηθεί και προχωράει με ορίζοντα ολοκλήρωσης εντός της τρέχουσας αυτοδιοικητικής θητείας. Είναι τόσο σημαντική η παρέμβαση, που θεωρείται ότι θα αλλάξει την εικόνα μιας πολύ μεγάλης περιοχής του δήμου, η οποία είναι πυκνοδομημένη, έχει πολλά προβλήματα λειτουργικότητας σήμερα και δέχεται μεγάλο αριθμό διελεύσεων.
Σε συνδυασμό με την έναρξη λειτουργίας της επέκτασης του μετρό στην Καλαμαριά ουσιαστικά μιλάμε για μια νέα εποχή για τον δήμο.
Και σε αυτή την επέκταση, που στο τέλος του έτους θα είναι πραγματικότητα, εφόσον τηρηθούν οι δεσμεύσεις, έχουν άμεση αναφορά τα άλλα δύο πολύ σημαντικά έργα που αφορούν στην Καλαμαριά. Το πρώτο είναι η πολύπαθη διάνοιξη της οδού Πόντου. Το δεύτερο είναι η δημιουργία του τερματικού σταθμού του μετρό στη Μίκρα.
Ας τα δούμε ένα ένα. Η διάνοιξη της Πόντου μπορεί να μη συνδέεται αμιγώς ή ακόμα και άμεσα με το ίδιο το μετρό, αλλά συνδέεται με την εξυπηρέτηση και τη λειτουργικότητά του. Χωρίς μάλιστα να είναι αυτή η μεγάλη ωφέλεια από τη διάνοιξη του δρόμου, που εκκρεμεί να θυμίσω καμιά σαρανταριά χρόνια. Η διάνοιξη της Πόντου διορθώνει μια σημαντική ανορθογραφία στο πλαίσιο των μετακινήσεων της Καλαμαριάς, δίνει διέξοδο στην πόλη σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία του συνόλου του τοπικού οδικού δικτύου και των συνδέσεων του δήμου με την υπόλοιπη Θεσσαλονίκη και κλείνει ένα ζοφερό κεφάλαιο για τα οικονομικά του δήμου. Κυρίως όμως δημιουργεί νέες συνθήκες, καλύτερες συνθήκες καθημερινότητας για χιλιάδες κατοίκους και επισκέπτες του δήμου Καλαμαριάς. Μελλοντικά, με αστικού τύπου παρεμβάσεις κατά μήκος της Πόντου, ένα άλλο πολύ μεγάλο κομμάτι του δήμου θα αποκτήσει καλύτερη προσβασιμότητα, καλύτερη λειτουργία και κυρίως θα γίνει πιο βιώσιμο.
Ο τερματικός σταθμός του μετρό στη Μίκρα είναι άλλο ένα κεφάλαιο που αφορά άμεσα στους δημότες της Καλαμαριάς. Βγάζω από τη μέση τα προφανή για τη λειτουργία του νέου μέσου που προστίθεται στη ζωή της Καλαμαριάς. Μένω μόνο στο γεγονός ότι δημιουργείται σε μια περιοχή με ιδιαιτερότητες ένας χώρος αναφοράς και διέλευσης πληθυσμού. Αυτός ο χώρος σε πρώτη φάση αν κατάλαβα σωστά από όσα ειπώθηκαν μεταξύ της δημάρχου, Χρύσας Αράπογλου, και του υφυπουργού Υποδομών, Νίκου Ταχιάου, δεν θα αποκτήσει την οριστική μορφή του. Και η πρώτη αυτή φάση προσδιορίζεται χρονικά για το τέλος του 2025, όταν θα έχουμε την έναρξη λειτουργίας του μετρό στην Καλαμαριά. Οπότε ας μην περιμένουμε στο τέλος του έτους να έχουμε την ολοκληρωμένη εικόνα των παρεμβάσεων στη Μίκρα, αλλά έναν τερματικό, που θα εξυπηρετεί τις ανάγκες του μετρό. Το σημαντικό είναι να προχωρήσουν οι παρεμβάσεις που προβλέφθηκαν για να αποτελέσει η χώρος έναν πολυτροπικό τερματικό, όπου θα εξυπηρετούνται οι ανάγκες μετακινήσεων με όλα τα μέσα. Και βέβαια με την αναγκαία ανάπλαση του χώρου, καθώς επαναλαμβάνω θα γίνει σημείο αναφοράς και διέλευσης (αρχικά), για να εξελιχθεί σε σημείο συνάθροισης και μεγάλου ενδιαφέροντος (στη συνέχεια κι εφόσον ολοκληρωθούν οι αναγκαίες παρεμβάσεις). Μας ενδιαφέρει σε αυτή την περίοδο η αρχή. Και η αρχή φαίνεται να έχει γίνει.
Και θέλω εδώ να επισημάνω ότι αυτά τα τρία έργα είναι μέρος ενός σχεδίου που η δημοτική διοίκηση της Καλαμαριάς υλοποιεί και το οποίο ακουμπάει σε τοπικές παρεμβάσεις σε συγκεκριμένες περιοχές του δήμου, που τελικά αποτελούν κομμάτια του συνολικού παζλ της αντιμετώπισης των προβλημάτων και της συνολικής ανάπτυξης της περιοχής. Αναφέρομαι σε παρεμβάσεις στον Φοίνικα, στο παραλιακό μέτωπο, στη Σοφούλη, στο Κόδρα κτλ.
Σε πείσμα όσων θέλουν να βλέπουν στασιμότητα στη Θεσσαλονίκη, εγώ βλέπω τη Θεσσαλονίκη σταδιακά να αλλάζει. Μαγικό ραβδί δεν έχει κανένας. Είναι μια χρονοβόρα διαδικασία, στην εξέλιξη της οποίας αυτή τη στιγμή είμαστε σε ένα κομβικό σημείο. Σε καθεμιά από αυτές τις επτά παρεμβάσεις, που τις επέλεξα ακριβώς επειδή παρουσιάζουν κάποια σοβαρή εξέλιξη, υπάρχουν ζητήματα που χρειάζεται να λυθούν. Δεν θα μπορούσε να είναι αλλιώς. Το σπουδαίο είναι οι δήμαρχοι πρωτίστως και οι άλλοι εμπλεκόμενοι δευτερευόντως να εργαστούν με συνέπεια και ενδιαφέρον, ώστε τα έργα να ολοκληρωθούν το συντομότερο. Γιατί πραγματικά τότε θα έχουμε μια πρώτη εικόνα της αλλαγής στη Θεσσαλονίκη, μια πρώτη γεύση από μια πόλη στην οποία επιτέλους γίνονται έργα, που αλλάζουν ριζικά την καθημερινότητα και τη λειτουργία της.